tóm tắt diễn biến, nguy nhân và kết quả cuộc khởi nghĩa hòn khoai ?
Cô giáo sẽ cùng các em lần lượt đi vào từng phần của bài tập này: diễn biến, nguyên nhân và kết quả. Chúng ta sẽ bám sát kiến thức trong Sách giáo khoa để hiểu rõ nhất về sự kiện này nhé.
I. Diễn biến cuộc khởi nghĩa Hòn Khoai
Để tóm tắt diễn biến, chúng ta cần nắm được các mốc thời gian và những hành động cụ thể của những người tham gia khởi nghĩa.
1. Ngày phát lệnh khởi nghĩa: Cuộc khởi nghĩa chính thức nổ ra vào đêm ngày 13 rạng sáng ngày 14 tháng 2 năm 1940.
2. Mục tiêu tấn công: Đội cảm tử do người đảng viên cộng sản Phan Văn Hạnh chỉ huy đã bí mật tấn công đồn lính canh Pháp trên đảo Hòn Khoai.
3. Hành động của quân khởi nghĩa:
* Họ đã nhanh chóng tiêu diệt tên cai cò người Pháp và các binh lính canh gác.
* Chiếm được đồn lính và thu giữ vũ khí.
* Sau đó, quân khởi nghĩa còn tiến hành tấn công và chiếm được tàu “Nhựt Tảo” đang neo đậu gần đảo.
4. Sự thất bại: Tuy nhiên, do lực lượng còn mỏng, thiếu kinh nghiệm chiến đấu và không nhận được sự chi viện kịp thời, cuộc khởi nghĩa đã nhanh chóng bị địch đàn áp dã man.
II. Nguyên nhân dẫn đến cuộc khởi nghĩa Hòn Khoai
Nguyên nhân của một cuộc khởi nghĩa luôn xuất phát từ những bất công, áp bức của chế độ cai trị và tinh thần đấu tranh của nhân dân.
1. Chính sách đàn áp, bóc lột tàn bạo của thực dân Pháp:
* Thực dân Pháp thi hành những chính sách cai trị hà khắc, áp bức về mọi mặt: chính trị, kinh tế, văn hóa.
* Nhân dân ta phải chịu đựng những khoản thuế nặng nề, lao động khổ sai, bị tước đoạt quyền sống.
2. Tinh thần yêu nước và ý chí cách mạng của nhân dân:
* Trước sự áp bức, bóc lột của kẻ thù, tinh thần yêu nước, căm thù giặc của nhân dân ta ngày càng sục sôi.
* Sự giác ngộ về lý tưởng cách mạng, đặc biệt là sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam đã thúc đẩy nhân dân đứng lên đấu tranh.
3. Yêu cầu bức thiết về quyền sống: Nhân dân không thể chịu đựng thêm cảnh lầm than, mất tự do nên khát khao được sống trong độc lập, tự do.
III. Kết quả của cuộc khởi nghĩa Hòn Khoai
Mặc dù thất bại, nhưng cuộc khởi nghĩa Hòn Khoai vẫn có những ý nghĩa lịch sử quan trọng.
1. Thất bại về quân sự:
* Cuộc khởi nghĩa đã bị địch đàn áp tàn bạo.
* Nhiều chiến sĩ tham gia khởi nghĩa đã bị bắt, bị tra tấn và hy sinh.
2. Ý nghĩa lịch sử:
* Cuộc khởi nghĩa là minh chứng cho tinh thần yêu nước, ý chí quật cường, không chịu khuất phục của nhân dân ta trước ách áp bức của thực dân Pháp.
* Nó góp phần làm sáng tỏ tinh thần đấu tranh kiên cường, bất khuất của giai cấp công nhân và nhân dân lao động Việt Nam trong giai đoạn này.
* Cuộc khởi nghĩa tuy thất bại nhưng đã cổ vũ, động viên tinh thần đấu tranh cho các phong trào cách mạng sau này.
Các em thấy đó, dù chỉ diễn ra trong một thời gian ngắn và cuối cùng thất bại, nhưng cuộc khởi nghĩa Hòn Khoai đã để lại những dấu ấn sâu đậm trong lịch sử đấu tranh của dân tộc ta. Nó cho thấy tinh thần bất khuất, sẵn sàng hy sinh vì độc lập, tự do của cha ông ta.
Các em có câu hỏi nào về phần bài tập này không? Nếu có, hãy mạnh dạn đặt câu hỏi nhé!
Cách đây tròn 76 năm, chấp hành lệnh khởi nghĩa của Xứ ủy Nam Kỳ, Ban chỉ huy khởi nghĩa của tỉnh được thành lập do đồng chí Trần Văn Thời, Bí Thư Tỉnh ủy làm trưởng ban. Tỉnh ủy đã khẩn trương triển khai kế hoạch khởi nghĩa: Khu vực I là Năm Căn (trong đó có Hòn Khoai); khu vực II là thị trấn Cà Mau và các xã xung quanh; khu vực III là thị xã Bạc Liêu và các xã xung quanh. Nhà giáo – Nhà báo – Liệt sỹ – AHLLVTND Phan Ngọc Hiển là người trực tiếp lãnh đạo và tổ chức cuộc khởi nghĩa Hòn Khoai.
Đảo Hòn Khoai cách Mũi Cà Mau khoảng 20 km về phía Đông Nam, có diện tích khoảng 4km². Đỉnh cao nhất của Hòn Khoai là 318m so với mực nước biển, tại đây Thực dân pháp xây dựng một tháp đèn biển lớn có thể quét sáng bán kính khoảng 30km² để hướng dẫn cho tàu qua lại ban đêm và tàu Hải quân của chúng tuần tra ven biển cũng như theo dõi vùng trời đất Mũi. Phụ trách đảo đèn Hòn Khoai là tên sếp đảo Olivier.
Đồng chí Phan Ngọc Hiển ( quê gốc ở Cần Thơ ) được phân công trực tiếp phụ trách cuộc khởi nghĩa ở Hòn Khoai – khu vực trọng điểm của tỉnh. Đúng 23 giờ 15 phút đêm 13 tháng 12 năm 1940, cuộc khởi nghĩa nổ ra và giành thắng lợi. Lực lượng khởi nghĩa đã tiêu diệt tên sếp đảo Olivier; thu 1 súng ngắn, 2 súng trường và nhiều quân trang, quân dụng khác. Đồng thời lực lượng khởi nghĩa làm chủ tình hình trên toàn đảo.
Sáng sớm hôm sau, các chiến sĩ khởi nghĩa Hòn Khoai đã về đến Rạch Gốc trong sự mừng vui reo hò chào đón của nhân dân ta làm bọn tề ngụy ở đây hoảng sợ bỏ chạy. Tuy chưa bắt liên lạc được với cấp trên, nhưng với tinh thần tiến công cách mạng, đồng chí Phan Ngọc Hiển chỉ huy lực lượng khởi nghĩa tiến đánh đồn kiểm lâm tại Thủ Tam Giang vào lúc 9 giờ ngày 15 tháng 12. Bọn địch ở đây hoảng sợ nộp toàn bộ vũ khí cho lực lượng khởi nghĩa.
Sau đó chúng tăng cường lực lượng vây bắt các chiến sĩ khởi nghĩa Hòn Khoai, chúng tra tấn dã man để lấy lời khai; nhưng chúng đã lầm, trước pháp trường, đồng chí Phan Ngọc Hiển đã tuyên bố dõng dạc : Những người cộng sản coi cái chết rất tầm thường. Chúng tôi sẵn sàng chết để đấu tanh cho đồng bào được ấm no, hạnh phúc. Nhất định những người kế tục chúng tôi sẽ tiêu diệt thực dân Pháp. Nhất định Việt Nam sẽ hoàn toàn độc lập. Cùng lúc đó các chiến sĩ Hòn Khoai đồng loạt hô vang khẩu hiệu:
Đả đảo đế quốc Pháp
Đông Dương độc lập muôn năm
Đảng cộng sản Đông Dương muôn năm
Khởi nghĩa Hòn Khoai đã giương cao ngọn cờ đấu tranh cách mạng, cổ vũ mạnh mẽ ý chí chiến đấu kiên cường, oanh liệt, thực hiện khát vọng độc lập tự do của quân, dân tỉnh Cà Mau trong đánh Pháp, đuổi Mỹ, góp phần giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất Tổ quốc và xây dựng quê hương đất nước thêm giàu đẹp. Với những ý nghĩa lịch sử to lớn của cuộc khởi nghĩa Hòn Khoai, ngày 13 tháng 12 hằng năm được chọn làm Ngày truyền thống cách mạng của Đảng bộ, quân và dân tỉnh Cà Mau. Lãnh đạo tỉnh Cà Mau dâng hương tưởng niệm 10 Liệt sỹ khởi nghĩa Hòn Khoai
Ngoài việc được học lịch sử dân tộc, lịch sử địa phương trong nhà trường, thế hệ tuổi trẻ Cà Mau còn quen thuộc với tên Anh hùng Phan Ngọc Hiển khi tên người chiến sĩ cách mạng kiên trung được đặt cho tuyến đường chính của Thành Phố Cà Mau và một số trường tiểu học, Trung học Cơ Sở, Trung học Phổ Thông trên địa bàn tỉnh.
Các trường học trong tỉnh Cà Mau năm nay tổ chức tuyên truyền kỷ niệm 76 năm Ngày truyền thống cách mạng của Đảng bộ, quân, dân tỉnh Cà Mau (13/12/1940 – 13/12/2016) thông qua các hình thức như: Sinh hoạt Chi đoàn, Chi hội, sinh hoạt dưới cờ, mít tinh, diễn đàn, hội thi, tổ chức gặp mặt, nói chuyện chuyên đề, tọa đàm với cựu chiến binh…Tổ chức viếng, dâng hương nghĩa trang 10 Liệt sỹ khởi nghĩa Hòn Khoai, nghĩa trang Liệt sỹ tỉnh…
Hiện nay Nghĩa trang 10 Liệt sỹ khởi nghĩa Hòn Khoai được công nhận là Di tích lịch sử cấp tỉnh tọa lạc tại Khóm 6- Phường 9 – TP Cà Mau.
Ngày 13/12 hằng năm là dịp để mỗi chúng ta tự hào và tri ân với tập thể 10 liệt sỹ khởi nghĩa Hòn Khoai anh hùng, mỗi chúng ta càng ý thức sâu sắc hơn bao giờ hết trách nhiệm của mình, trong thời kỳ đổi mới và hội nhập, bằng hành động thiết thực góp phần tích cực xây dựng quê hương thật sự văn minh, giàu đẹp và tiếp tục cùng cả nước đưa sự nghiệp cách mạng xã hội chủ nghĩa vững bước tiến lên, thực hiện thắng lợi mục tiêu: dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh, để được mãi mãi xứng đáng với sự hy sinh cao cả của những người con trung kiên, bất khuất.