Chào các em, cô sẽ hướng dẫn các em giải đáp câu hỏi này một cách chi tiết và dễ hiểu nhất, bám sát kiến thức Hóa học lớp 9 của chúng ta nhé.

Câu trả lời là KHÔNG. Ở điều kiện thường, đồng(II) sunfat khan (CuSO₄) không tác dụng với khí hiđro clorua (HCl).

Bây giờ, chúng ta sẽ cùng nhau phân tích từng bước để hiểu rõ tại sao lại như vậy.

Bước 1: Xét bản chất của các chất tham gia phản ứng

* Đồng(II) sunfat khan (CuSO₄): Đây là một muối ở dạng chất rắn, màu trắng. Nó là muối của một axit mạnh (H₂SO₄) và một bazơ yếu (Cu(OH)₂).
* Khí hiđro clorua (HCl): Đây là một hợp chất khí, không màu. Khi tan trong nước, nó mới tạo thành dung dịch axit clohiđric, là một axit mạnh. Trong bài này, chúng ta đang xét nó ở trạng thái khí.

Bước 2: Ôn lại điều kiện để phản ứng trao đổi giữa axit và muối xảy ra

Các em hãy nhớ lại bài “Tính chất hóa học của Muối”. Phản ứng trao đổi giữa axit và muối có dạng tổng quát:

Axit + Muối → Axit mới + Muối mới

Phản ứng này chỉ xảy ra khi sản phẩm tạo thành thỏa mãn ít nhất một trong các điều kiện sau:

– Tạo ra chất kết tủa (chất không tan).

– Tạo ra chất khí.

– Tạo ra nước (đây là trường hợp đặc biệt của phản ứng axit-bazơ).

Bước 3: Giả sử nếu có phản ứng xảy ra và xét sản phẩm

Nếu CuSO₄ khan tác dụng với khí HCl, chúng ta hãy thử viết phương trình phản ứng trao đổi có thể xảy ra:

\[ \text{CuSO}_4 \text{ (rắn)} + 2\text{HCl} \text{ (khí)} \rightarrow \text{CuCl}_2 \text{ (rắn)} + \text{H}_2\text{SO}_4 \text{ (lỏng)} \]

Bây giờ, chúng ta hãy kiểm tra các sản phẩm tạo thành:
* Đồng(II) clorua (CuCl₂): Đây là một muối tan tốt trong nước. Ở đây nó sẽ tạo thành ở dạng rắn. Nó không phải là chất kết tủa theo định nghĩa chúng ta học (chất không tan hình thành từ dung dịch).
* Axit sunfuric (H₂SO₄): Đây là một axit mạnh và đặc biệt là một axit rất khó bay hơi. Nó không phải là chất khí.

Bước 4: Kết luận

Đối chiếu sản phẩm giả định ở Bước 3 với điều kiện phản ứng ở Bước 2, chúng ta thấy:

– Phản ứng không tạo ra chất kết tủa.

– Phản ứng không tạo ra chất khí.

Do không thỏa mãn bất kỳ điều kiện nào để phản ứng trao đổi xảy ra, nên phản ứng này KHÔNG diễn ra ở điều kiện thường.

Mở rộng thêm để các em hiểu sâu hơn:
Trong chương trình, các em đã học phương pháp điều chế khí HCl trong phòng thí nghiệm bằng cách cho NaCl rắn tác dụng với H₂SO₄ đặc, đun nóng:

\[ \text{NaCl}_{\text{(rắn)}} + \text{H}_2\text{SO}_{4 \text{(đặc)}} \xrightarrow{t^o} \text{NaHSO}_{4 \text{(rắn)}} + \text{HCl}_{\text{(khí)}} \]

Phản ứng này xảy ra được vì axit H₂SO₄ đặc, khó bay hơi đã đẩy được axit HCl dễ bay hơi ra khỏi muối của nó. Phản ứng giả định của chúng ta (\( \text{CuSO}_4 + \text{HCl} \rightarrow \text{CuCl}_2 + \text{H}_2\text{SO}_4 \)) lại đi ngược lại nguyên tắc này (dùng axit dễ bay hơi để tạo ra axit khó bay hơi), nên nó không thể tự xảy ra được.

Chúc các em học tốt! Nếu có câu hỏi nào khác, đừng ngần ngại hỏi cô nhé.