Chào các con học sinh yêu quý của cô!

Hôm nay, cô trò mình sẽ cùng nhau giải một bài toán thực tế rất hay về tỉ số phần trăm nhé. Đây là dạng bài chúng ta thường gặp trong cuộc sống hàng ngày khi đi mua bán đó các con.

Với bài toán này, chúng ta cần tìm hai điều: thứ nhất là số tiền bán hàng chiếm bao nhiêu phần trăm so với số tiền vốn, và thứ hai là người đó lãi bao nhiêu phần trăm. Chúng ta sẽ cùng nhau đi từng bước một thật cẩn thận nha.

1. Số tiền bán hàng bằng bao nhiêu phần trăm số tiền vốn?

Để tìm xem số tiền bán hàng bằng bao nhiêu phần trăm số tiền vốn, chúng ta sẽ lập tỉ số giữa số tiền bán hàng và số tiền vốn, sau đó nhân với 100%. Đây là cách chúng ta tìm tỉ số phần trăm của một số so với một số khác mà các con đã học trong chương trình Toán lớp 5 rồi.

Công thức tổng quát để tìm tỉ số phần trăm của A so với B là:

\[ \frac{\text{A}}{\text{B}} \times 100\% \]

Áp dụng vào bài toán, ta có:

Số tiền bán hàng bằng số phần trăm số tiền vốn là:

\[ \frac{728000}{650000} \times 100\% \]

Thực hiện phép tính:

\( \frac{728000}{650000} = 1,12 \)

Sau đó nhân với 100%:

\( 1,12 \times 100\% = 112\% \)

(Giải thích: Các con chia số tiền bán (728.000 đồng) cho số tiền vốn (650.000 đồng) để biết số tiền bán gấp bao nhiêu lần số tiền vốn. Sau đó nhân với 100 để đổi ra đơn vị phần trăm nhé! Vì số tiền bán lớn hơn số tiền vốn nên tỉ số phần trăm sẽ lớn hơn 100%.)

2. Người đó lãi bao nhiêu phần trăm?

Để biết người đó lãi bao nhiêu phần trăm, trước tiên chúng ta cần tìm xem người đó đã lãi được bao nhiêu tiền đã nhé.

Bước 1: Tìm số tiền lãi.

Số tiền lãi là hiệu số giữa số tiền bán được và số tiền vốn bỏ ra. Công thức là:

\[ \text{Tiền lãi} = \text{Tiền bán} – \text{Tiền vốn} \]

Áp dụng vào bài toán, ta có:

Số tiền lãi là:

\( 728000 – 650000 = 78000 \) (đồng)

(Giải thích: Lãi là phần tiền mình kiếm thêm được sau khi đã trừ đi số tiền ban đầu bỏ ra mua hàng. Đơn giản là lấy tiền bán được trừ đi tiền vốn thôi các con.)

Bước 2: Tìm tỉ số phần trăm tiền lãi so với tiền vốn.

Để tìm tỉ số phần trăm tiền lãi so với tiền vốn, ta lấy số tiền lãi chia cho số tiền vốn rồi nhân với 100%. Khi nói đến “lãi bao nhiêu phần trăm” mà không nói rõ là so với gì, thì thường là so với số tiền vốn ban đầu các con nhé.

Công thức:

\[ \frac{\text{Số tiền lãi}}{\text{Số tiền vốn}} \times 100\% \]

Áp dụng vào bài toán, ta có:

Tỉ số phần trăm tiền lãi so với tiền vốn là:

\[ \frac{78000}{650000} \times 100\% \]

Thực hiện phép tính:

\( \frac{78000}{650000} = 0,12 \)

Sau đó nhân với 100%:

\( 0,12 \times 100\% = 12\% \)

(Giải thích: Tương tự như trên, chúng ta muốn biết số tiền lãi chiếm bao nhiêu phần trăm của số tiền mình đã bỏ ra ban đầu (tiền vốn), nên mình sẽ lấy tiền lãi chia cho tiền vốn rồi nhân 100%.)

Vậy, chúng ta có hai đáp số cho bài toán này:

Số tiền bán hàng bằng 112% số tiền vốn.

Người đó lãi 12%.

Các con giỏi lắm! Cứ luyện tập nhiều là sẽ thành thạo các dạng bài này thôi.