vì sao càng lên cao nhiệt độ càng giảm ( giúp em trả lời ngắn nhất mà đủ ý đc k …
Hôm nay chúng ta sẽ cùng tìm hiểu một hiện tượng rất quen thuộc trong môn Địa lý, đó là vì sao càng lên cao nhiệt độ càng giảm. Các em đã sẵn sàng chưa nào?
Để trả lời câu hỏi này một cách ngắn gọn và đủ ý, chúng ta sẽ đi qua các bước sau đây nhé:
Bước 1: Hiểu rõ về nguồn nhiệt chính của Trái Đất
Trước hết, các em cần nhớ rằng nguồn nhiệt chính sưởi ấm cho bề mặt Trái Đất và bầu khí quyển của chúng ta đến từ Mặt Trời. Bức xạ Mặt Trời chiếu xuống, làm nóng lớp không khí gần bề mặt nhất.
Bước 2: Tầm quan trọng của lớp không khí gần bề mặt
Lớp không khí nằm sát bề mặt Trái Đất là lớp nhận được nhiều bức xạ Mặt Trời nhất và cũng hấp thụ nhiệt từ chính bề mặt Trái Đất đã được nóng lên. Do đó, lớp không khí này sẽ có nhiệt độ cao nhất.
Bước 3: Sự suy yếu của bức xạ Mặt Trời khi đi xuyên qua khí quyển
Khi bức xạ Mặt Trời di chuyển xuyên qua bầu khí quyển để đến bề mặt Trái Đất, một phần năng lượng của nó đã bị hấp thụ, phản xạ bởi các thành phần trong khí quyển như mây, hơi nước, bụi… Càng đi lên cao, lớp khí quyển càng dày hơn, do đó lượng bức xạ Mặt Trời đến được các tầng khí quyển phía trên sẽ yếu đi.
Bước 4: Nhiệt độ giảm dần do thiếu nguồn nhiệt trực tiếp và gián tiếp
Vì vậy, càng lên cao, không khí càng nhận được ít bức xạ Mặt Trời trực tiếp. Đồng thời, các tầng khí quyển phía trên cũng ít nhận nhiệt từ bề mặt Trái Đất truyền lên (do lớp không khí dày hơn và không khí loãng hơn dẫn nhiệt kém hơn). Chính sự suy giảm nguồn nhiệt này dẫn đến nhiệt độ không khí càng lên cao càng giảm.
Kết luận ngắn gọn:
Càng lên cao, không khí càng nhận được ít bức xạ Mặt Trời trực tiếp và ít nhiệt từ bề mặt Trái Đất truyền lên, do đó nhiệt độ không khí giảm dần.
Công thức liên quan (để hiểu rõ hơn về sự giảm nhiệt độ):
Trong thực tế, người ta thường sử dụng độ cao để ước tính sự thay đổi nhiệt độ. Có một quy luật chung gọi là “sườn dốc nhiệt độ” (lapse rate).
* Trong tầng đối lưu (lớp không khí gần mặt đất nhất nơi có hầu hết các hiện tượng thời tiết), nhiệt độ giảm trung bình khoảng 6,5°C khi lên cao thêm 1000 mét.
Công thức biểu diễn sự giảm nhiệt độ theo độ cao (trong điều kiện khí quyển chuẩn):
Trong đó:
Ví dụ: Nếu bạn lên cao 1000m so với mặt biển, nhiệt độ dự kiến sẽ giảm khoảng 6.5°C.
Các em đã hiểu rõ hơn chưa nào? Nếu có câu hỏi gì, đừng ngần ngại hỏi cô nhé!
Thực ra thì quy tắc lên cao nhiệt độ giảm chỉ đúng trong khí quyển thôi, trong vùng khí quyển bao quanh trái đất thì bức xạ nhiệt từ mặt trời được phản xạ và tán xạ ở các tầng ngoài của khí quyển, cho nên nhiệt độ không khí là tương đối ổn định, hơn nữa không khí hấp thụ bức xạ rất kém (do mật độ phân tử thấp), không khí ở gần mặt đất nóng hơn là do truyền nhiệt, bức xạ và cả phản xạ từ mặt đất nữa.