Chào các em học sinh yêu quý của cô! Hôm nay, chúng ta sẽ cùng nhau khám phá hai hình thức sinh sản vô cùng quan trọng trong thế giới sinh vật: sinh sản vô tính và sinh sản hữu tính. Để hiểu rõ hơn về hai khái niệm này, cô trò mình sẽ cùng đi qua từng bước phân tích và lấy ví dụ minh họa nhé.

Chúng ta sẽ dựa trên chương trình Sinh học lớp 7 mới, các bộ sách Kết nối tri thức, Chân trời sáng tạo hay Cánh diều đều có những nội dung tương đồng về phần này.

Bước 1: Tìm hiểu khái niệm Sinh sản vô tính

Đầu tiên, các em hãy tưởng tượng xem, có những loài sinh vật nào có thể tạo ra con cháu giống hệt mình mà không cần đến sự kết hợp của hai cá thể bố mẹ khác giới không? Đó chính là sinh sản vô tính đấy các em ạ.

Khái niệm:
Sinh sản vô tính là hình thức sinh sản mà chỉ cần một cá thể sinh ra con cái giống hệt mình về mặt di truyền. Cá thể con được tạo ra là bản sao của cá thể mẹ.

Lý do áp dụng khái niệm này:
Chúng ta sử dụng khái niệm này để phân loại các hình thức sinh sản dựa trên số lượng cá thể tham gia và sự tương đồng về mặt di truyền giữa bố mẹ và con cái. Sinh sản vô tính là trường hợp đơn giản nhất, chỉ có một cá thể tham gia.

Ví dụ minh họa cho Sinh sản vô tính:
Cô có một số ví dụ quen thuộc đây:

• Ở thực vật: Cây khoai tây sinh sản bằng thân rễ, cây mía sinh sản bằng cành, cây sả sinh sản bằng thân rễ, hoa hồng có thể giâm cành.
• Ở động vật: Trùng amip phân chia cơ thể thành hai phần, thủy tức mọc chồi, sao biển có thể tái sinh từ một mảnh cơ thể.

Bước 2: Tìm hiểu khái niệm Sinh sản hữu tính

Tiếp theo, chúng ta sẽ tìm hiểu về hình thức sinh sản còn lại, hình thức mà chúng ta thường thấy nhất ở các loài động vật bậc cao và cả con người nữa.

Khái niệm:
Sinh sản hữu tính là hình thức sinh sản mà cần có sự kết hợp giữa giao tử đực và giao tử cái (thụ tinh) để tạo thành hợp tử. Hợp tử này sau đó phát triển thành cá thể con. Cá thể con sinh ra có đặc điểm di truyền của cả bố và mẹ.

Lý do áp dụng khái niệm này:
Khái niệm này giúp chúng ta nhận diện các hình thức sinh sản yêu cầu sự tham gia của hai cá thể (thường là khác giới) và quá trình thụ tinh, tạo ra sự đa dạng di truyền ở thế hệ con.

Ví dụ minh họa cho Sinh sản hữu tính:
Cô trò mình cùng xem những ví dụ sau nhé:

• Ở thực vật: Hầu hết các loài thực vật có hoa như cây bưởi, cây xoài, cây lúa đều sinh sản hữu tính bằng hạt.
• Ở động vật: Con người, chó, mèo, gà, cá chép, ếch đều sinh sản hữu tính.

Bước 3: So sánh và tổng kết

Bây giờ, chúng ta hãy cùng nhìn lại hai khái niệm này để thấy rõ sự khác biệt nhé.

| Đặc điểm | Sinh sản vô tính | Sinh sản hữu tính |
|———————|———————————————————-|————————————————————–|
| Số lượng cá thể tham gia | Một cá thể | Thường hai cá thể (bố và mẹ) |
| Sự kết hợp giao tử | Không có | Có sự kết hợp giao tử đực và giao tử cái (thụ tinh) |
| Đặc điểm di truyền của con cái | Giống hệt bố mẹ (bản sao) | Mang đặc điểm di truyền của cả bố và mẹ (đa dạng di truyền) |
| Ví dụ | Trùng amip, thủy tức, cây khoai tây, cây mía | Con người, chó, gà, cây bưởi, cây lúa |

Như vậy, cô hy vọng qua bài giảng này, các em đã nắm vững được thế nào là sinh sản vô tính, sinh sản hữu tính và có thể lấy được những ví dụ minh họa cụ thể. Đây là những kiến thức nền tảng rất quan trọng trong chương trình Sinh học lớp 7. Các em hãy ôn tập kỹ nhé!