Xin chào các em học sinh lớp 9 thân mến! Cô rất vui được đồng hành cùng các em trong buổi học hôm nay. Chúng ta sẽ cùng nhau chinh phục một câu hỏi ngữ pháp khá thú vị từ Sách giáo khoa.

Bây giờ, chúng ta cùng xem xét câu hỏi số 4:

“He wants to know whether I _______ back home.”

Chúng ta có các lựa chọn:
A. come
B. came
C. will come
D. would come

Để giải quyết câu hỏi này, chúng ta cần nắm vững một số kiến thức ngữ pháp quan trọng.

Bước 1: Xác định cấu trúc câu.

Câu này có cấu trúc là một câu gián tiếp (reported speech) bắt đầu bằng “He wants to know whether…”. Cụm từ “whether” được dùng để dẫn dắt một câu hỏi Yes/No ở dạng gián tiếp.

Bước 2: Nhớ lại quy tắc lùi thì trong câu gián tiếp.

Khi tường thuật lại lời nói hoặc suy nghĩ của ai đó, chúng ta thường phải lùi thì của động từ.

* Hiện tại đơn -> Quá khứ đơn
* Hiện tại tiếp diễn -> Quá khứ tiếp diễn
* Hiện tại hoàn thành -> Quá khứ hoàn thành
* Quá khứ đơn -> Quá khứ hoàn thành
* Tương lai đơn (will) -> Tương lai trong quá khứ (would)

Tuy nhiên, có một trường hợp đặc biệt là khi động từ chính trong câu tường thuật ở thì hiện tại (như “wants” trong câu này), thì chúng ta KHÔNG cần lùi thì.

Bước 3: Phân tích động từ “wants”.

Động từ “wants” đang ở thì hiện tại đơn. Do đó, chúng ta có thể giữ nguyên thì của động từ trong mệnh đề theo sau “whether” nếu việc đó không làm thay đổi ý nghĩa và thời gian của hành động.

Bước 4: Xem xét ý nghĩa của câu.

Câu gốc có thể là: “Does he want to know if I come back home?” hoặc “Does he want to know if I will come back home?”. Tuy nhiên, cách diễn đạt phổ biến và tự nhiên nhất khi tường thuật lại một câu hỏi về hành động trong tương lai hoặc một khả năng là sử dụng “will come” ở dạng gốc, và khi lùi thì (nếu cần), nó sẽ thành “would come”.

Nhưng ở đây, “He wants to know” đang ở thì hiện tại, cho thấy mong muốn biết của anh ấy ở thời điểm hiện tại. Vì vậy, chúng ta có thể xem xét hai trường hợp:

* Nếu câu hỏi gốc là về thói quen hoặc sự thật hiển nhiên (hiện tại đơn): “Do you come back home?” => He wants to know whether I come back home.
* Nếu câu hỏi gốc là về một hành động sẽ xảy ra trong tương lai (tương lai đơn): “Will you come back home?” => He wants to know whether I would come back home.

Bước 5: Đánh giá các lựa chọn dựa trên ngữ cảnh và quy tắc.

* A. come: Nếu động từ chính tường thuật ở thì hiện tại (“wants”), và câu hỏi gốc là ở thì hiện tại đơn (“Do you come back home?”), thì ta dùng “come”. Điều này hợp lý khi nói về một khả năng chung hoặc thói quen.
* B. came: Đây là thì quá khứ đơn. Nếu câu hỏi gốc là “Did you come back home?”, thì khi lùi thì sẽ là “He wanted to know whether I had come back home.” Hoặc nếu động từ chính là “wanted” (quá khứ), thì câu này mới có thể là “came”. Tuy nhiên, động từ chính là “wants” (hiện tại). Nên “came” không phù hợp ở đây.
* C. will come: Đây là thì tương lai đơn. Nếu câu hỏi gốc là “Will you come back home?”, thì theo quy tắc lùi thì, “will” sẽ đổi thành “would”. Tuy nhiên, do động từ chính (“wants”) ở hiện tại, đôi khi chúng ta có thể giữ nguyên thì tương lai nếu hành động được hỏi vẫn còn ở tương lai so với lúc tường thuật. Nhưng “would come” sẽ tự nhiên hơn cho một hành động tương lai trong câu gián tiếp.
* D. would come: Đây là “tương lai trong quá khứ”. Khi câu gốc là “Will you come back home?” và động từ chính tường thuật ở quá khứ (“He wanted to know…”), thì “will come” sẽ đổi thành “would come”. Tuy nhiên, trong trường hợp này, động từ chính là “wants” (hiện tại). Nhưng “would come” vẫn có thể được sử dụng để diễn tả một hành động tương lai tại thời điểm nói, được hỏi bởi người nói ở hiện tại.

Trong câu “He wants to know whether I _______ back home.”, “wants” ở hiện tại cho thấy mong muốn biết của anh ấy ngay bây giờ. Câu hỏi được đặt ra có thể là về một hành động trong tương lai hoặc một khả năng. Xét về sự phổ biến và tự nhiên trong giao tiếp, khi hỏi về khả năng hoặc một hành động có thể xảy ra trong tương lai, đặc biệt khi người nói đang mong muốn biết ngay lúc này, “would come” là lựa chọn hợp lý nhất để diễn tả ý nghĩa của một câu hỏi gián tiếp về tương lai.

Nếu người nói muốn hỏi về một sự thật hiển nhiên hoặc thói quen thì “come” (hiện tại đơn) có thể đúng. Tuy nhiên, “whether I would come back home” thường được dùng để hỏi về một kế hoạch, một ý định hoặc một khả năng trong tương lai.

Tuy nhiên, theo Sách giáo khoa lớp 9, khi động từ chính tường thuật ở thì hiện tại (như “wants”), chúng ta có thể giữ nguyên thì của động từ trong mệnh đề sau “whether” nếu nó diễn tả một sự thật hoặc hành động vẫn còn tương lai so với thời điểm nói. Nhưng để diễn tả một hành động tương lai hoặc một khả năng trong câu gián tiếp, “would come” là lựa chọn phổ biến và chính xác nhất trong nhiều trường hợp.

Trong ngữ cảnh bài tập này, khả năng cao nhất là câu hỏi gốc là “Will you come back home?”. Và khi tường thuật lại với động từ chính ở hiện tại “wants”, quy tắc lùi thì vẫn có thể được áp dụng để diễn đạt một hành động tương lai một cách trang trọng hơn.

Vậy, lựa chọn D. would come là phù hợp nhất để diễn tả một hành động có khả năng xảy ra trong tương lai mà người nói muốn biết.

Đáp án chính xác là D. would come.

Chúng ta hãy cùng xem lại một ví dụ:
Câu gốc: “Will you come to the party?”
Tường thuật: He wants to know whether I would come to the party. (Động từ chính “wants” ở hiện tại, nhưng “would come” diễn tả hành động tương lai).

Nếu câu gốc là: “Do you come here often?”
Tường thuật: He wants to know whether I come here often. (Động từ chính “wants” ở hiện tại, và “come” diễn tả thói quen ở hiện tại).

Trong câu hỏi của chúng ta, “back home” thường ám chỉ một hành động có tính chất tương lai hoặc một sự kiện sắp xảy ra, nên “would come” là lựa chọn tốt nhất.

Các em đã hiểu bài chưa nào? Nếu có bất kỳ câu hỏi nào, đừng ngần ngại hỏi cô nhé!