Câu 9. Phân tích tác dụng của biện pháp tu từ liệt kê trong câu sau:

“Từ bãi đỗ đến bến thuyền, xe điện trung chuyển chạy liên hồi. Những quầy bán vé xuồng được đặt ngay tại khu gửi xe để dòng người không phải dồn về một điểm. Ở các nút giao và bến thuyền, công an và nhân viên lễ hội đứng hướng dẫn cặn kẽ.”

Các em thân mến, để phân tích tác dụng của một biện pháp tu từ, chúng ta cần xác định rõ biện pháp đó là gì, nó xuất hiện ở đâu trong văn bản, và sau đó, chúng ta sẽ xem xét nó mang lại hiệu quả biểu đạt như thế nào. Trong đoạn văn này, biện pháp tu từ nổi bật mà chúng ta cần phân tích chính là liệt kê.

1. Xác định biện pháp tu từ liệt kê và vị trí xuất hiện:

Biện pháp liệt kê là việc sắp xếp nối tiếp nhau những sự vật, hiện tượng cùng loại, hoặc những từ ngữ có ý nghĩa tương đồng, nhằm mục đích làm rõ ý, nhấn mạnh ý hoặc miêu tả chi tiết hơn.

Trong đoạn văn đã cho, chúng ta thấy biện pháp liệt kê xuất hiện ở các vị trí sau:

• “Từ bãi đỗ đến bến thuyền” – Liệt kê hai địa điểm liên quan đến việc di chuyển.
• “công an và nhân viên lễ hội” – Liệt kê hai đối tượng cùng thực hiện nhiệm vụ hướng dẫn.

2. Phân tích tác dụng của biện pháp tu từ liệt kê:

Bây giờ, chúng ta sẽ đi sâu vào phân tích từng trường hợp để thấy được tác dụng cụ thể mà biện pháp liệt kê mang lại:

a) Tác dụng trong câu: “Từ bãi đỗ đến bến thuyền, xe điện trung chuyển chạy liên hồi.”

Ở đây, việc liệt kê hai địa điểm “bãi đỗ” và “bến thuyền” giúp người đọc hình dung rõ ràng về phạm vi hoạt động của xe điện trung chuyển. Nó cho thấy một hành trình di chuyển có điểm bắt đầu và điểm kết thúc, tạo nên một sự liền mạch và liên tục. Việc xe điện “chạy liên hồi” ở cả hai khu vực này càng nhấn mạnh sự thuận tiện và hiệu quả trong việc phục vụ du khách, giảm thiểu thời gian chờ đợi và sự bất tiện khi di chuyển giữa các điểm.

Biện pháp liệt kê ở đây có tác dụng:

• Mở rộng phạm vi miêu tả: Cho thấy xe điện hoạt động xuyên suốt một tuyến đường quan trọng.
• Nhấn mạnh sự liên tục, khẩn trương: “Chạy liên hồi” kết hợp với phạm vi rộng tạo cảm giác nhộn nhịp, hoạt động không ngừng nghỉ.
• Tăng tính thuyết phục về sự tổ chức tốt: Việc có phương tiện trung chuyển nối liền hai khu vực quan trọng cho thấy sự chuẩn bị chu đáo.

b) Tác dụng trong câu: “Ở các nút giao và bến thuyền, công an và nhân viên lễ hội đứng hướng dẫn cặn kẽ.”

Ở đây, việc liệt kê “công an” và “nhân viên lễ hội” cùng với địa điểm “nút giao và bến thuyền” thể hiện một sự phối hợp chặt chẽ và hiệu quả trong công tác tổ chức. Cả hai lực lượng này đều có vai trò quan trọng trong việc đảm bảo an ninh, trật tự và hỗ trợ du khách. Việc họ đứng ở những vị trí chiến lược (“nút giao và bến thuyền”) và thực hiện nhiệm vụ “hướng dẫn cặn kẽ” cho thấy sự quan tâm chu đáo đến người dân và du khách.

Biện pháp liệt kê ở đây có tác dụng:

• Tăng tính cụ thể, chi tiết: Liệt kê rõ các lực lượng tham gia và các địa điểm quan trọng.
• Nhấn mạnh sự phối hợp nhịp nhàng: Cho thấy sự chung sức của nhiều lực lượng để cùng thực hiện một mục tiêu.
• Tăng tính bao quát, đầy đủ: Hướng dẫn được thực hiện ở mọi nơi cần thiết, đảm bảo mọi người đều được hỗ trợ.
• Gợi cảm giác an tâm, tin cậy: Sự hiện diện của lực lượng chức năng và nhân viên được trang bị thông tin đầy đủ khiến người đọc cảm thấy yên tâm hơn.

3. Khái quát lại tác dụng chung:

Nhìn chung, biện pháp tu từ liệt kê trong đoạn văn này đã góp phần quan trọng vào việc:

• Làm rõ ý nghĩa: Giúp người đọc hình dung một cách cụ thể và chi tiết hơn về hoạt động tổ chức lễ hội, phương tiện di chuyển và công tác đảm bảo an ninh, trật tự.
• Tăng sức biểu cảm: Tạo ra một bức tranh sinh động, nhộn nhịp và có tổ chức, thu hút sự chú ý của người đọc.
• Nhấn mạnh quy mô và sự chuyên nghiệp: Thể hiện sự chuẩn bị chu đáo, quy mô lớn và sự chuyên nghiệp trong công tác tổ chức, từ đó nâng cao hình ảnh và ấn tượng tốt đẹp về lễ hội.

Các em thấy đó, một biện pháp tu từ tưởng chừng đơn giản nhưng lại mang đến những hiệu quả biểu đạt vô cùng to lớn. Khi đọc bất kỳ văn bản nào, chúng ta hãy luôn chú ý đến việc sử dụng các biện pháp tu từ để cảm nhận trọn vẹn ý đồ của tác giả nhé!

Các em có câu hỏi nào không?