Câu 7. Thụ thể cảm giác có chức năng:
A. tiếp nhận và chuyển đổi điện thế thụ th…
A. tiếp nhận và chuyển đổi điện thế thụ thể của kích thích thành các dạng năng lượng, khởi phát điện thế hoạt động lan truyền tới neuron.
B. tiếp nhận và chuyển đổi các kích thích thành các dạng năng lượng, khởi phát điện thế hoạt động lan truyền tới neuron.
C. tiếp nhận và chuyển đổi các dạng năng lượng của kích thích thành điện thế thụ thể, khởi phát điện thế hoạt động lan truyền tới xung thần kinh.
D. tiếp nhận và chuyển đổi điện thế thụ thể của kích thích thành các dạng năng lượng, khởi phát điện thế hoạt động lan truyền tới xung thần kinh.
Để giải quyết câu hỏi này một cách chính xác, chúng ta cần quay lại kiến thức trong sách giáo khoa Sinh học lớp 11, phần liên quan đến cảm giác và thụ thể cảm giác.
Bước 1: Phân tích đề bài và các phương án trả lời.
Đề bài yêu cầu chúng ta xác định chức năng của “thụ thể cảm giác”. Chúng ta cần xem xét kỹ từng phương án để tìm ra phát biểu mô tả đúng nhất quá trình hoạt động của thụ thể.
Bước 2: Nhớ lại kiến thức về thụ thể cảm giác trong sách giáo khoa.
Trong sách giáo khoa Sinh học lớp 11, chúng ta đã học rằng thụ thể cảm giác là những cấu trúc chuyên hóa, có khả năng tiếp nhận các dạng kích thích khác nhau từ môi trường. Khi một kích thích tác động lên thụ thể, nó sẽ gây ra một sự biến đổi về điện thế màng của thụ thể. Sự biến đổi điện thế này được gọi là “điện thế thụ thể”.
Quan trọng hơn, điện thế thụ thể này sẽ gây ra hoặc lan truyền tới neuron cảm giác. Nếu điện thế thụ thể đủ lớn, nó sẽ đạt đến ngưỡng và khởi phát “điện thế hoạt động” (hay còn gọi là xung thần kinh) lan truyền dọc theo sợi trục của neuron cảm giác, đưa thông tin về trung ương thần kinh.
Bước 3: Đánh giá từng phương án dựa trên kiến thức đã học.
Phương án A: “tiếp nhận và chuyển đổi điện thế thụ thể của kích thích thành các dạng năng lượng, khởi phát điện thế hoạt động lan truyền tới neuron.”
– “Tiếp nhận … của kích thích” là đúng.
– Tuy nhiên, thụ thể cảm giác không “chuyển đổi điện thế thụ thể của kích thích thành các dạng năng lượng”. Bản thân kích thích mới là dạng năng lượng (ánh sáng, âm thanh, nhiệt độ, áp lực, hóa chất…) tác động lên thụ thể. Thụ thể sẽ chuyển đổi năng lượng của kích thích thành điện thế thụ thể.
– “Khởi phát điện thế hoạt động lan truyền tới neuron” là đúng.
Phương án B: “tiếp nhận và chuyển đổi các kích thích thành các dạng năng lượng, khởi phát điện thế hoạt động lan truyền tới neuron.”
– “Tiếp nhận các kích thích” là đúng.
– “Chuyển đổi các kích thích thành các dạng năng lượng” là sai. Kích thích đã là dạng năng lượng rồi, thụ thể chuyển đổi năng lượng của kích thích thành điện thế.
– “Khởi phát điện thế hoạt động lan truyền tới neuron” là đúng.
Phương án C: “tiếp nhận và chuyển đổi các dạng năng lượng của kích thích thành điện thế thụ thể, khởi phát điện thế hoạt động lan truyền tới xung thần kinh.”
– “Tiếp nhận các dạng năng lượng của kích thích” là đúng.
– “Chuyển đổi … thành điện thế thụ thể” là đúng. Đây chính là quá trình chuyển hóa từ năng lượng kích thích thành tín hiệu điện hóa ban đầu.
– “Khởi phát điện thế hoạt động lan truyền tới xung thần kinh” là đúng. Điện thế hoạt động chính là xung thần kinh.
Phương án D: “tiếp nhận và chuyển đổi điện thế thụ thể của kích thích thành các dạng năng lượng, khởi phát điện thế hoạt động lan truyền tới xung thần kinh.”
– Tương tự phương án A, “chuyển đổi điện thế thụ thể của kích thích thành các dạng năng lượng” là sai.
– “Khởi phát điện thế hoạt động lan truyền tới xung thần kinh” là đúng.
Bước 4: So sánh các phương án và lựa chọn đáp án chính xác nhất.
Dựa trên phân tích ở Bước 3, phương án C là phương án mô tả đầy đủ và chính xác nhất chức năng của thụ thể cảm giác: tiếp nhận năng lượng của kích thích và chuyển hóa nó thành điện thế thụ thể, từ đó có thể khởi phát điện thế hoạt động lan truyền đi.
Do đó, đáp án đúng cho câu hỏi số 7 là C.
Giải thích thêm:
Thụ thể cảm giác có vai trò như một “cảm biến” sinh học. Khi một tác nhân kích thích (ví dụ: ánh sáng chiếu vào mắt, âm thanh rung động màng nhĩ, hóa chất trong thức ăn tác động lên lưỡi…) tác động lên thụ thể, nó sẽ làm thay đổi tính thấm của màng tế bào thụ thể đối với các ion. Sự thay đổi dòng ion này dẫn đến sự thay đổi điện thế màng, tạo ra điện thế thụ thể. Nếu điện thế thụ thể đủ mạnh, nó sẽ làm mở các kênh natri ở vùng khởi phát của neuron cảm giác, gây ra một dòng ion dương ập vào tế bào, dẫn đến sự khử cực và nếu đạt đến ngưỡng thì sẽ phát sinh điện thế hoạt động. Điện thế hoạt động này là tín hiệu điện hóa lan truyền nhanh chóng dọc theo sợi thần kinh để truyền thông tin về não và tủy sống xử lý.
Đáp án: C. tiếp nhận và chuyển đổi các dạng năng lượng của kích thích thành điện thế thụ thể, khởi phát điện thế hoạt động lan truyền tới xung thần kinh.
Thụ thể cảm giác có chức năng ?
C. tiếp nhận và chuyển đổi các dạng năng lượng của kích thích thành điện thế thụ thể, khởi phát điện thế hoạt động lan truyền tới xung thần kinh.
Vì :
Mỗi thụ thể chỉ nhận kích thích bởi loại tác nhân đặc trưng.