Chào các em học sinh yêu quý! Hôm nay, cô sẽ cùng các em đi sâu tìm hiểu một chi tiết đầy xúc động và ý nghĩa trong tác phẩm “Chuyện người con gái Nam Xương” của Nguyễn Dữ: việc Vũ Nương chỉ vào cái bóng trên tường và nói đó là cha của bé Đản. Đây không chỉ là một lời nói bâng quơ mà ẩn chứa biết bao nỗi niềm, tình cảm của người phụ nữ đoan trang, hiếu thảo và giàu tình yêu thương này.

Chúng ta hãy cùng phân tích ba lý do sâu xa đằng sau hành động đó của Vũ Nương nhé:

1. Lý do thứ nhất: Vũ Nương nhớ chồng da diết và muốn gửi gắm nỗi lòng “vợ chồng như hình với bóng”.

Kể từ ngày Trương Sinh ra trận, Vũ Nương một mình gánh vác mọi việc nhà, nuôi dạy con thơ. Nỗi nhớ chồng, khao khát được đoàn tụ luôn thường trực trong lòng nàng. Khi đêm về, nhìn cái bóng của mình in trên vách, nàng đã tưởng tượng đó chính là hình ảnh của Trương Sinh đang ở bên cạnh. Hành động chỉ vào cái bóng và nói đó là cha của bé Đản không chỉ là một cách để nàng vơi bớt nỗi cô đơn mà còn là một cách để nàng tự an ủi mình rằng, dù xa cách về địa lý, tình nghĩa vợ chồng nàng vẫn như hình với bóng, luôn gắn bó không rời. Đây là sự thể hiện cao nhất của tấm lòng sắt son, thủy chung của Vũ Nương, đồng thời cũng cho thấy sự khát khao mãnh liệt của nàng về một mái ấm gia đình trọn vẹn, có chồng có con.

2. Lý do thứ hai: Vũ Nương muốn bù đắp sự thiếu thốn tình cảm của bé Đản, giúp con vơi đi cảm giác thiếu vắng cha.

Bé Đản sinh ra trong cảnh cha vắng nhà, từ bé đã không biết mặt cha. Điều này chắc chắn đã tạo nên một khoảng trống lớn trong tâm hồn non nớt của đứa trẻ. Là một người mẹ hết mực yêu thương con, Vũ Nương không thể đành lòng nhìn con chịu thiệt thòi. Việc nàng chỉ vào cái bóng và nói “cha Đản đó” là một nỗ lực tuyệt vời để tạo ra một hình ảnh người cha gần gũi, hữu hình cho con. Dù chỉ là một ảo ảnh, nhưng nó giúp bé Đản có một “người cha” để trò chuyện, để vơi đi nỗi buồn không có cha bên cạnh. Đây là hành động xuất phát từ bản năng của một người mẹ muốn che chở, bao bọc, bù đắp mọi thiếu thốn cho con, dù phải dùng đến một lời nói dối ngây thơ. Nó cho thấy tình mẫu tử sâu nặng và sự hy sinh thầm lặng của Vũ Nương.

3. Lý do thứ ba: Để duy trì hình ảnh người cha trong tâm trí đứa trẻ thơ dại và giúp bé Đản có một khái niệm về cha.

Bé Đản còn quá nhỏ để hiểu được những khái niệm trừu tượng về chiến tranh, về sự xa cách. Việc cha vắng nhà là một điều rất khó giải thích cho một đứa trẻ thơ. Thay vì để con lớn lên mà không có bất kỳ ký ức hay khái niệm nào về người cha, Vũ Nương đã dùng cách đơn giản nhất, dễ hình dung nhất để tạo dựng một hình ảnh người cha trong tâm trí con. Cái bóng, dù chỉ là hư ảo, nhưng lại là một biểu tượng cụ thể mà bé Đản có thể nhìn thấy, có thể cảm nhận được “sự hiện diện” của cha mỗi đêm. Điều này giúp bé Đản không cảm thấy bơ vơ, trống vắng hoàn toàn khi không có cha ở bên, và quan trọng hơn là duy trì được tình cảm, sự gắn kết (dù là một chiều) giữa bé Đản và người cha vắng mặt. Nó còn là một cách để Vũ Nương nhắc nhở con về nguồn cội, về người cha đang ngày đêm chinh chiến vì đất nước, và cũng là cách nàng gìn giữ kỷ niệm, tình yêu của mình dành cho Trương Sinh.

Tóm lại, hành động chỉ bóng nói cha của Vũ Nương là một chi tiết nhỏ nhưng lại bộc lộ sâu sắc vẻ đẹp tâm hồn của nàng: một người vợ thủy chung, một người mẹ hết lòng vì con. Đồng thời, nó cũng là tiền đề bi kịch, dẫn đến hiểu lầm oan nghiệt sau này, càng làm nổi bật giá trị tố cáo xã hội phong kiến bất công đã đẩy người phụ nữ vào những hoàn cảnh oan trái.