cho a, b, c đôi một khác nhau. chứng minh: \(a^2/(b-c)^2+b^2/(c-a)^2+c^2/(a-b)^2…
Bài toán yêu cầu chúng ta chứng minh:
\( \frac{a^2}{(b-c)^2} + \frac{b^2}{(c-a)^2} + \frac{c^2}{(a-b)^2} \geq 2 \)
với \( a, b, c \) là các số đôi một khác nhau.
Đây là một bài toán không hoàn toàn nằm trong chương trình Đại số lớp 8 cơ bản, nhưng chúng ta có thể tiếp cận nó bằng các kiến thức đã học và một số kỹ thuật biến đổi khéo léo. Chúng ta sẽ cố gắng giải bài toán này bằng cách sử dụng các phương pháp phù hợp với lứa tuổi và kiến thức của các em.
Đầu tiên, chúng ta nhận thấy rằng các mẫu số đều là bình phương, nên chúng luôn không âm. Tuy nhiên, vì \( a, b, c \) đôi một khác nhau nên mẫu số không bao giờ bằng 0.
Để làm bài toán đơn giản hơn, chúng ta hãy thử đặt ẩn phụ.
Đặt \( x = \frac{a}{b-c} \), \( y = \frac{b}{c-a} \), \( z = \frac{c}{a-b} \).
Khi đó, bất đẳng thức cần chứng minh trở thành:
\( x^2 + y^2 + z^2 \geq 2 \)
Bây giờ, chúng ta cần tìm mối liên hệ giữa \( x, y, z \).
Xét tổng \( x + y + z \):
\( x + y + z = \frac{a}{b-c} + \frac{b}{c-a} + \frac{c}{a-b} \)
Để cộng các phân thức này, chúng ta quy đồng mẫu số:
Mẫu số chung là \( (b-c)(c-a)(a-b) \).
\( x + y + z = \frac{a(c-a)(a-b) + b(b-c)(a-b) + c(b-c)(c-a)}{(b-c)(c-a)(a-b)} \)
Bây giờ, chúng ta cần khai triển tử số.
Tử số:
\( a(ac – ab – c^2 + bc) + b(ab – b^2 – ac + bc) + c(bc – c^2 – ab + ac) \)
\( = a^2c – a^2b – ac^2 + abc + ab^2 – b^3 – abc + b^2c + bc^2 – c^3 – abc + ac^2 \)
Thu gọn các hạng tử:
\( = a^2c – a^2b + ab^2 – b^3 + b^2c – c^3 + bc^2 – abc \)
= \( a^2(c-b) + b^2(a-c) + c^2(b-a) – abc \)
(Ở đây chúng ta có thể thấy một chút khó khăn khi khai triển, có thể các em sẽ gặp khó khăn trong việc nhớ hoặc áp dụng hằng đẳng thức. Chúng ta sẽ tiếp tục biến đổi để tìm ra quy luật).
Hãy thử một cách tiếp cận khác.
Xét biểu thức \( (b-c) + (c-a) + (a-b) \).
\( (b-c) + (c-a) + (a-b) = b – c + c – a + a – b = 0 \)
Điều này gợi ý một mối liên hệ quan trọng.
Đặt \( u = b-c \), \( v = c-a \), \( w = a-b \).
Ta có \( u+v+w = 0 \).
Và \( x = \frac{a}{u} \), \( y = \frac{b}{v} \), \( z = \frac{c}{w} \).
Từ \( u+v+w = 0 \), ta suy ra \( w = -(u+v) \).
Thay vào biểu thức \( z = \frac{c}{w} \), ta có \( z = \frac{c}{-(u+v)} \).
Chúng ta cần tìm mối liên hệ giữa \( x, y, z \).
Hãy thử kiểm tra xem \( x+y+z \) có bằng 0 hay không.
\( \frac{a}{b-c} + \frac{b}{c-a} + \frac{c}{a-b} \)
Khi quy đồng mẫu số \( (b-c)(c-a)(a-b) \), tử số là:
\( a(c-a)(a-b) + b(b-c)(a-b) + c(b-c)(c-a) \)
Khai triển tử số:
\( a(ac – ab – c^2 + bc) + b(ab – b^2 – ac + bc) + c(bc – c^2 – ab + ac) \)
\( = a^2c – a^2b – ac^2 + abc + ab^2 – b^3 – abc + b^2c + bc^2 – c^3 – abc + ac^2 \)
\( = a^2c – a^2b + ab^2 – b^3 + b^2c – c^3 + bc^2 – abc \)
Chúng ta biết rằng nếu \( u+v+w=0 \) thì \( u^3+v^3+w^3 = 3uvw \).
Tuy nhiên, ở đây chúng ta có \( x, y, z \) không phải là \( u, v, w \).
Hãy quay lại với \( u+v+w = 0 \).
Chúng ta có \( a, b, c \) đôi một khác nhau, nên \( u, v, w \) khác 0.
Từ \( u+v+w = 0 \), ta có:
\( a = \frac{1}{2} ( (a-b) + (a-c) ) \) – Cái này không đúng.
Chúng ta có \( u = b-c \), \( v = c-a \), \( w = a-b \).
Ta có \( a-b = -w \), \( b-c = u \), \( c-a = v \).
Xét mối quan hệ giữa \( a, b, c \) và \( u, v, w \):
\( a – b = w \)
\( b – c = u \)
\( c – a = v \)
Cộng lại: \( (a-b) + (b-c) + (c-a) = w+u+v = 0 \).
Ta có thể biểu diễn \( a, b, c \) qua \( u, v, w \).
\( a-b = w \implies a = b+w \)
\( b-c = u \implies b = c+u \)
\( c-a = v \implies c = a+v \)
Thay \( b \) từ phương trình thứ hai vào phương trình thứ nhất: \( a = (c+u) + w \).
Thay \( c \) từ phương trình thứ ba vào: \( a = (a+v) + u + w \).
\( a = a + u+v+w \). Điều này luôn đúng vì \( u+v+w=0 \).
Bây giờ, hãy thử kiểm tra xem \( x+y+z \) có bằng 0 không.
\( \frac{a}{b-c} + \frac{b}{c-a} + \frac{c}{a-b} = \frac{a}{u} + \frac{b}{v} + \frac{c}{w} \)
\( = \frac{avw + buw + cvu}{uvw} \)
Tử số: \( avw + buw + cvu \)
Chúng ta biết \( w = -(u+v) \).
\( av(-(u+v)) + bu(-(u+v)) + cvu \)
\( = -auv – av^2 – bu^2 – buv + cvu \)
\( = -uv(a+b) – av^2 + cvu \)
Đây có vẻ là một hướng đi khá phức tạp. Chúng ta cần tìm một cách đơn giản hơn.
Hãy thử một biến đổi khác cho \( x+y+z \).
\( \frac{a}{b-c} + \frac{b}{c-a} + \frac{c}{a-b} \)
Đặt \( k = \frac{a}{b-c} = \frac{b}{c-a} = \frac{c}{a-b} \) (Đây là giả định, không phải lúc nào cũng đúng).
Chúng ta quay lại với \( u+v+w=0 \).
Từ đó, ta có \( w = -(u+v) \).
Ta cần chứng minh \( x^2 + y^2 + z^2 \geq 2 \).
Xét một trường hợp đặc biệt.
Nếu \( a=1, b=2, c=3 \).
\( b-c = -1 \), \( c-a = 2 \), \( a-b = -1 \).
\( x = \frac{1}{(-1)^2} = 1 \) (Sai, mẫu số phải là \( (b-c)^2 \))
\( x = \frac{a^2}{(b-c)^2} = \frac{1^2}{(-1)^2} = 1 \)
\( y = \frac{b^2}{(c-a)^2} = \frac{2^2}{2^2} = 1 \)
\( z = \frac{c^2}{(a-b)^2} = \frac{3^2}{(-1)^2} = 9 \)
Tổng là \( 1+1+9 = 11 \geq 2 \).
Nếu \( a=1, b=2, c=0 \).
\( b-c = 2 \), \( c-a = -1 \), \( a-b = -1 \).
\( x = \frac{1^2}{2^2} = \frac{1}{4} \)
\( y = \frac{2^2}{(-1)^2} = 4 \)
\( z = \frac{0^2}{(-1)^2} = 0 \)
Tổng là \( \frac{1}{4} + 4 + 0 = \frac{17}{4} = 4.25 \geq 2 \).
Bây giờ, chúng ta sẽ chứng minh tổng \( x+y+z \) có một tính chất đặc biệt.
Đặt \( X = \frac{a}{b-c} \), \( Y = \frac{b}{c-a} \), \( Z = \frac{c}{a-b} \).
Chúng ta cần chứng minh \( X^2 + Y^2 + Z^2 \geq 2 \).
Xét \( X+Y+Z \):
\( \frac{a}{b-c} + \frac{b}{c-a} + \frac{c}{a-b} = \frac{a(c-a)(a-b) + b(b-c)(a-b) + c(b-c)(c-a)}{(b-c)(c-a)(a-b)} \)
Tử số:
\( a(ac-ab-c^2+bc) + b(ab-b^2-ac+bc) + c(bc-c^2-ab+ac) \)
\( = a^2c – a^2b – ac^2 + abc + ab^2 – b^3 – abc + b^2c + bc^2 – c^3 – abc + ac^2 \)
\( = a^2c – a^2b + ab^2 – b^3 + b^2c – c^3 + bc^2 – abc \)
\( = a^2(c-b) + b^2(a-c) + c^2(b-a) – abc \)
Đây vẫn chưa ra kết quả mong muốn.
Chúng ta hãy thử biến đổi biểu thức \( a(c-a)(a-b) + b(b-c)(a-b) + c(b-c)(c-a) \) theo một cách khác.
Đặt \( u = b-c \), \( v = c-a \), \( w = a-b \). Ta có \( u+v+w = 0 \).
Tử số là: \( a(c-a)(a-b) + b(b-c)(a-b) + c(b-c)(c-a) \)
\( = a v w + b u w + c u v \)
Vì \( u+v+w = 0 \), ta có \( w = -(u+v) \).
Tử số = \( a v (-(u+v)) + b u (-(u+v)) + c u v \)
\( = -a v u – a v^2 – b u^2 – b u v + c u v \)
\( = -uv(a+b) – av^2 – bu^2 \)
Chúng ta biết rằng nếu \( u+v+w = 0 \), thì \( u^3+v^3+w^3 = 3uvw \).
Hãy thử xem \( X+Y+Z \) có bằng một hằng số nào đó không.
Xét \( X+Y+Z = \frac{a}{b-c} + \frac{b}{c-a} + \frac{c}{a-b} \).
Chúng ta có thể chứng minh rằng \( \frac{a}{b-c} + \frac{b}{c-a} + \frac{c}{a-b} \) không có giá trị cố định.
Tuy nhiên, chúng ta có một đẳng thức quan trọng liên quan đến \( u+v+w=0 \).
Nếu \( u+v+w=0 \), thì \( u^3+v^3+w^3 = 3uvw \).
Và \( (u+v+w)^2 = u^2+v^2+w^2 + 2(uv+vw+wu) = 0 \).
Suy ra \( u^2+v^2+w^2 = -2(uv+vw+wu) \).
Chúng ta đang có \( X^2 + Y^2 + Z^2 \geq 2 \).
Hãy thử biến đổi tử số của \( X+Y+Z \) một lần nữa.
\( a(c-a)(a-b) + b(b-c)(a-b) + c(b-c)(c-a) \)
Hãy khai triển nó một cách cẩn thận hơn.
\( a(ac – ab – c^2 + bc) = a^2c – a^2b – ac^2 + abc \)
\( b(ab – b^2 – ac + bc) = ab^2 – b^3 – abc + b^2c \)
\( c(bc – c^2 – ab + ac) = bc^2 – c^3 – abc + ac^2 \)
Cộng lại:
\( (a^2c – ac^2) + (-a^2b + ab^2) + (b^2c – b^3) + (bc^2 – c^3) – 3abc \)
\( = a^2(c-b) + ab(b-a) + b^2(c-b) + c^2(b-c) – 3abc \)
Hãy thử một cách đặt ẩn phụ khác để nhìn bài toán rõ hơn.
Đặt \( x = \frac{a}{b-c} \), \( y = \frac{b}{c-a} \), \( z = \frac{c}{a-b} \).
Chúng ta cần chứng minh \( x^2 + y^2 + z^2 \geq 2 \).
Xem xét một đẳng thức quan trọng sau:
Nếu \( u+v+w = 0 \), thì \( u^3+v^3+w^3 = 3uvw \).
Và ta cũng có \( u^2+v^2+w^2 \geq 0 \).
Chúng ta đã có \( u = b-c \), \( v = c-a \), \( w = a-b \).
\( u+v+w = 0 \).
Xét mối liên hệ giữa \( \frac{a}{u}, \frac{b}{v}, \frac{c}{w} \) và \( u, v, w \).
Ta có thể biểu diễn \( a, b, c \) qua \( u, v, w \).
\( a-b = w \implies a = b+w \)
\( b-c = u \implies b = c+u \)
\( c-a = v \implies c = a+v \)
\( a = (c+u)+w = (a+v)+u+w = a+u+v+w \).
Điều này không giúp ích.
Hãy thử tìm một mối liên hệ giữa \( \frac{a}{b-c}, \frac{b}{c-a}, \frac{c}{a-b} \) mà không dùng \( u,v,w \) trực tiếp.
Consider \( \frac{a}{b-c} + \frac{b}{c-a} + \frac{c}{a-b} \).
Tử số khi quy đồng: \( a(c-a)(a-b) + b(b-c)(a-b) + c(b-c)(c-a) \)
Đặt \( P(a,b,c) = a(c-a)(a-b) + b(b-c)(a-b) + c(b-c)(c-a) \).
Nếu ta thay \( a \) bằng \( b \), thì biểu thức trở thành:
\( b(c-b)(b-b) + b(b-c)(b-b) + c(b-c)(c-b) \)
\( = b(c-b)(0) + b(b-c)(0) + c(b-c)(c-b) = -c(b-c)^2 \).
Điều này không cho thấy \( P(a,b,c) \) bằng 0 khi \( a=b \).
Tuy nhiên, ta biết rằng \( (b-c) + (c-a) + (a-b) = 0 \).
Nếu ta đặt \( x = b-c \), \( y = c-a \), \( z = a-b \), thì \( x+y+z = 0 \).
Xét tổng \( \frac{a}{x} + \frac{b}{y} + \frac{c}{z} \).
\( \frac{a}{b-c} + \frac{b}{c-a} + \frac{c}{a-b} \)
Quy đồng mẫu số ta được \( \frac{a(c-a)(a-b) + b(b-c)(a-b) + c(b-c)(c-a)}{(b-c)(c-a)(a-b)} \).
Hãy phân tích tử số \( a(c-a)(a-b) + b(b-c)(a-b) + c(b-c)(c-a) \).
Ta có thể biến đổi biểu thức \( a, b, c \) thành một dạng khác.
Đặt \( X = b-c \), \( Y = c-a \), \( Z = a-b \). Ta có \( X+Y+Z = 0 \).
Ta cần chứng minh \( \frac{a^2}{X^2} + \frac{b^2}{Y^2} + \frac{c^2}{Z^2} \geq 2 \).
Từ \( X+Y+Z=0 \), ta có \( X^2+Y^2+Z^2 = -2(XY+YZ+ZX) \).
Hãy thử một biến đổi quan trọng sau:
\( a(c-a)(a-b) + b(b-c)(a-b) + c(b-c)(c-a) \)
\( = a(c-a)(a-b) + b(b-c)(a-b) + c(b-c)(c-a) \)
Ta thấy rằng nếu \( a=b \), thì biểu thức bằng \( b(c-b)(0) + b(b-c)(0) + c(b-c)(c-b) = -c(b-c)^2 \).
Nếu \( a=c \), thì biểu thức bằng \( c(0)(c-b) + b(b-c)(c-b) + c(b-c)(0) = b(b-c)(c-b) = -b(b-c)^2 \).
Nếu \( b=c \), thì biểu thức bằng \( a(0)(a-b) + a(0)(a-b) + a(0)(0) = 0 \).
Điều này cho thấy tử số có nhân tử \( (b-c) \).
\( a(c-a)(a-b) + b(b-c)(a-b) + c(b-c)(c-a) \)
\(= a(ac-ab-c^2+bc) + b(ab-b^2-ac+bc) + c(bc-c^2-ab+ac) \)
\(= a^2c – a^2b – ac^2 + abc + ab^2 – b^3 – abc + b^2c + bc^2 – c^3 – abc + ac^2 \)
\(= a^2c – a^2b + ab^2 – b^3 + b^2c – c^3 + bc^2 – abc \)
\(= a^2(c-b) + b^2(a-c) + c^2(b-a) – abc \)
Hãy xét biểu thức \( (a-b)(b-c)(c-a) \).
\( (ab-ac-b^2+bc)(c-a) \)
\( = abc – a^2b – ac^2 + a^2c – b^2c + ab^2 + bc^2 – abc \)
\( = -a^2b – ac^2 + a^2c – b^2c + ab^2 + bc^2 \)
Ta có một kết quả rất quan trọng là:
Nếu \( u+v+w=0 \), thì \( u^3+v^3+w^3 = 3uvw \).
Hãy quay lại với \( X = \frac{a}{b-c} \), \( Y = \frac{b}{c-a} \), \( Z = \frac{c}{a-b} \).
Chúng ta cần chứng minh \( X^2 + Y^2 + Z^2 \geq 2 \).
Xét tổng \( XY+YZ+ZX \).
\( \frac{a}{b-c}\frac{b}{c-a} + \frac{b}{c-a}\frac{c}{a-b} + \frac{c}{a-b}\frac{a}{b-c} \)
\( = \frac{ab(a-b) + bc(b-c) + ca(c-a)}{(b-c)(c-a)(a-b)} \)
Tử số: \( a^2b – ab^2 + b^2c – bc^2 + c^2a – ca^2 \)
Đây là một biểu thức đối xứng.
Chúng ta biết rằng \( a^2b – ab^2 + b^2c – bc^2 + c^2a – ca^2 = -(a-b)(b-c)(c-a) \).
Vậy \( XY+YZ+ZX = \frac{-(a-b)(b-c)(c-a)}{(b-c)(c-a)(a-b)} = -1 \).
Đây là một kết quả cực kỳ quan trọng!
Chúng ta có \( XY+YZ+ZX = -1 \).
Bây giờ, chúng ta xem xét bất đẳng thức cần chứng minh: \( X^2 + Y^2 + Z^2 \geq 2 \).
Ta có hằng đẳng thức: \( (X+Y+Z)^2 = X^2+Y^2+Z^2 + 2(XY+YZ+ZX) \).
Thay \( XY+YZ+ZX = -1 \) vào, ta được:
\( (X+Y+Z)^2 = X^2+Y^2+Z^2 + 2(-1) \)
\( (X+Y+Z)^2 = X^2+Y^2+Z^2 – 2 \)
Suy ra: \( X^2+Y^2+Z^2 = (X+Y+Z)^2 + 2 \).
Vì \( (X+Y+Z)^2 \geq 0 \) với mọi \( X, Y, Z \) thực, nên:
\( X^2+Y^2+Z^2 = (X+Y+Z)^2 + 2 \geq 0 + 2 = 2 \).
Vậy, \( X^2+Y^2+Z^2 \geq 2 \).
Điều này tương đương với:
\( \left(\frac{a}{b-c}\right)^2 + \left(\frac{b}{c-a}\right)^2 + \left(\frac{c}{a-b}\right)^2 \geq 2 \).
Chúng ta đã chứng minh được bất đẳng thức đã cho.
Để các em dễ hiểu, chúng ta sẽ trình bày lại từng bước một cách rõ ràng.
Bước 1: Đặt ẩn phụ.
Đặt \( x = \frac{a}{b-c} \), \( y = \frac{b}{c-a} \), \( z = \frac{c}{a-b} \).
Bất đẳng thức cần chứng minh trở thành \( x^2 + y^2 + z^2 \geq 2 \).
Bước 2: Tính tích của các cặp biến.
Ta tính \( xy + yz + zx \).
\( xy = \frac{a}{b-c} \cdot \frac{b}{c-a} = \frac{ab}{(b-c)(c-a)} \)
\( yz = \frac{b}{c-a} \cdot \frac{c}{a-b} = \frac{bc}{(c-a)(a-b)} \)
\( zx = \frac{c}{a-b} \cdot \frac{a}{b-c} = \frac{ca}{(a-b)(b-c)} \)
\( xy + yz + zx = \frac{ab}{(b-c)(c-a)} + \frac{bc}{(c-a)(a-b)} + \frac{ca}{(a-b)(b-c)} \)
Quy đồng mẫu số chung là \( (b-c)(c-a)(a-b) \).
\( xy + yz + zx = \frac{ab(a-b) + bc(b-c) + ca(c-a)}{(b-c)(c-a)(a-b)} \)
Bước 3: Biến đổi tử số của biểu thức \( xy + yz + zx \).
Tử số là \( ab(a-b) + bc(b-c) + ca(c-a) \).
Khai triển:
\( a^2b – ab^2 + b^2c – bc^2 + c^2a – ca^2 \)
Ta nhận thấy đây là một đa thức có tính chất đặc biệt.
Nếu \( a=b \), tử số bằng \( a^2a – a \cdot a^2 + a^2c – ac^2 + c^2a – ca^2 = a^3 – a^3 + a^2c – ac^2 + ac^2 – a^2c = 0 \).
Tương tự, nếu \( b=c \), tử số cũng bằng 0.
Nếu \( c=a \), tử số cũng bằng 0.
Do đó, đa thức \( a^2b – ab^2 + b^2c – bc^2 + c^2a – ca^2 \) có các nhân tử là \( (a-b), (b-c), (c-a) \).
Vì đa thức này là bậc 3, nên nó phải có dạng \( k(a-b)(b-c)(c-a) \) với \( k \) là một hằng số.
Ta có thể tìm \( k \) bằng cách chọn các hệ số.
Xét hệ số của \( a^2b \): trong đa thức là \( 1 \).
Trong \( k(a-b)(b-c)(c-a) = k(ab-ac-b^2+bc)(c-a) \)
\( = k(abc – a^2b – ac^2 + a^2c – b^2c + ab^2 + bc^2 – abc) \)
\( = k(-a^2b – ac^2 + a^2c – b^2c + ab^2 + bc^2) \)
Hệ số của \( a^2b \) là \( -k \).
Vậy \( 1 = -k \), suy ra \( k = -1 \).
Do đó, \( a^2b – ab^2 + b^2c – bc^2 + c^2a – ca^2 = -(a-b)(b-c)(c-a) \).
Bước 4: Rút gọn biểu thức \( xy + yz + zx \).
\( xy + yz + zx = \frac{-(a-b)(b-c)(c-a)}{(b-c)(c-a)(a-b)} \)
Vì \( a, b, c \) đôi một khác nhau nên \( (a-b) \neq 0, (b-c) \neq 0, (c-a) \neq 0 \).
Ta có thể rút gọn:
\( xy + yz + zx = -1 \).
Bước 5: Sử dụng hằng đẳng thức để chứng minh bất đẳng thức.
Ta có hằng đẳng thức: \( (x+y+z)^2 = x^2 + y^2 + z^2 + 2(xy+yz+zx) \).
Thay \( xy+yz+zx = -1 \) vào hằng đẳng thức:
\( (x+y+z)^2 = x^2 + y^2 + z^2 + 2(-1) \)
\( (x+y+z)^2 = x^2 + y^2 + z^2 – 2 \)
Ta cần chứng minh \( x^2 + y^2 + z^2 \geq 2 \).
Từ phương trình trên, ta có \( x^2 + y^2 + z^2 = (x+y+z)^2 + 2 \).
Vì bình phương của một số thực luôn không âm, nên \( (x+y+z)^2 \geq 0 \).
Do đó, \( x^2 + y^2 + z^2 = (x+y+z)^2 + 2 \geq 0 + 2 = 2 \).
Vậy, \( x^2 + y^2 + z^2 \geq 2 \).
Kết luận:
Chúng ta đã chứng minh được rằng \( \frac{a^2}{(b-c)^2} + \frac{b^2}{(c-a)^2} + \frac{c^2}{(a-b)^2} \geq 2 \) với \( a, b, c \) đôi một khác nhau.
Điểm mấu chốt của bài toán này nằm ở việc nhận ra mối liên hệ \( xy+yz+zx = -1 \) khi \( x = \frac{a}{b-c} \), \( y = \frac{b}{c-a} \), \( z = \frac{c}{a-b} \).
Đây là một ví dụ hay cho thấy sức mạnh của việc đặt ẩn phụ và sử dụng các hằng đẳng thức quen thuộc. Bài toán này có thể hơi nâng cao so với chương trình Toán 8 cơ bản, nhưng nó giúp các em rèn luyện tư duy logic và kỹ năng biến đổi biểu thức.
Các em hãy xem lại các bước và cố gắng tự mình làm lại bài toán này nhé. Nếu có chỗ nào chưa hiểu, các em cứ mạnh dạn hỏi thầy.
Đánh giá :
\((\dfrac{a}{b-c}+\dfrac{b}{c-a}+\dfrac{c}{a-b})^2\ge 0\\\to \dfrac{a^2}{(b-c)^2}+\dfrac{b^2}{(c-a)^2}+\dfrac{c^2}{(a-b)^2}+2 (\dfrac{ab}{(b-c)(c-a)}+\dfrac{bc}{(c-a)(a-b)}+\dfrac{ac}{(b-c)(a-b)})\ge 0(1)\)
Xét :
\(\dfrac{ab}{(b-c)(c-a)}+\dfrac{bc}{(c-a)(a-b)}+\dfrac{ac}{(b-c)(a-b)}\)
\(=\dfrac{ab (a-b)+bc(b-c)+ac(c-a)}{(a-b)(b-c)(c-a)}\\=\dfrac{ab(a-b) + b^2c – bc^2 + ac^2-a^2c}{(a-b)(b-c)(c-a)}\\=\dfrac{ab (a-b) – c (a-b)(a+b) +c^2 (a-b)}{(a-b)(b-c)(c-a)}\\=\dfrac{(a-b)(ab – ac-bc +c^2)}{(a-b)(b-c)(c-a)}\\=\dfrac{(a-b)[a (b-c) -c (b-c)]}{(a-b)(b-c)(c-a)}\\=\dfrac{-(a-b)(b-c)(c-a)}{(a-b)(b-c)(c-a)}\\=-1\\(1)\to \dfrac{a^2}{(b-c)^2}+\dfrac{b^2}{(c-a)^2}+\dfrac{c^2}{(a-b)^2} -2\ge 0\\\to \dfrac{a^2}{(b-c)^2}+\dfrac{b^2}{(c-a)^2}+\dfrac{c^2}{(a-b)^2} \ge 2\)
Ta có \(\dfrac{ab}{(b-c)(c-a)}+\dfrac{bc}{(c-a)(a-b)}+\dfrac{ac}{(b-c)(a-b)}\)
\(=\dfrac{ab(a-b)+bc(b-c)+ac(c-a)}{(a-b)(b-c)(c-a)}\)
\(=\dfrac{ab(a-b)-bc(a-b)-bc(c-a)+ac(c-a)}{(a-b)(b-c)(c-a)}\)
\(=\dfrac{b(a-b)(a-c)+c(c-a)(a-b)}{(a-b)(b-c)(c-a)}\)
\(=\dfrac{(a-b)(b-c)(a-c)}{(a-b)(b-c)(c-a)}=-1\)
Mà \((\dfrac{a}{b-c}+\dfrac{b}{c-a}+\dfrac{c}{a-b})^2\ge 0\)
\(\Leftrightarrow \dfrac{a^2}{(b-c)^2}+\dfrac{b^2}{(c-a)^2}+\dfrac{c^2}{(a-b)^2}+2[\dfrac{ab}{(b-c)(c-a)}+\dfrac{bc}{(c-a)(a-b)}+\dfrac{ac}{(b-c)(a-b)}]\ge 0\)
\(\Leftrightarrow \dfrac{a^2}{(b-c)^2}+\dfrac{b^2}{(c-a)^2}+\dfrac{c^2}{(a-b)^2}-2\ge 0\)
\(\Leftrightarrow \dfrac{a^2}{(b-c)^2}+\dfrac{b^2}{(c-a)^2}+\dfrac{c^2}{(a-b)^2}\ge 2(ĐPCM)\)