Chào các em học sinh yêu quý của cô! Hôm nay, chúng ta sẽ cùng nhau ôn tập lại bài học về “Hiện tượng vật lí và hiện tượng hóa học” qua một bài tập rất thú vị. Các em hãy cùng cô phân tích từng trường hợp nhé.

Trước khi đi vào bài tập, cô nhắc lại kiến thức cũ một chút.
Hiện tượng vật lí là hiện tượng mà chất biến đổi về hình dạng, trạng thái, kích thước nhưng vẫn giữ nguyên là chất ban đầu.
Hiện tượng hóa học là hiện tượng mà chất ban đầu bị biến đổi thành chất khác.

Bây giờ, chúng ta cùng nhau giải quyết từng câu a, b, c, d, e, f.

a. Trời mưa.

Để xác định đây là hiện tượng vật lí hay hóa học, chúng ta cần xem xét quá trình tạo thành mưa.
Nước trong các ao, hồ, sông, biển bay hơi lên cao, gặp không khí lạnh ngưng tụ thành những hạt nước rất nhỏ, tạo thành mây. Khi các hạt nước này đủ lớn, chúng rơi xuống mặt đất tạo thành mưa.
Trong quá trình này, nước chỉ chuyển từ thể lỏng sang thể hơi (bay hơi) rồi từ thể hơi sang thể lỏng (ngưng tụ) và rơi xuống. Bản chất của nước vẫn là H₂O.
Do đó, đây là một hiện tượng vật lí.

b. Sắt bị gỉ sét.

Chúng ta quan sát thấy những đồ vật bằng sắt để lâu ngoài không khí thường xuất hiện một lớp gỉ màu nâu đỏ.
Lớp gỉ này không còn là sắt nguyên chất nữa. Sắt đã tác dụng với oxi trong không khí và nước tạo thành một chất mới có công thức hóa học phức tạp hơn (thường là oxit sắt ngậm nước).
Vì sắt đã bị biến đổi thành chất khác, nên đây là một hiện tượng hóa học.

c. Lên men sữa chua.

Khi làm sữa chua, chúng ta sử dụng men vi sinh (vi khuẩn lactic). Các vi khuẩn này sẽ chuyển đường lactose trong sữa thành axit lactic. Axit lactic làm cho sữa đặc lại và có vị chua đặc trưng.
Ở đây, đường lactose trong sữa đã bị biến đổi thành axit lactic. Đây là một chất mới.
Do đó, đây là một hiện tượng hóa học.

d. Sáng sớm có sương mù.

Sương mù hình thành khi hơi nước trong không khí ngưng tụ thành những giọt nước nhỏ li ti lơ lửng trong không khí gần mặt đất.
Giống như hiện tượng nước bay hơi rồi ngưng tụ thành mây, hơi nước trong không khí ngưng tụ lại tạo thành sương mù. Bản chất của nước vẫn không thay đổi.
Vì vậy, đây là một hiện tượng vật lí.

e. Cơm bị thiu.

Cơm để lâu ngày, đặc biệt trong điều kiện ẩm ướt, sẽ bị biến đổi. Chúng ta thấy cơm có mùi chua, đôi khi có mốc, và hương vị không còn như ban đầu.
Quá trình này là do các vi khuẩn hoặc nấm mốc có trong không khí đã phân hủy các chất hữu cơ trong cơm, tạo ra các chất mới có mùi và vị lạ.
Vì chất ban đầu (cơm) đã bị biến đổi thành chất khác, nên đây là một hiện tượng hóa học.

f. Rừng bị cháy.

Khi rừng bị cháy, cây cối và các vật liệu dễ cháy khác đã tác dụng với oxi trong không khí ở nhiệt độ cao. Quá trình cháy tạo ra khói, tro, khí cacbonic và hơi nước.
Đây là một phản ứng hóa học phức tạp, trong đó các chất ban đầu (gỗ, lá cây, v.v.) đã bị biến đổi thành các chất mới.
Do đó, đây là một hiện tượng hóa học.

Vậy là chúng ta đã cùng nhau phân tích xong từng câu. Các em về nhà xem lại bài và ghi nhớ các dấu hiệu nhận biết hiện tượng vật lí và hiện tượng hóa học nhé. Cô tin rằng với sự cố gắng của mình, các em sẽ nắm vững bài học này!