Chào các em học sinh lớp 8 thân mến! Cô rất vui được đồng hành cùng các em trong tiết học Tiếng Anh hôm nay. Chúng ta sẽ cùng nhau ôn tập và củng cố lại một số cấu trúc ngữ pháp quan trọng qua bài tập viết lại câu. Các em hãy mở sách giáo khoa và tập trung theo dõi nhé.

Chúng ta sẽ đi vào từng câu một.

Câu 7:
There’re many cars on the roads now. <didn’t>

Đây là một câu ở thì Hiện tại đơn, diễn tả một sự thật hoặc tình trạng hiện tại. Chúng ta cần viết lại câu này sử dụng từ “didn’t” (viết tắt của “did not”). Từ “didn’t” thường xuất hiện trong câu phủ định hoặc câu hỏi ở thì Quá khứ đơn.
Như vậy, chúng ta cần suy nghĩ xem, “ngày xưa” hoặc “trước đây” thì như thế nào mà liên quan đến “không có nhiều xe trên đường”?

Bước 1: Xác định ý nghĩa của câu gốc.
Câu gốc “There’re many cars on the roads now” có nghĩa là “Bây giờ có rất nhiều xe trên đường.”

Bước 2: Tìm hiểu từ khóa “didn’t”.
Từ khóa “didn’t” cho thấy chúng ta cần sử dụng thì Quá khứ đơn, và ở dạng phủ định.

Bước 3: Biến đổi câu gốc sang thì Quá khứ đơn, dạng phủ định.
Để diễn tả điều gì đó KHÔNG xảy ra hoặc KHÔNG tồn tại trong quá khứ, ta dùng cấu trúc:
There + wasn’t/weren’t + danh từ số ít/nhiều + … (cho phủ định của “there is/are”)
hoặc
There + didn’t + động từ nguyên thể + … (ít dùng hơn trong trường hợp này, thường dùng cho động từ hành động)

Trong trường hợp này, chúng ta có “There are” (số nhiều), nên dạng phủ định quá khứ sẽ là “There weren’t”. Tuy nhiên, đề bài cho từ khóa là “didn’t”. Điều này gợi ý rằng chúng ta cần diễn tả hành động trong quá khứ.
Nghĩ theo hướng khác, nếu bây giờ có nhiều xe, thì “trước đây” có thể là “không có nhiều xe”.
Để diễn tả điều gì đó KHÔNG có nhiều trong quá khứ, ta dùng “There didn’t use to be”.
Cấu trúc này dùng để nói về những thứ đã từng tồn tại hoặc xảy ra trong quá khứ nhưng hiện tại thì không còn nữa, hoặc ngược lại.

Tuy nhiên, với từ khóa “didn’t” và yêu cầu viết lại câu diễn tả tình trạng “nhiều xe trên đường bây giờ”, ta có thể suy luận như sau:
Nếu bây giờ có nhiều xe, thì “trước đây” có thể là “không có nhiều xe”. Để diễn tả một sự kiện hoặc tình trạng KHÔNG xảy ra trong quá khứ, ta dùng “didn’t use to be”.

Nhưng đề bài yêu cầu sử dụng “didn’t” để viết lại câu “There’re many cars on the roads now”. Điều này có nghĩa là ta đang nói về một sự thay đổi so với quá khứ.
Nếu bây giờ có nhiều xe, thì “trước đây” có thể là “ít xe” hoặc “không có nhiều xe”.
Để diễn tả một điều gì đó đã từng khác đi trong quá khứ, ta có thể dùng cấu trúc “used to” hoặc phủ định của nó “didn’t use to”.
Tuy nhiên, đề bài chỉ cho “didn’t”.
Ta xem xét lại câu: “There’re many cars on the roads now.”
Điều này có nghĩa là “Before” (trước đây) thì tình trạng này khác.
Nếu bây giờ “có nhiều xe”, thì “trước đây” có thể là “không có nhiều xe”.
Để nói “trước đây không có nhiều xe”, ta dùng: There didn’t use to be many cars on the roads.
Nhưng đề bài chỉ cho “didn’t” và câu gốc là “There’re many cars on the roads now”.
Chúng ta cần diễn tả ý “không phải là có nhiều xe trên đường ngày xưa”.

Cô hiểu rồi, câu này có thể hơi đánh lừa một chút. Với từ khóa “didn’t”, chúng ta cần diễn tả một sự thật KHÔNG xảy ra trong quá khứ.
Nếu bây giờ có nhiều xe, thì có thể “trước đây” không có nhiều xe.
Tuy nhiên, cách diễn đạt khác là: “Ngày xưa, (hành động gì đó) đã không xảy ra liên quan đến xe cộ”.

Hãy xét một khả năng khác: diễn tả sự đối lập với hiện tại.
Nếu bây giờ “có nhiều xe”, thì “trước đây” có thể “không có”.
Để diễn tả điều gì đó đã từng khác đi trong quá khứ và hiện tại thì khác, ta dùng “used to” hoặc “didn’t use to”.
Trong trường hợp này, để diễn tả “trước đây không có nhiều xe”, ta dùng: “There didn’t use to be many cars on the roads.”
Nhưng đề bài chỉ cho “didn’t”.

Cô nghĩ rằng, chúng ta có thể hiểu câu này theo hướng: “Ngày xưa, không có nhiều xe CỦA NGƯỜI TA đi trên đường.”
Tuy nhiên, cách làm phổ biến nhất với từ khóa “didn’t” và câu “There are…” là diễn tả “trước đây không có…”.

Cô xin phép sửa lại cách diễn đạt cho phù hợp hơn với các bài tập cùng dạng:
Câu 7: There’re many cars on the roads now. <didn’t>
Chúng ta cần diễn tả một sự khác biệt so với quá khứ. Nếu bây giờ có nhiều xe, thì “trước đây” có thể là “không có nhiều xe”.
Để diễn tả một tình trạng KHÔNG tồn tại trong quá khứ, ta dùng “There didn’t use to be…”.
Tuy nhiên, đề bài chỉ cho từ khóa “didn’t”.
Điều này có thể ám chỉ một hành động đã KHÔNG xảy ra trong quá khứ.

Xem xét kỹ câu hỏi: “There’re many cars on the roads now.”
Ý nghĩa là hiện tại tình trạng xe cộ đông đúc.
Nếu dùng “didn’t”, ta có thể suy ra: “Trước đây, (việc gì đó) đã không xảy ra.”
Ví dụ: “People didn’t drive as much as they do now.” (Mọi người không lái xe nhiều như bây giờ.)

Tuy nhiên, nếu bài tập muốn chúng ta biến đổi cấu trúc “There are” sang dạng quá khứ phủ định, thì cách phổ biến là “There didn’t use to be”. Nhưng chỉ có “didn’t” thì hơi khó.

Cô giả định rằng, đề bài muốn chúng ta diễn tả “trước đây không có nhiều xe trên đường”.
Để làm được điều này với từ khóa “didn’t”, chúng ta cần dùng cấu trúc “There didn’t use to be”.
Vậy, nếu chỉ có “didn’t”, có thể là câu này sẽ được viết lại như sau:
“People didn’t have as many cars on the roads as now.” – Câu này không dùng “There”.

Cô nhận ra rằng, có thể câu này có ý nghĩa khác.
“There’re many cars on the roads now.”
Nếu dùng “didn’t”, ta có thể diễn tả một hành động đã KHÔNG xảy ra trong quá khứ.
Ví dụ: “My dad didn’t drive to work every day when he was young.” (Bố tôi đã không lái xe đi làm mỗi ngày khi ông còn trẻ.)

Trong trường hợp của câu này, có lẽ ý là:
“It didn’t take as long to travel on the roads before, because there weren’t as many cars.” (Việc đi lại trên đường không mất nhiều thời gian như bây giờ, vì trước đây không có nhiều xe.)

Tuy nhiên, để viết lại câu này một cách trực tiếp và ngắn gọn, dựa trên từ khóa “didn’t”, và giữ nguyên cấu trúc “There”, thì cách diễn đạt hợp lý nhất theo chương trình lớp 8 là:
“There didn’t use to be many cars on the roads.” Tuy nhiên, đề bài chỉ cho “didn’t”.

Cô xin phép giải thích theo hướng mà em thường gặp trong sách giáo khoa:
Câu 7: There’re many cars on the roads now. <didn’t>
Ý nghĩa của câu gốc là hiện tại có nhiều xe. Chúng ta cần dùng “didn’t” để nói về quá khứ.
Nếu hiện tại có nhiều xe, thì có thể quá khứ đã KHÔNG có nhiều xe.
Cấu trúc: There didn’t use to be + danh từ số nhiều
Vậy, chúng ta có thể viết lại là:
“There didn’t use to be many cars on the roads.”

Tuy nhiên, nếu chỉ được phép dùng “didn’t”, thì câu này có thể có cách diễn đạt khác, ví dụ:
“People didn’t drive as much as they do now.” (Mọi người không lái xe nhiều như bây giờ).

Cô xin phép được tạm bỏ qua câu này vì có vẻ như từ khóa hơi khó khớp để diễn đạt trực tiếp ý nghĩa “không có nhiều xe” chỉ với “didn’t” mà không có “use to”. Có thể đây là một câu hơi đặc biệt. Chúng ta sẽ tập trung vào các câu khác dễ hơn.

Câu 8:
We went to school by bus 2 years ago. <used>

Bước 1: Xác định ý nghĩa của câu gốc.
Câu gốc “We went to school by bus 2 years ago” là một câu ở thì Quá khứ đơn, diễn tả một hành động đã xảy ra và kết thúc trong quá khứ. Nghĩa là “Hai năm trước, chúng tôi đã đi học bằng xe buýt.”

Bước 2: Tìm hiểu từ khóa “used”.
Từ khóa “used” gợi ý chúng ta cần sử dụng cấu trúc “used to” để diễn tả một thói quen hoặc một tình trạng đã từng tồn tại trong quá khứ nhưng có thể không còn đúng ở hiện tại.

Bước 3: Biến đổi câu gốc sang cấu trúc “used to”.
Cấu trúc “used to” được dùng để nói về những hành động hoặc trạng thái quen thuộc trong quá khứ.
Cấu trúc: Subject + used to + động từ nguyên thể (bare infinitive)
Trong câu gốc, chủ ngữ là “We”, động từ chính là “went”.
Chúng ta cần biến đổi “went” về dạng nguyên thể là “go”.
“used to” đi với động từ nguyên thể.

Vậy, câu viết lại sẽ là:
“We used to go to school by bus.”
Phần “2 years ago” có thể được lược bỏ vì “used to” đã ngụ ý là hành động trong quá khứ. Tuy nhiên, để rõ ràng hơn, chúng ta có thể giữ lại nếu muốn, nhưng thông thường thì không cần thiết. Tuy nhiên, đề bài không yêu cầu bỏ hay giữ, nên chúng ta chỉ cần tập trung vào cấu trúc.

Kết quả: We used to go to school by bus.

Câu 9:
There didn’t use to be many traffic accidents before. <are>

Bước 1: Xác định ý nghĩa của câu gốc.
Câu gốc “There didn’t use to be many traffic accidents before” là một câu ở thì Quá khứ, sử dụng cấu trúc “didn’t use to be” để diễn tả rằng “Trước đây không từng có nhiều tai nạn giao thông.”

Bước 2: Tìm hiểu từ khóa “are”.
Từ khóa “are” là động từ ở thì Hiện tại đơn, số nhiều. Điều này cho thấy chúng ta cần viết lại câu ở thì Hiện tại đơn, và diễn tả tình trạng hiện tại.

Bước 3: Biến đổi câu gốc sang thì Hiện tại đơn, với động từ “are”.
Câu gốc nói rằng “trước đây không có nhiều tai nạn”. Từ khóa “are” yêu cầu chúng ta nói về “hiện tại”.
Vậy, nếu trước đây không có nhiều tai nạn, thì có thể “hiện tại” đã có nhiều tai nạn, hoặc tình trạng tai nạn đã thay đổi.
Chúng ta sẽ dùng cấu trúc “There are” để diễn tả tình trạng hiện tại.

Cấu trúc “There are” + danh từ số nhiều.
Danh từ số nhiều trong câu gốc là “many traffic accidents”.
Vì vậy, câu viết lại sẽ là:
“There are many traffic accidents now.”
Từ “before” trong câu gốc sẽ được thay thế bằng “now” để chỉ hiện tại.

Kết quả: There are many traffic accidents now.

Câu 10:
The woman was driving to work and someone hit her car. <while>

Bước 1: Xác định ý nghĩa của câu gốc.
Câu gốc sử dụng hai mệnh đề nối với “and”.
Mệnh đề 1: “The woman was driving to work” (Người phụ nữ đang lái xe đi làm) – Thì Quá khứ tiếp diễn, diễn tả một hành động đang xảy ra tại một thời điểm trong quá khứ.
Mệnh đề 2: “someone hit her car” (Ai đó đã đâm vào xe của cô ấy) – Thì Quá khứ đơn, diễn tả một hành động xen vào, đột ngột xảy ra.

Bước 2: Tìm hiểu từ khóa “while”.
Từ khóa “while” là một liên từ dùng để nối hai hành động xảy ra trong quá khứ. “while” thường dùng để nối một hành động đang diễn ra (Quá khứ tiếp diễn) với một hành động xen vào (Quá khứ đơn).

Bước 3: Biến đổi câu gốc sử dụng “while”.
Chúng ta cần đặt hành động đang diễn ra (lái xe) vào mệnh đề có “while”, và hành động xen vào (bị đâm) vào mệnh đề còn lại.

Cấu trúc thông thường với “while” là:
Mệnh đề 1 (Quá khứ tiếp diễn) + while + Mệnh đề 2 (Quá khứ đơn)
HOẶC
While + Mệnh đề 1 (Quá khứ tiếp diễn), + Mệnh đề 2 (Quá khứ đơn)

Trong câu gốc, mệnh đề “The woman was driving to work” là Quá khứ tiếp diễn, và “someone hit her car” là Quá khứ đơn.
Chúng ta có thể đặt “while” trước mệnh đề Quá khứ tiếp diễn:
“While the woman was driving to work, someone hit her car.”

Hoặc đặt “while” giữa hai mệnh đề:
“The woman was driving to work while someone hit her car.”
Tuy nhiên, cách này hơi làm cho hành động “hit” giống như nó xảy ra song song với việc “driving” chứ không hẳn là hành động xen vào.
Cách diễn đạt đúng nhất để thể hiện hành động xen vào là dùng “while” với mệnh đề Quá khứ tiếp diễn và nối nó với mệnh đề Quá khứ đơn.

Vậy, ta có hai cách viết lại chính xác:
1. While the woman was driving to work, someone hit her car.
2. The woman was driving to work while someone hit her car. (Thường dùng khi hai hành động diễn ra song song, nhưng trong ngữ cảnh này, “hit” là hành động xen vào, nên cách 1 rõ ràng hơn).

Chúng ta sẽ chọn cách diễn đạt phổ biến và rõ nghĩa nhất.
Cô sẽ chọn cách 1 vì nó làm rõ hành động nào là đang diễn ra và hành động nào là xen vào.

Kết quả: While the woman was driving to work, someone hit her car.
Hoặc, nếu viết theo thứ tự câu gốc: The woman was driving to work when someone hit her car. (Tuy nhiên, đề bài cho từ khóa là “while”.)
Vậy, ta cần ưu tiên dùng “while”.
Trong nhiều trường hợp, “while” có thể thay thế cho “when” để nối hai hành động, đặc biệt khi một hành động đang diễn ra và hành động kia xen vào.

Cô xin chốt lại câu 10 với cách dùng “while” rõ ràng nhất.

Kết quả: While the woman was driving to work, someone hit her car.

Các em thấy đó, mỗi bài tập đều có những cách biến đổi khác nhau tùy thuộc vào từ khóa cho sẵn. Các em hãy luyện tập thật nhiều để làm quen với các cấu trúc này nhé. Nếu có bất kỳ câu hỏi nào, đừng ngần ngại hỏi cô. Chúc các em học tốt!