Đây là một câu hỏi lý thuyết thuộc chuyên đề “Este – Lipit” trong chương trình Hóa học lớp 12. Để trả lời được, chúng ta cần so sánh ưu và nhược điểm của chất giặt rửa tổng hợp so với xà phòng truyền thống.

Chúng ta hãy cùng phân tích từng bước một:

Bước 1: Ôn lại kiến thức về xà phòng và chất giặt rửa tổng hợp

* Xà phòng: Là muối natri hoặc kali của axit béo (ví dụ: \(C_{17}H_{35}COONa\)). Xà phòng được sản xuất từ chất béo động, thực vật.
* Nhược điểm lớn nhất của xà phòng là khi dùng với nước cứng (nước chứa nhiều ion \(Ca^{2+}\) và \(Mg^{2+}\)), nó sẽ tạo ra các kết tủa không tan, làm giảm khả năng giặt rửa và gây lãng phí.
* Ví dụ: \(2C_{17}H_{35}COONa + MgCl_2 \rightarrow (C_{17}H_{35}COO)_2Mg \downarrow + 2NaCl\)
* Chất giặt rửa tổng hợp: Là muối natri của axit ankylbenzensulfonic (ví dụ: \(R-C_6H_4-SO_3Na\)). Chúng được tổng hợp từ các sản phẩm của dầu mỏ.
* Ưu điểm lớn của chất giặt rửa tổng hợp là muối canxi, magie của các axit ankylbenzensulfonic lại tan tốt trong nước. Do đó, chúng không tạo kết tủa với nước cứng và vẫn giữ được khả năng giặt rửa.
* Ngoài ra, nguyên liệu sản xuất là dầu mỏ thường rẻ hơn và dồi dào hơn so với chất béo tự nhiên, nên giá thành sản phẩm thường thấp hơn.

Bước 2: Phân tích các phương án lựa chọn

Bây giờ chúng ta sẽ xét từng phương án dựa trên kiến thức vừa ôn lại.

* Phương án A (Ít gây ô nhiễm môi trường) và D (Không gây ô nhiễm môi trường):
* Đây là một nhận định SAI. Các chất giặt rửa tổng hợp có nguồn gốc từ dầu mỏ, đặc biệt là các loại có nhánh ankyl phân nhánh, rất khó bị các vi sinh vật trong tự nhiên phân hủy. Sự tích tụ của chúng trong nguồn nước gây ra hiện tượng ô nhiễm môi trường lâu dài. Ngược lại, xà phòng có nguồn gốc tự nhiên nên dễ bị phân hủy sinh học hơn.
* Vì vậy, A và D là nhược điểm chứ không phải ưu điểm. Ta loại hai phương án này.

* Phương án C (Nguồn nguyên liệu để sản xuất dồi dào, phong phú):
* Đây là một ý đúng. Nguyên liệu để sản xuất chất giặt rửa tổng hợp là các sản phẩm từ quá trình chưng cất dầu mỏ, được coi là dồi dào và rẻ tiền. Đây là một ưu điểm.
* Tuy nhiên, chúng ta cần xem xét các phương án khác để tìm ra câu trả lời ĐẦY ĐỦ và CHÍNH XÁC nhất.

* Phương án B (Dùng được với nước cứng và giá thành thấp):
* Phương án này nêu lên hai ưu điểm VƯỢT TRỘI và QUAN TRỌNG nhất của chất giặt rửa tổng hợp so với xà phòng:
1. Dùng được với nước cứng: Đây là ưu điểm về mặt công dụng, khắc phục được nhược điểm lớn nhất của xà phòng.
2. Giá thành thấp: Đây là ưu điểm về mặt kinh tế, do sử dụng nguyên liệu từ dầu mỏ rẻ tiền.
* So với phương án C, phương án B bao hàm cả yếu tố giá thành (là hệ quả của nguồn nguyên liệu dồi dào) và bổ sung thêm ưu điểm quan trọng nhất về mặt hóa học và ứng dụng là dùng được trong nước cứng. Do đó, phương án B đầy đủ và chính xác hơn.

Bước 3: Kết luận

Sau khi phân tích, chúng ta thấy rằng ưu điểm nổi bật và toàn diện nhất của chất giặt rửa tổng hợp được nêu trong phương án B.

Vậy, đáp án đúng là B. Dùng được với nước cứng và giá thành thấp.

Chúc các em học tốt môn Hóa học