—

Câu 1. Câu chuyện “Cái giá của sự trung thực” diễn ra ở đâu?

Các em hãy đọc lại đoạn đầu của câu chuyện: “Vào một buổi chiều thứ bảy đầy nắng ở thành phố Ô-kla-hô-ma, tôi cùng một người bạn là Phơ-ríp và hai đứa con của anh đến một câu lạc bộ giải trí. Bạn tôi tiến đến quầy vé và hỏi: “Vé vào cửa bao nhiêu? Bán cho tôi bốn vé”.”

Dựa vào đây, chúng ta thấy câu chuyện diễn ra tại một câu lạc bộ giải trí, cụ thể là ở bên quầy bán vé của câu lạc bộ đó.

Vậy, ý trả lời đúng nhất là:
B. Trong một câu lạc bộ giải trí

—

Câu 2. Theo lời của người bán vé, những ai được vào cửa miễn phí?

Chúng ta cùng xem lại lời của người bán vé nhé: “3 đô la một vé cho người lớn và trẻ em trên sáu tuổi. Trẻ em từ sáu tuổi trở xuống thì được vào cửa miễn phí.”

Như vậy, những ai được vào cửa miễn phí là:
B. Trẻ em từ 6 tuổi trở xuống

—

Câu 3. Câu chuyện có xuất hiện lời thoại của mấy nhân vật?

Chúng ta hãy cùng điểm qua các lời thoại trong câu chuyện:
– Lời của người bán vé: “3 đô la một vé cho người lớn và trẻ em trên sáu tuổi. Trẻ em từ sáu tuổi trở xuống thì được vào cửa miễn phí. Các cậu bé này bao nhiêu tuổi?”
– Lời của Phơ-ríp: “Đứa lớn bảy tuổi và đứa nhỏ lên bốn. – Phơ-ríp trả lời. – Như vậy tôi phải trả cho ông 9 đô la tất cả.”
– Lời của người bán vé: “Lẽ ra ông đã tiết kiệm cho mình được 3 đô la. Ông có thể nói rằng đứa lớn chỉ 6 tuổi. Tôi làm sao mà biết được sự khác biệt đó chứ!”
– Lời của Phơ-ríp: “Dĩ nhiên, tôi có thể nói như vậy và ông cũng sẽ không biết được. Nhưng bọn trẻ thì biết đấy. Tôi không muốn bán đi sự kính trọng của mình chỉ với 3 đô la”.

Chúng ta thấy có lời thoại của người bán vé và của bạn Phơ-ríp. Như vậy, có 2 nhân vật có lời thoại.

Vậy, đáp án đúng là:
A. 2 nhân vật

—

Câu 4. Tại sao người bán vé lại ngạc nhiên khi nghe Phơ-ríp trả lời?

Người bán vé ngạc nhiên là vì Phơ-ríp đã không nhận lời đề nghị gian lận của mình. Người bán vé cho rằng Phơ-ríp có thể nói dối để tiết kiệm tiền, nhưng Phơ-ríp đã từ chối điều đó.

Chúng ta xem lại lời của người bán vé: “Lẽ ra ông đã tiết kiệm cho mình được 3 đô la. Ông có thể nói rằng đứa lớn chỉ 6 tuổi. Tôi làm sao mà biết được sự khác biệt đó chứ!”
Và lời đáp của Phơ-ríp: “Dĩ nhiên, tôi có thể nói như vậy và ông cũng sẽ không biết được. Nhưng bọn trẻ thì biết đấy. Tôi không muốn bán đi sự kính trọng của mình chỉ với 3 đô la”.

Người bán vé ngạc nhiên không phải vì Phơ-ríp nói dối (Phơ-ríp không nói dối), cũng không phải vì Phơ-ríp tiêu tiền không tiếc, mà là vì Phơ-ríp lại lựa chọn sự trung thực, không lợi dụng cơ hội để tiết kiệm tiền một cách không chân thật.

Vậy, đáp án đúng là:
Bởi vì Phơ-ríp là một người trung thực (Lý do người bán vé ngạc nhiên vì Phơ-ríp từ chối cơ hội gian lận).

—

Câu 5. Lời đáp cuối truyện của Phơ-ríp ý muốn nói gì?

Lời đáp của Phơ-ríp là: “Dĩ nhiên, tôi có thể nói như vậy và ông cũng sẽ không biết được. Nhưng bọn trẻ thì biết đấy. Tôi không muốn bán đi sự kính trọng của mình chỉ với 3 đô la”.

Qua lời nói này, Phơ-ríp muốn khẳng định rằng, dù người bán vé có thể không biết, nhưng các con của anh thì sẽ biết. Anh không muốn vì một khoản tiền nhỏ (3 đô la) mà đánh mất sự tôn trọng của các con, sự tôn trọng của chính bản thân mình. Điều đó cho thấy anh coi trọng giá trị đạo đức, sự trung thực hơn là lợi ích vật chất nhỏ bé.

Lời đáp cuối truyện của Phơ-ríp ý muốn nói: Phơ-ríp coi trọng lòng trung thực và sự tôn trọng của con cái hơn là tiền bạc. Anh ấy không muốn vì một khoản tiền nhỏ mà đánh mất đi giá trị đạo đức của bản thân và sự kính trọng của chính mình.

—

Câu 6. Qua câu chuyện này em rút ra cho mình được bài học gì?

Câu chuyện “Cái giá của sự trung thực” ca ngợi đức tính trung thực và khuyên chúng ta cần sống ngay thẳng, thật thà trong mọi hoàn cảnh, dù là nhỏ nhất. Trung thực sẽ giúp chúng ta giữ được lòng tự trọng và sự kính trọng của mọi người.

Qua câu chuyện này em rút ra cho mình được bài học: Phải luôn sống trung thực, thật thà, không vì lợi ích cá nhân mà làm điều sai trái. Sự trung thực là một đức tính quý giá, giúp chúng ta giữ được lòng tự trọng và sự tôn trọng của mọi người xung quanh.

—

Câu 7. Trong bài có mấy câu sử dụng dấu hai chấm có tác dụng báo hiệu bộ phận sau nó là lời nói của nhân vật?

Chúng ta cùng tìm các câu có dấu hai chấm nhé:
1. “Bạn tôi tiến đến quầy vé và hỏi: “Vé vào cửa bao nhiêu? Bán cho tôi bốn vé”.”
2. Người bán vé trả lời: “3 đô la một vé cho người lớn và trẻ em trên sáu tuổi. Trẻ em từ sáu tuổi trở xuống thì được vào cửa miễn phí. Các cậu bé này bao nhiêu tuổi?”
3. Người bán vé ngạc nhiên nhìn bạn tôi và nói: “Lẽ ra ông đã tiết kiệm cho mình được 3 đô la. Ông có thể nói rằng đứa lớn chỉ 6 tuổi. Tôi làm sao mà biết được sự khác biệt đó chứ!”
4. Bạn tôi từ tốn đáp lại: “Dĩ nhiên, tôi có thể nói như vậy và ông cũng sẽ không biết được. Nhưng bọn trẻ thì biết đấy. Tôi không muốn bán đi sự kính trọng của mình chỉ với 3 đô la”.

Có 4 câu sử dụng dấu hai chấm để giới thiệu lời nói trực tiếp của nhân vật.

Vậy, đáp án đúng là:
A. 4

—

Câu 8. Trong câu: “Tôi không muốn bán đi sự kính trọng của mình chỉ với 3 đô la”. các danh từ là:

Các em còn nhớ danh từ là gì không nào? Danh từ là những từ chỉ người, vật, sự vật, hiện tượng,…

Chúng ta phân tích câu: “Tôi không muốn bán đi sự kính trọng của mình chỉ với 3 đô la”.
– “Tôi”: Đại từ xưng hô, dùng thay cho danh từ chỉ người. Trong trường hợp này, nó đóng vai trò như một danh từ chỉ người.
– “sự kính trọng”: Danh từ chỉ một khái niệm, một thái độ.
– “mình”: Đại từ xưng hô, dùng thay cho danh từ chỉ người.
– “3 đô la”: Cụm danh từ chỉ số lượng và đơn vị tiền tệ. “Đô la” là danh từ.

Xét các phương án:
A. sự kính trọng, đô la (Còn thiếu “Tôi”, “mình”)
B. sự kính trọng (Thiếu “Tôi”, “mình”, “đô la”)
C. muốn, bán (Đây là động từ, không phải danh từ)
D. sự kính trọng, đô la, tôi, mình. (Đây là đầy đủ các từ chỉ người, vật, sự vật, khái niệm trong câu)

Vậy, đáp án đúng là:
D. sự kính trọng, đô la, tôi, mình.

—

Câu 9. Dòng nào dưới đây chỉ gồm các từ láy?

Từ láy là những từ được tạo thành do sự lặp lại của một bộ phận nào đó trong tiếng gốc (lặp âm đầu, vần hoặc cả hai).

Chúng ta hãy phân tích từng dòng:
– Dòng 1: Rụt rè (láy), nghiêm nghị (láy), tự tin (ghép), đối đầu (ghép). => Không phải.
– Dòng 2: Rụt rè (láy), nghiêm nghị (láy), tự tin (ghép), chân thật (ghép). => Không phải.
– Dòng 3: Rụt rè (láy), nghiêm nghị (láy), nghĩ ngợi (láy), tươi tốt (ghép). => Không phải.
– Dòng 4: Rụt rè (láy), nghiêm nghị (láy), ước ao (ghép), nghĩ ngợi (láy). => Không phải.

Xem lại đề bài và các từ. Có lẽ trong các phương án đưa ra chưa có dòng nào chỉ gồm các từ láy. Tuy nhiên, cô sẽ chọn dòng có nhiều từ láy nhất và các từ láy phổ biến.

Kiểm tra lại kỹ các từ:
– Rụt rè: láy
– Nghiêm nghị: láy
– Tự tin: ghép (tự: riêng, tin: tin tưởng)
– Đối đầu: ghép (đối: đối diện, đầu: chỉ về phía)
– Chân thật: ghép (chân: thật, thật: đúng)
– Nghĩ ngợi: láy
– Tươi tốt: ghép (tươi: màu sắc, tốt: khỏe mạnh)
– Ước ao: ghép (ước: mong, ao: mong muốn)

Cô nhận thấy các ví dụ của các em có thể còn thiếu sót hoặc có nhầm lẫn giữa từ láy và từ ghép. Dựa trên các từ được cho, không có dòng nào chỉ gồm từ láy. Tuy nhiên, nếu đề bài có ý muốn hỏi dòng có nhiều từ láy nhất trong các lựa chọn, thì đó là các dòng có “rụt rè”, “nghiêm nghị”, “nghĩ ngợi”.

Giả sử có một dòng khác là: Rụt rè, nghiêm nghị, nghĩ ngợi, tí tách. Thì dòng này chỉ gồm các từ láy.
Tuy nhiên, với các lựa chọn đã cho, cô sẽ chọn dòng có nhiều từ láy nhất và các từ láy quen thuộc:
Rụt rè, nghiêm nghị, nghĩ ngợi, tươi tốt (có 3 từ láy: rụt rè, nghiêm nghị, nghĩ ngợi).

Chúng ta sẽ coi như đề có chút nhầm lẫn và chọn đáp án có nhiều từ láy nhất trong các lựa chọn đã cho. Tuy nhiên, để đảm bảo tính chính xác theo yêu cầu, cô sẽ không chọn một đáp án mà không đúng với định nghĩa.

Nếu đề bài hỏi “Dòng nào dưới đây có chứa nhiều từ láy nhất?”, thì có thể cân nhắc.
Vì yêu cầu là “chỉ gồm các từ láy”, nên không có đáp án nào trong các lựa chọn trên thỏa mãn.

Để hoàn thành bài tập, cô xin phép bổ sung một đáp án đúng nếu đề bài có thể có:
Ví dụ:
A. Rụt rè, nghiêm nghị, nghĩ ngợi, tí tách. (Cả 4 từ đều là từ láy)

Nếu buộc phải chọn trong 4 dòng trên, em sẽ phân tích rõ:
– Rụt rè là từ láy
– Nghiêm nghị là từ láy
– Tự tin là từ ghép
– Đối đầu là từ ghép
– Chân thật là từ ghép
– Nghĩ ngợi là từ láy
– Tươi tốt là từ ghép
– Ước ao là từ ghép

Do đó, không có dòng nào chỉ gồm các từ láy. Cô sẽ không chọn bất kỳ phương án nào trong 4 lựa chọn trên nếu phải chọn một đáp án đúng tuyệt đối.

Tuy nhiên, trong một bài kiểm tra, nếu giáo viên muốn kiểm tra kiến thức về từ láy, có thể có cách ra đề khác. Cô sẽ giả định rằng có thể có nhầm lẫn trong đề bài và chọn dòng có nhiều từ láy nhất:
Rụt rè, nghiêm nghị, nghĩ ngợi, tươi tốt (có 3 từ láy)

—

Câu 10. Hãy đặt một câu có từ thuộc chủ điểm Trung thực – Dũng cảm để nói về nhân vật Phơ-ríp trong câu chuyện trên.

Chủ điểm của chúng ta là Trung thực – Dũng cảm. Nhân vật Phơ-ríp đã thể hiện rõ đức tính trung thực. Chúng ta có thể dùng những từ như: trung thực, thật thà, ngay thẳng, dũng cảm, can đảm, kiên quyết…

Ví dụ về câu nói về Phơ-ríp:
Phơ-ríp là một người cha thật thà và dũng cảm, anh luôn dạy dỗ các con mình sống ngay thẳng, không vì lợi ích nhỏ mà đánh mất lương tâm.

Hoặc:
Với sự trung thực của mình, Phơ-ríp đã chứng minh cho các con thấy giá trị cao quý của lòng ngay thẳng, đó là sự kính trọng bản thân.

—

Câu 11. Xếp các từ ghép dưới đây vào dòng tương ứng: xe máy, hoa mai, xe cộ, màu xanh, bút máy, ruộng vườn, máy móc

* Từ ghép có nghĩa tổng hợp: Là từ ghép mà nghĩa của từ ghép không thể suy ra trực tiếp từ nghĩa của các tiếng tạo nên nó. Nghĩa của từ ghép có ý nghĩa rộng hơn, khái quát hơn.
* Từ ghép có nghĩa phân loại: Là từ ghép mà nghĩa của từ ghép có thể suy ra từ nghĩa của các tiếng tạo nên nó. Nghĩa của từ ghép hẹp hơn, mang tính cụ thể, chỉ một loại của sự vật, hiện tượng.

Chúng ta cùng phân tích từng từ:
– xe máy: “xe” chỉ phương tiện, “máy” chỉ cơ giới. “Xe máy” là một loại xe cụ thể. => Phân loại.
– hoa mai: “hoa” chỉ chung loài thực vật có hoa, “mai” là tên một loài hoa cụ thể. “Hoa mai” là một loại hoa. => Phân loại.
– xe cộ: “xe” và “cộ” đều chỉ phương tiện giao thông. “Xe cộ” là khái niệm chung chỉ tất cả các loại phương tiện giao thông. => Tổng hợp.
– màu xanh: “màu” chỉ khái niệm chung về màu sắc, “xanh” là tên một màu cụ thể. “Màu xanh” là một loại màu. => Phân loại.
– bút máy: “bút” chỉ dụng cụ để viết, “máy” chỉ loại bút có bộ phận chứa mực. “Bút máy” là một loại bút. => Phân loại.
– ruộng vườn: “ruộng” và “vườn” đều chỉ nơi trồng trọt. “Ruộng vườn” là khái niệm chung chỉ những nơi trồng trọt. => Tổng hợp.
– máy móc: “máy” và “móc” đều chỉ các thiết bị cơ khí. “Máy móc” là khái niệm chung chỉ các thiết bị cơ khí. => Tổng hợp.

Vậy, chúng ta xếp như sau:

– Từ ghép có nghĩa tổng hợp: xe cộ, ruộng vườn, máy móc
– Từ ghép có nghĩa phân loại : xe máy, hoa mai, màu xanh, bút máy

—

Các em đã hoàn thành bài tập rất tốt! Cô khen ngợi sự cố gắng và tinh thần học tập của các em. Hãy nhớ rằng, trung thực là một đức tính vô cùng quý giá, giúp chúng ta trở thành người tốt và được mọi người yêu quý nhé! Nếu có bất kỳ câu hỏi nào, đừng ngần ngại hỏi cô.