—

Phần I: Bài tập trắc nghiệm

Câu 21: Việt Nam có mấy hệ thống sông lớn:

Đáp án đúng là: B. 8

Giải thích: Theo Sách giáo khoa Địa lý lớp 8, Việt Nam có 8 hệ thống sông lớn. Đó là: Sông Hồng, Thái Bình, Bằng Giang – Kỳ Cùng, Mã, Cả, Thu Bồn, Ba, Đồng Nai.

Câu 22: Hệ sinh thái rừng ngập mặn phân bố:

Đáp án đúng là: D. Vùng đất bãi triều cửa sông, ven biển, ven các đảo

Giải thích: Rừng ngập mặn là hệ sinh thái đặc trưng của vùng ven biển, nơi có sự ảnh hưởng của thủy triều và nước lợ.

Câu 23: Vườn quốc gia đầu tiên của Việt Nam

Đáp án đúng là: B. Cúc Phương

Giải thích: Vườn quốc gia Cúc Phương được thành lập năm 1962 và là vườn quốc gia đầu tiên của Việt Nam.

Câu 24: Cảnh quan chiếm ưu thế của Việt Nam là:

Đáp án đúng là: A. Cảnh quan vùng đồi núi.

Giải thích: Việt Nam có địa hình chủ yếu là đồi núi, chiếm khoảng 3/4 diện tích lãnh thổ. Do đó, cảnh quan đồi núi chiếm ưu thế.

Câu 25: Tính chất chủ yếu nhất của thiên nhiên Việt Nam:

Đáp án đúng là: A. Tính chất nhiệt đới gió mùa ẩm

Giải thích: Việt Nam nằm trong vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa, quanh năm nóng ẩm, lượng mưa lớn. Đây là tính chất nổi bật nhất của thiên nhiên nước ta.

Câu 26: Thiên nhiên nước ta có mấy tính chất chính:

Đáp án đúng là: B. 4

Giải thích: Thiên nhiên nước ta có 4 tính chất chính: Nhiệt đới gió mùa ẩm, Đa dạng và phức tạp, Gắn liền với biển, và Tính chất vùng miền.

Câu 27: Miền có địa hình cao nhất nước ta là:

Đáp án đúng là: A. Miền Tây Bắc và Bắc Trung Bộ

Giải thích: Miền Tây Bắc và Bắc Trung Bộ là nơi có địa hình núi cao, hiểm trở, với các dãy núi lớn như Hoàng Liên Sơn, Trường Sơn Bắc.

Câu 28: Đặc điểm sông ngòi Bắc Bộ là:

Đáp án đúng là: B. Ngắn và dốc có lũ vào thu đông

Giải thích: Sông ngòi Bắc Bộ thường ngắn, dốc, với lưu lượng nước thay đổi theo mùa. Mùa lũ thường tập trung vào thu đông do ảnh hưởng của gió mùa Đông Bắc.

Câu 29: Địa hình nước ta được chia thành các khu vực là:

Đáp án đúng là: A. Khu vực đồi núi và đồng bằng

Giải thích: Theo Sách giáo khoa, địa hình Việt Nam chủ yếu được chia thành hai khu vực chính là đồi núi và đồng bằng.

Câu 30: Điểm cực Nam của nước ta thuộc tỉnh:

Đáp án đúng là: D. Cà Mau

Giải thích: Điểm cực Nam của đất liền nước ta là Mũi Cà Mau, thuộc tỉnh Cà Mau.

Câu 31: Ở nước ta than phân bố chủ yếu ở:

Đáp án đúng là: C. Đông Bắc

Giải thích: Vùng Đông Bắc, đặc biệt là Quảng Ninh, là nơi có trữ lượng than lớn nhất Việt Nam.

Câu 32: Chế độ nước của sông ngòi nước ta có hai mùa rõ rệt là do nguyên nhân:

Đáp án đúng là: D. Chế độ mưa theo mùa.

Giải thích: Chế độ mưa theo mùa của khí hậu nhiệt đới gió mùa là nguyên nhân chính tạo nên hai mùa nước rõ rệt trên các sông ngòi nước ta (mùa lũ và mùa cạn).

Câu 33: Diễn biến của mùa bão dọc bờ biển nước ta bắt đầu từ:

Đáp án đúng là: C. Tháng 5 đến tháng 11

Giải thích: Mùa bão ở Việt Nam thường bắt đầu từ tháng 5 và kết thúc vào tháng 11 hàng năm.

Câu 34: Gió mùa Đông Bắc thổi vào nước ta làm cho thời tiết khí hậu của miền Bắc:

Đáp án đúng là: A. Rất lạnh, nhiệt độ trung bình tháng nhiều nơi dưới 15^oC.

Giải thích: Gió mùa Đông Bắc mang theo không khí lạnh từ phía Bắc xuống, làm cho thời tiết miền Bắc trở nên rất lạnh, đặc biệt vào các tháng chính đông.

Câu 35: Sông nào không phải sông ngòi Nam Bộ?

Đáp án đúng là: A. Sông Đà Rằng.

Giải thích: Sông Đà Rằng (còn gọi là sông Ba) là con sông lớn của vùng Duyên hải Nam Trung Bộ, không thuộc hệ thống sông ngòi Nam Bộ. Sông Sài Gòn, sông Tiền, sông Hậu là các sông lớn ở Nam Bộ.

Câu 36: Khí hậu Việt Nam mang tính chất:

Đáp án đúng là: A. Nhiệt đới gió mùa ẩm.

Giải thích: Như đã phân tích ở câu 25, tính chất nhiệt đới gió mùa ẩm là đặc trưng nổi bật của khí hậu Việt Nam.

—

II. Bài tập tự luận

1. Trình bày đặc điểm chung của khí hậu nước ta?

Đặc điểm chung của khí hậu nước ta là:

– Tính chất nhiệt đới: Nằm trong vùng nội chí tuyến, nước ta có khí hậu nóng quanh năm, nhiệt độ trung bình cao. Tuy nhiên, do ảnh hưởng của gió mùa nên có sự phân hóa theo mùa và theo năm.

– Tính chất gió mùa: Khí hậu nước ta chịu ảnh hưởng mạnh mẽ của các loại gió mùa. Gió mùa mùa đông (Tín phong Đông Bắc) mang không khí lạnh khô, làm cho mùa đông ở miền Bắc lạnh giá. Gió mùa mùa hạ (Tín phong Tây Nam) mang theo không khí nóng ẩm, gây mưa nhiều.

– Tính chất ẩm: Lượng mưa ở nước ta khá lớn, trung bình hàng năm trên 1.500 mm, tập trung chủ yếu vào một số tháng nhất định. Độ ẩm không khí thường cao.

– Sự phân hóa khí hậu: Khí hậu nước ta có sự phân hóa theo chiều Bắc – Nam (mùa đông lạnh ở miền Bắc, ấm hơn ở miền Nam), theo chiều Đông – Tây (vùng ven biển chịu ảnh hưởng của biển, vùng sâu trong đất liền có khí hậu lục địa hơn) và theo độ cao (khí hậu núi cao có đặc điểm khác với đồng bằng).

2. Trình bày đặc điểm chung của sông ngòi nước ta?

Đặc điểm chung của sông ngòi nước ta là:

– Mạng lưới sông ngòi dày đặc: Nước ta có rất nhiều sông, suối, với mật độ sông ngòi dày đặc.

– Sông ngòi chủ yếu có lưu lượng nhỏ, dốc và ngắn: Do lãnh thổ hẹp ngang và địa hình chủ yếu là đồi núi, các sông ngòi nước ta thường ngắn, dốc, chảy xiết, đặc biệt là ở vùng núi. Tuy nhiên, có một số sông lớn như sông Hồng, sông Đồng Nai.

– Chế độ nước theo mùa: Sông ngòi nước ta có hai mùa nước rõ rệt: mùa lũ và mùa cạn, tương ứng với hai mùa mưa và khô của khí hậu. Mùa lũ thường kéo dài từ tháng 6 đến tháng 10, mùa cạn kéo dài từ tháng 11 đến tháng 5 năm sau.

– Chế độ phù sa: Sông ngòi mang theo lượng phù sa lớn, đặc biệt là các sông ở đồng bằng Bắc Bộ và Nam Bộ. Phù sa này có vai trò quan trọng trong việc bồi đắp đồng bằng và nông nghiệp.

– Tính chất cận nhiệt đới gió mùa ẩm: Do ảnh hưởng của khí hậu, sông ngòi nước ta có đặc điểm là lượng nước lớn và hàm lượng phù sa cao.

3. Trình bày những mặt thuận lợi và khó khăn do khí hậu nước ta?

Thuận lợi:

– Nguồn nhiệt, ẩm dồi dào: Khí hậu nóng ẩm quanh năm tạo điều kiện thuận lợi cho phát triển nền nông nghiệp lúa nước, đặc biệt là các loại cây trồng cận nhiệt đới và nhiệt đới.

– Cơ cấu cây trồng, vật nuôi đa dạng: Khí hậu cho phép phát triển nhiều loại cây trồng, vật nuôi khác nhau, tạo nên sự đa dạng trong sản xuất nông nghiệp.

– Tiềm năng phát triển thủy điện: Lượng mưa lớn và địa hình dốc tạo điều kiện thuận lợi cho việc xây dựng các nhà máy thủy điện, cung cấp điện năng cho sinh hoạt và sản xuất.

– Du lịch: Khí hậu đa dạng theo mùa và theo vùng có thể khai thác cho du lịch quanh năm.

Khó khăn:

– Thiên tai bất thường: Khí hậu nóng ẩm gió mùa tiềm ẩn nhiều thiên tai như bão, lũ lụt, hạn hán, sạt lở đất, gây thiệt hại lớn về người và tài sản.

– Sâu bệnh phát triển: Độ ẩm cao tạo điều kiện cho sâu bệnh phát triển mạnh, gây hại cho cây trồng và vật nuôi.

– Ảnh hưởng đến đời sống: Thời tiết khắc nghiệt (quá nóng hoặc quá lạnh, mưa nhiều hoặc khô hạn kéo dài) có thể ảnh hưởng đến sức khỏe và sinh hoạt của con người.

– Khó khăn trong sản xuất: Một số hoạt động sản xuất như giao thông, xây dựng có thể bị ảnh hưởng bởi thời tiết xấu.

4. Trình bày đặc điểm miền Bắc và Đông Bắc Bộ nước ta.

Miền Bắc và Đông Bắc Bộ là một trong những vùng địa lý – kinh tế quan trọng của Việt Nam. Đặc điểm nổi bật của miền này bao gồm:

– Địa hình: Chủ yếu là đồng bằng châu thổ rộng lớn (Đồng bằng sông Hồng) và vùng đồi núi thấp xen kẽ. Địa hình có xu hướng thấp dần từ Tây Bắc xuống Đông Nam. Vùng này có nhiều hệ thống sông ngòi dày đặc, tiêu biểu là sông Hồng.

– Khí hậu: Mang tính chất nhiệt đới gió mùa, nhưng có sự phân hóa rõ rệt theo mùa. Mùa đông lạnh giá và khô hanh do ảnh hưởng của gió mùa Đông Bắc. Mùa hè nóng ẩm, mưa nhiều.

– Tài nguyên thiên nhiên:
– Đất đai: Phù sa màu mỡ của Đồng bằng sông Hồng rất thuận lợi cho phát triển nông nghiệp.
– Khoáng sản: Có nhiều khoáng sản quan trọng như than đá (ở Quảng Ninh), apatit, đá vôi, cao lanh.
– Tài nguyên nước: Hệ thống sông ngòi dày đặc, tiềm năng thủy điện lớn.

– Dân cư và dân số: Là vùng có mật độ dân số cao nhất cả nước, với nhiều dân tộc sinh sống. Hà Nội là thủ đô và là trung tâm chính trị, văn hóa lớn nhất miền.

– Kinh tế: Là vùng kinh tế trọng điểm, tập trung nhiều ngành công nghiệp phát triển mạnh mẽ như công nghiệp khai khoáng, công nghiệp chế biến, công nghiệp dệt may, công nghiệp điện tử. Nông nghiệp phát triển với các cây trồng chủ lực là lúa, cây công nghiệp. Ngành dịch vụ cũng rất phát triển, đặc biệt là thương mại và du lịch.

– Vai trò: Là vùng có vai trò quan trọng trong sự phát triển kinh tế – xã hội của cả nước, là đầu tàu kinh tế và là trung tâm văn hóa, chính trị của cả nước.

—
Các em đã hoàn thành các bài tập. Cô hy vọng qua bài tập này, các em đã củng cố thêm kiến thức về thiên nhiên Việt Nam. Nếu có bất kỳ câu hỏi nào, đừng ngần ngại hỏi cô nhé!