Trước hết, cô xin nhắc lại một chút về thể bị động. Chúng ta dùng thể bị động khi muốn nhấn mạnh vào đối tượng bị tác động bởi hành động, thay vì người thực hiện hành động. Công thức chung của thể bị động ở thì hiện tại đơn và quá khứ đơn là:
Chủ ngữ bị động + Be (chia theo thì và chủ ngữ) + Động từ ở dạng Quá khứ phân từ (V3/ed)

Bây giờ, chúng ta sẽ bắt đầu với các câu hỏi dạng đảo Có/Không.

Dạng câu hỏi đảo Có/Không

Đối với dạng câu hỏi này, chúng ta sẽ áp dụng các bước sau:
1. Xác định tân ngữ trong câu chủ động. Tân ngữ này sẽ trở thành chủ ngữ trong câu bị động.
2. Xác định động từ chính và thì của câu.
3. Chia động từ “to be” sao cho phù hợp với thì, số lượng và ngôi của tân ngữ mới (chủ ngữ bị động).
4. Chuyển động từ chính sang dạng Quá khứ phân từ (V3/ed).
5. Đảo trợ động từ (Do, Does, Did, Will, Have, Has, Is, Am, Are,…) lên đầu câu để tạo thành câu hỏi bị động.

Chúng ta cùng làm từng câu nhé:

26. Do they teach English here?
– Tân ngữ: English
– Động từ: teach (hiện tại đơn)
– Chuyển sang bị động: Is English taught here? (Trợ động từ “Is” vì “English” số ít, “taught” là V3 của “teach”)

27. Will you invite her to your wedding party?
– Tân ngữ: her (sẽ là “she” khi làm chủ ngữ bị động)
– Động từ: invite (tương lai đơn với “will”)
– Chuyển sang bị động: Will she be invited to your wedding party? (Trợ động từ “Will”, “be” vì là bị động tương lai, “invited” là V3 của “invite”)

28. Has Tom finished the work?
– Tân ngữ: the work
– Động từ: finished (hiện tại hoàn thành)
– Chuyển sang bị động: Has the work been finished? (Trợ động từ “Has” vì “the work” số ít, “been” vì là bị động hiện tại hoàn thành, “finished” là V3 của “finish”)

29. Did the teacher give some exercises?
– Tân ngữ: some exercises
– Động từ: give (quá khứ đơn)
– Chuyển sang bị động: Were some exercises given? (Trợ động từ “Were” vì “some exercises” số nhiều, “given” là V3 của “give”)

30. Have they changed the window of the laboratory?
– Tân ngữ: the window of the laboratory
– Động từ: changed (hiện tại hoàn thành)
– Chuyển sang bị động: Has the window of the laboratory been changed? (Trợ động từ “Has” vì “the window…” số ít, “been” vì là bị động hiện tại hoàn thành, “changed” là V3 của “change”)

31. Is she going to write a poem?
– Tân ngữ: a poem
– Động từ: write (be going to)
– Chuyển sang bị động: Is a poem going to be written? (Trợ động từ “Is” vì “a poem” số ít, “going to be written” theo cấu trúc bị động với “be going to”)

32. Is she making big cakes for the party?
– Tân ngữ: big cakes
– Động từ: making (hiện tại tiếp diễn)
– Chuyển sang bị động: Are big cakes being made for the party? (Trợ động từ “Are” vì “big cakes” số nhiều, “being made” theo cấu trúc bị động hiện tại tiếp diễn)

33. Are the police making inquiries about the thief?
– Tân ngữ: inquiries
– Động từ: making (hiện tại tiếp diễn)
– Chuyển sang bị động: Are inquiries being made about the thief? (Trợ động từ “Are” vì “inquiries” số nhiều, “being made” theo cấu trúc bị động hiện tại tiếp diễn)

34. Must we finish the test before ten?
– Tân ngữ: the test
– Động từ: finish (với “must”)
– Chuyển sang bị động: Must the test be finished before ten? (Trợ động từ “Must”, “be finished” theo cấu trúc bị động với “must”)

35. Will buses bring the children home?
– Tân ngữ: the children
– Động từ: bring (tương lai đơn với “will”)
– Chuyển sang bị động: Will the children be brought home? (Trợ động từ “Will”, “be brought” theo cấu trúc bị động tương lai đơn)

36. Have you finished your homework?
– Tân ngữ: your homework
– Động từ: finished (hiện tại hoàn thành)
– Chuyển sang bị động: Has your homework been finished? (Trợ động từ “Has” vì “your homework” số ít, “been finished” theo cấu trúc bị động hiện tại hoàn thành)

Tiếp theo, chúng ta sẽ chuyển sang các câu hỏi bắt đầu bằng từ hỏi “H/ WH”.

Dạng câu hỏi bắt đầu bằng từ hỏi “H/ WH”

Các bước làm tương tự như trên, chỉ khác là chúng ta sẽ giữ nguyên từ hỏi ở đầu câu.

37. Why didn’t they help him?
– Từ hỏi: Why
– Tân ngữ: him (sẽ là “he”)
– Động từ: help (quá khứ đơn, phủ định)
– Chuyển sang bị động: Why wasn’t he helped? (Từ hỏi “Why”, trợ động từ “wasn’t” vì “he” số ít và là quá khứ phủ định, “helped” là V3 của “help”)

38. How many games has the team played?
– Từ hỏi: How many
– Tân ngữ: games
– Động từ: played (hiện tại hoàn thành)
– Chuyển sang bị động: How many games have been played? (Từ hỏi “How many games”, “have been played” theo cấu trúc bị động hiện tại hoàn thành)

39. Where do people speak English?
– Từ hỏi: Where
– Tân ngữ: English
– Động từ: speak (hiện tại đơn)
– Chuyển sang bị động: Where is English spoken? (Từ hỏi “Where”, trợ động từ “is” vì “English” số ít, “spoken” là V3 của “speak”)

40. Who are they keeping in the kitchen?
– Từ hỏi: Who (trong trường hợp này, “Who” là chủ ngữ, và chúng ta cần tìm tân ngữ. Tuy nhiên, câu bị động sẽ bắt đầu bằng “Whom” hoặc “Who” làm tân ngữ của giới từ, hoặc “Who” làm chủ ngữ bị động khi chủ ngữ gốc là “Someone”)
– Câu gốc này hơi đặc biệt. Nếu ta coi “they” là chủ ngữ và “who” là tân ngữ, thì câu bị động sẽ là: Whom are they keeping in the kitchen? Tuy nhiên, trong văn nói hiện đại, “Who” cũng được chấp nhận. Nhưng để chuyển sang bị động, ta cần xác định cái gì/ai đó đang được giữ.
– Cách hiểu thông thường cho câu này để chuyển sang bị động là: Ai đang được họ giữ trong bếp?
– Tân ngữ trong câu chủ động là “Who” (đóng vai trò tân ngữ). Khi chuyển sang bị động, “Who” sẽ trở thành chủ ngữ bị động.
– Động từ: keeping (hiện tại tiếp diễn)
– Chuyển sang bị động: Who is being kept in the kitchen? (Từ hỏi “Who”, trợ động từ “is” vì “Who” số ít, “being kept” theo cấu trúc bị động hiện tại tiếp diễn)

41. How can they open this safe?
– Từ hỏi: How
– Tân ngữ: this safe
– Động từ: open (với “can”)
– Chuyển sang bị động: How can this safe be opened? (Từ hỏi “How”, trợ động từ “can” và tân ngữ “this safe”, “be opened” theo cấu trúc bị động với “can”)

42. What books are people reading this year?
– Từ hỏi: What books
– Tân ngữ: What books (chính là tân ngữ)
– Động từ: reading (hiện tại tiếp diễn)
– Chuyển sang bị động: What books are being read this year? (Từ hỏi “What books”, trợ động từ “are” vì “books” số nhiều, “being read” theo cấu trúc bị động hiện tại tiếp diễn)

43. How did the police find the lost man?
– Từ hỏi: How
– Tân ngữ: the lost man
– Động từ: find (quá khứ đơn)
– Chuyển sang bị động: How was the lost man found? (Từ hỏi “How”, trợ động từ “was” vì “the lost man” số ít, “found” là V3 của “find”)

44. Who look after the children for you?
– Từ hỏi: Who (làm chủ ngữ)
– Tân ngữ: the children
– Động từ: look after (hiện tại đơn)
– Chuyển sang bị động: Who are the children looked after for you? (Từ hỏi “Who” làm chủ ngữ bị động, “are” vì “children” số nhiều, “looked after” là V3 của “look after”)
– Một cách khác, nếu xem “Who” là đại từ nghi vấn hỏi về người thực hiện hành động, thì khi chuyển sang bị động, ta có thể dùng “By whom”. Tuy nhiên, với cấu trúc này, giữ “Who” ở đầu câu và xem nó là chủ ngữ bị động là phổ biến hơn.

45. How long have they waited for the doctor?
– Từ hỏi: How long
– Tân ngữ: the doctor (ở đây, “the doctor” là đối tượng của giới từ “for”, không phải tân ngữ trực tiếp của “wait”. Tuy nhiên, khi chuyển sang bị động, chúng ta có thể coi “the doctor” là đối tượng được chờ đợi)
– Động từ: waited (hiện tại hoàn thành)
– Chuyển sang bị động: How long has the doctor been waited for? (Từ hỏi “How long”, trợ động từ “has” vì “the doctor” số ít, “been waited for” theo cấu trúc bị động hiện tại hoàn thành với giới từ đi kèm)

46. What time can the boys hand in their papers?
– Từ hỏi: What time
– Tân ngữ: their papers
– Động từ: hand in (với “can”)
– Chuyển sang bị động: What time can their papers be handed in? (Từ hỏi “What time”, trợ động từ “can” và tân ngữ “their papers”, “be handed in” theo cấu trúc bị động với “can”)

47. Who lend you this book?
– Từ hỏi: Who (làm chủ ngữ)
– Tân ngữ: you (sẽ thành “you” bị động) HOẶC this book (sẽ thành “this book” bị động). Chúng ta sẽ ưu tiên tân ngữ trực tiếp để làm chủ ngữ bị động.
– Tân ngữ trực tiếp: this book
– Động từ: lend (quá khứ đơn – giả định vì không có trợ động từ “did”)
– Chuyển sang bị động (làm chủ ngữ “this book”): Who was this book lent to? (Từ hỏi “Who”, trợ động từ “was” vì “this book” số ít, “lent” là V3 của “lend”. Giới từ “to” đi kèm vì “you” là tân ngữ gián tiếp).
– Chuyển sang bị động (làm chủ ngữ “you”): Who were you lent this book by? (Đây là cách hỏi về người cho mượn, nhưng cách trên phổ biến hơn khi hỏi về vật được cho mượn).

48. How many marks does the teacher give you?
– Từ hỏi: How many marks
– Tân ngữ: you (tân ngữ gián tiếp) hoặc How many marks (tân ngữ trực tiếp khi xem “give marks” là một cụm). Chúng ta sẽ ưu tiên tân ngữ trực tiếp.
– Tân ngữ trực tiếp: How many marks
– Động từ: give (hiện tại đơn)
– Chuyển sang bị động: How many marks are given to you? (Từ hỏi “How many marks”, trợ động từ “are” vì “marks” số nhiều, “given” là V3 của “give”. Giới từ “to” đi kèm với tân ngữ gián tiếp “you”).

Các em thấy đó, chuyển câu hỏi sang thể bị động cũng không quá khó khăn nếu chúng ta nắm vững công thức và các bước thực hiện. Quan trọng nhất là chúng ta phải xác định đúng tân ngữ và thì của động từ.

Các em về nhà ôn lại bài và làm thêm các bài tập tương tự nhé. Cô tin rằng các em sẽ làm tốt!