Chào các em học sinh yêu quý! Hôm nay, chúng ta sẽ cùng nhau tìm hiểu một hiện tượng rất thú vị và quan trọng trong hóa học, đó là tại sao đồng (Cu) không tác dụng được với axit clohiđric (HCl) nhé.
Để giải thích điều này, chúng ta sẽ dựa vào kiến thức về Dãy hoạt động hóa học của kim loại mà chúng ta đã học trong chương trình Hóa học lớp 8.
Lời giải chi tiết:
Bước 1: Nhắc lại về phản ứng của kim loại với axit
Chúng ta đã biết rằng, một số kim loại có khả năng phản ứng với axit (như axit clohiđric HCl, axit sunfuric loãng H2SO4) để tạo thành muối và giải phóng khí hiđro (H2).
Ví dụ: Kẽm (Zn) tác dụng với axit clohiđric (HCl) tạo thành kẽm clorua (ZnCl2) và khí hiđro (H2):
Zn + 2HCl → ZnCl2 + H2 ↑
Giải thích phương pháp: Bước này giúp các em nhớ lại dạng phản ứng chung và sản phẩm của phản ứng giữa kim loại và axit, làm cơ sở để đi đến điều kiện phản ứng.
Bước 2: Nêu điều kiện để kim loại tác dụng với axit
Tuy nhiên, không phải tất cả các kim loại đều có thể phản ứng được với axit theo cách này. Để một kim loại có thể tác dụng được với dung dịch axit loãng (như HCl, H2SO4 loãng) để giải phóng khí hiđro, kim loại đó phải hoạt động hóa học mạnh hơn hiđro (H). Chúng ta xác định điều này dựa vào vị trí của kim loại và hiđro trong Dãy hoạt động hóa học của kim loại.
Giải thích phương pháp: Đây là chìa khóa để giải quyết bài toán. Việc áp dụng Dãy hoạt động hóa học của kim loại giúp chúng ta biết được kim loại nào đủ mạnh để “đẩy” hiđro ra khỏi axit.
Bước 3: Xác định vị trí của đồng (Cu) và hiđro (H) trong Dãy hoạt động hóa học của kim loại
Dãy hoạt động hóa học của kim loại mà chúng ta đã học có thứ tự như sau (từ mạnh đến yếu):
K, Na, Ca, Mg, Al, Zn, Fe, Pb, (H), Cu, Ag, Au
Quan sát dãy trên, các em thấy rằng:
- Những kim loại đứng trước (H) là những kim loại hoạt động hóa học mạnh hơn hiđro (ví dụ: Zn, Fe, Pb,…).
- Đồng (Cu) đứng SAU hiđro (H) trong dãy hoạt động hóa học. Điều này có nghĩa là đồng là một kim loại hoạt động hóa học yếu hơn hiđro.
Giải thích phương pháp: Bằng cách đặt Cu và H vào dãy hoạt động hóa học, chúng ta có thể trực quan so sánh sức mạnh hóa học tương đối của chúng một cách dễ dàng và chính xác theo kiến thức đã học.
Bước 4: Kết luận
Vì đồng (Cu) là kim loại hoạt động hóa học yếu hơn hiđro (H) (tức là Cu đứng sau H trong dãy hoạt động hóa học của kim loại), nên đồng không có khả năng “đẩy” hiđro ra khỏi dung dịch axit clohiđric (HCl).
Do đó, đồng (Cu) không tác dụng với axit clohiđric (HCl).
Thầy hy vọng bài giải thích này đã giúp các em hiểu rõ vấn đề. Chúc các em học tốt môn Hóa học!
Em tham khảo nha :
Vì kim loại đồng đứng sau nguyên tố Hidro trong dãy hoạt động hóa học của kim loại nên không tác dụng với dung dịch loãng mà có thể tác dụng với Axit đặc