Cô sẽ hướng dẫn các em từng bước một, phân tích kỹ từng câu để các em hiểu rõ bản chất của việc chuyển đổi.

Chúng ta bắt đầu với dạng bài “Viết lại câu với từ cho sẵn, giữ nguyên nghĩa”.

—

BÀI TẬP: VIẾT LẠI CÂU VỚI TỪ CHO SẴN

Mục tiêu:
* Nắm vững cách chuyển đổi giữa các cấu trúc diễn tả hành động bắt đầu trong quá khứ và còn tiếp diễn ở hiện tại hoặc đã kết thúc nhưng có kết quả ở hiện tại.
* Sử dụng đúng thì Hiện tại Hoàn thành (Present Perfect Tense).

Phần 1: Phân tích và giải thích từng câu

Câu 1:
He started working in this company 5 years ago
He has……………………………………………………………………………

* Phân tích: Câu gốc sử dụng thì Quá khứ Đơn (Past Simple) “started” để diễn tả một hành động bắt đầu trong quá khứ và nó kéo dài đến hiện tại (anh ấy vẫn đang làm việc ở công ty).
* Cấu trúc cần nhớ: Khi diễn tả hành động bắt đầu trong quá khứ và còn tiếp diễn đến hiện tại, ta sử dụng thì Hiện tại Hoàn thành (Present Perfect).
* Công thức Hiện tại Hoàn thành:
* Khẳng định: S + have/has + V3/ed
* Với diễn tả khoảng thời gian: S + have/has + V3/ed + for + khoảng thời gian.
* Với diễn tả mốc thời gian: S + have/has + V3/ed + since + mốc thời gian.
* Áp dụng: “He” là chủ ngữ số ít, nên ta dùng “has”. Động từ “start” ở dạng V3/ed là “started”. Khoảng thời gian là “5 years ago”.
* Cách chuyển đổi: Khi dùng “have/has + V3/ed”, chúng ta sẽ bỏ “ago” và diễn tả khoảng thời gian là “for 5 years”.
* Đáp án: He has worked in this company for 5 years.

Câu 2:
They began living here ten years ago
They have……………………………………………………………………………

* Phân tích: Tương tự câu 1, “began” là thì Quá khứ Đơn. Hành động “sống ở đây” bắt đầu 10 năm trước và vẫn tiếp diễn.
* Áp dụng: “They” là chủ ngữ số nhiều, ta dùng “have”. Động từ “begin” ở dạng V3/ed là “begun”. “live” là động từ chính. “ten years ago” là khoảng thời gian.
* Cách chuyển đổi: Chuyển sang Hiện tại Hoàn thành với “have begun living”. Khoảng thời gian “ten years ago” đổi thành “for ten years”.
* Đáp án: They have begun living here for ten years. (Hoặc: They have lived here for ten years – lưu ý động từ “live” có thể dùng trực tiếp với “have/has” và “for/since” để diễn tả sự tiếp diễn).

Câu 3:
Lan started to learn French since 2000
— Lan has been learning ………………………………………………………………

* Phân tích: Câu này đã gợi ý dùng cấu trúc “has been learning”, đó là thì Hiện tại Hoàn thành Tiếp diễn (Present Perfect Continuous). Thì này cũng dùng để diễn tả hành động bắt đầu trong quá khứ và còn tiếp diễn đến hiện tại, nhấn mạnh sự liên tục của hành động.
* Công thức Hiện tại Hoàn thành Tiếp diễn:
* S + have/has + been + V-ing
* Diễn tả khoảng thời gian: S + have/has + been + V-ing + for + khoảng thời gian.
* Diễn tả mốc thời gian: S + have/has + been + V-ing + since + mốc thời gian.
* Áp dụng: “Lan” là chủ ngữ số ít, ta dùng “has”. Động từ “learn” thêm “ing” thành “learning”. Mốc thời gian là “since 2000”.
* Đáp án: Lan has been learning French since 2000.

Câu 4:
The last time Lan went to the zoo was two years ago
Lan ………………………………………………………………………………

* Phân tích: Câu này diễn tả lần cuối cùng một hành động xảy ra. Chúng ta cần chuyển nó về cấu trúc “Lan + have/has + V3/ed” để diễn tả hành động đã không xảy ra trong một khoảng thời gian.
* Cách chuyển đổi: “The last time … was …” có thể viết lại bằng cách dùng thì Hiện tại Hoàn thành, diễn tả hành động chưa xảy ra cho đến bây giờ.
* “The last time [chủ ngữ] [Quá khứ Đơn] was [khoảng thời gian] ago.”
* Tương đương với: “[Chủ ngữ] + haven’t/hasn’t + V3/ed + for + [khoảng thời gian].”
* Áp dụng: “Lan” là chủ ngữ số ít, ta dùng “hasn’t”. Động từ “go” ở dạng V3 là “gone”. Khoảng thời gian là “two years”.
* Đáp án: Lan hasn’t gone to the zoo for two years.

Câu 5:
It’s two years since she had a holiday
— She has ……………………………………………………………………………..

* Phân tích: Câu này có cấu trúc “It + is/was + khoảng thời gian + since + mệnh đề Quá khứ Đơn”. Chúng ta cần chuyển về cấu trúc “Chủ ngữ + have/has + V3/ed” để diễn tả hành động chưa xảy ra hoặc đã kết thúc.
* Cách chuyển đổi: Tương tự câu 4. “It’s two years since she had a holiday” có nghĩa là đã 2 năm rồi cô ấy không đi nghỉ.
* Áp dụng: “She” là chủ ngữ số ít, dùng “hasn’t”. Động từ “have” (trong “had a holiday”) ở dạng V3 là “had”. Khoảng thời gian là “two years”.
* Đáp án: She has not had a holiday for two years. (Hoặc: She hasn’t had a holiday for two years.)

Câu 6:
This is my first visit to Scotland
I …………………………………………………………………………………….

* Phân tích: Câu này diễn tả lần đầu tiên làm một việc gì đó. Chúng ta có thể diễn đạt điều này bằng thì Hiện tại Hoàn thành, nói rằng chúng ta chưa bao giờ làm việc đó trước đây.
* Cách chuyển đổi: “This is my first [danh từ] …” có thể viết lại thành “I have never + V3/ed + [danh từ] before.” hoặc “This is the first time I have + V3/ed…”. Tuy nhiên, với cấu trúc đơn giản này, ta có thể chuyển về dạng “I have + V3/ed”.
* Áp dụng: “visit” ở đây đóng vai trò là danh từ, nhưng khi chuyển, ta có thể dùng động từ “visit”. “I” là chủ ngữ số nhiều, dùng “have”. Động từ “visit” ở dạng V3/ed là “visited”.
* Đáp án: I have visited Scotland before. (Hoặc: I have never visited Scotland before. – tùy ngữ cảnh, nhưng đáp án phổ biến nhất là “visited”). Tuy nhiên, nếu đề bài muốn diễn tả sự “lần đầu”, thì có thể dùng “This is the first time I have visited Scotland.” nhưng đề bài cho “I” nên chúng ta sẽ tập trung vào đó.

Câu 7:
The last time he came to the cinema was three weeks ago
– He …………………………………………………………………………………….

* Phân tích: Tương tự câu 4 và 5.
* Cách chuyển đổi: “The last time [chủ ngữ] [Quá khứ Đơn] was [khoảng thời gian] ago.” -> “[Chủ ngữ] + haven’t/hasn’t + V3/ed + for + [khoảng thời gian].”
* Áp dụng: “He” là chủ ngữ số ít, dùng “hasn’t”. Động từ “come” ở dạng V3 là “come”. Khoảng thời gian là “three weeks”.
* Đáp án: He hasn’t come to the cinema for three weeks.

Câu 8:
We haven’t been to the park for 2 days
– The last time ………………………………………………………………………..

* Phân tích: Câu này đã ở thì Hiện tại Hoàn thành, diễn tả hành động chưa xảy ra trong một khoảng thời gian. Chúng ta cần chuyển về cấu trúc “The last time + mệnh đề Quá khứ Đơn + was + khoảng thời gian ago.”
* Cách chuyển đổi: Đảo ngược lại cách chuyển đổi ở các câu trước.
* Áp dụng: “We haven’t been to the park for 2 days.” Có nghĩa là lần cuối cùng chúng ta đến công viên là 2 ngày trước. “We” là chủ ngữ, “be” ở Quá khứ Đơn là “were”.
* Đáp án: The last time we were at the park was 2 days ago.

Câu 10: (Lưu ý: Có thể có lỗi đánh số trong đề gốc, đây là câu 10 theo thứ tự)
It’s five years since we last met each other
— We………………………………………………………………………………….

* Phân tích: Tương tự câu 5.
* Cách chuyển đổi: “It + is/was + khoảng thời gian + since + mệnh đề Quá khứ Đơn.” -> “Chủ ngữ + have/has + V3/ed” hoặc “Chủ ngữ + haven’t/hasn’t + V3/ed + for + khoảng thời gian.”
* Áp dụng: “We” là chủ ngữ số nhiều, dùng “haven’t”. Động từ “meet” ở dạng V3 là “met”. Khoảng thời gian là “five years”.
* Đáp án: We haven’t met each other for five years.

Câu 11:
We began working the job six months ago
-; I ……………………………………………………………………………………….

* Phân tích: Câu này cần làm rõ chủ ngữ. Nếu “We” có nghĩa là “tôi và những người khác”, thì khi chuyển sang “I”, ta cần diễn tả hành động mà “tôi” đã bắt đầu làm. Tuy nhiên, ngữ cảnh thường là khi “We” làm gì đó cùng nhau, và “I” cũng là một phần trong nhóm đó.
* Cách chuyển đổi: Nếu diễn tả “Tôi” cũng tham gia vào công việc đó.
* Nếu câu gốc là “We began working the job”, và đề bài muốn chuyển sang “I”, ta có thể hiểu là “Tôi cũng bắt đầu công việc đó”.
* Ta có thể dùng thì Hiện tại Hoàn thành: “I have worked…”
* Hoặc Hiện tại Hoàn thành Tiếp diễn: “I have been working…”
* Tuy nhiên, cách hiểu thông thường nhất khi chuyển từ “We began” sang “I” mà giữ nguyên ý nghĩa là “Tôi cũng bắt đầu làm việc đó”.
* Ta có thể dùng cấu trúc “have started working” hoặc “have been working”.
* Giả định cách hiểu phổ biến nhất: “Tôi cũng đã bắt đầu làm công việc này.”
* Áp dụng: “I” là chủ ngữ số ít, dùng “have”. Động từ “begin” ở dạng V3/ed là “begun”. Động từ “work” thêm “ing” là “working”. Khoảng thời gian là “six months ago”.
* Đáp án: I have begun working the job for six months. (Hoặc: I have been working the job for six months.)

Câu 12:
They started checking the machines two hours ago
They have ……………………………………………………………………………

* Phân tích: Tương tự câu 1.
* Cách chuyển đổi: Chuyển sang Hiện tại Hoàn thành.
* Áp dụng: “They” là chủ ngữ số nhiều, dùng “have”. Động từ “start” ở dạng V3/ed là “started”. “check” thêm “ing” là “checking”. Khoảng thời gian là “two hours ago”.
* Đáp án: They have started checking the machines for two hours. (Hoặc: They have been checking the machines for two hours.)

Câu 13:
He began fixing the bike ten minutes
–He has……………………………………………………………………………..

* Phân tích: Câu này thiếu “ago” ở cuối. Nếu hiểu là “ten minutes ago”.
* Cách chuyển đổi: Tương tự câu 1, 11, 12. Chuyển sang Hiện tại Hoàn thành hoặc Hiện tại Hoàn thành Tiếp diễn.
* Áp dụng: “He” là chủ ngữ số ít, dùng “has”. Động từ “begin” ở dạng V3/ed là “begun”. Động từ “fix” thêm “ing” là “fixing”. Khoảng thời gian là “ten minutes”.
* Đáp án: He has begun fixing the bike for ten minutes. (Hoặc: He has been fixing the bike for ten minutes.)

—

Phần 2: Tổng kết cấu trúc

Các em thấy không, đa số các bài tập này xoay quanh việc chuyển đổi giữa Quá khứ Đơn và Hiện tại Hoàn thành (hoặc Hiện tại Hoàn thành Tiếp diễn) để diễn tả các hành động có liên quan đến hiện tại.

Nhớ các cấu trúc chính:
1. Diễn tả hành động bắt đầu trong quá khứ và còn tiếp diễn đến hiện tại:
* “S + started/began + to V / V-ing + since/for…” <==> “S + have/has + V3/ed + since/for…” (Hiện tại Hoàn thành)
* “S + started/began + to V / V-ing + since/for…” <==> “S + have/has + been + V-ing + since/for…” (Hiện tại Hoàn thành Tiếp diễn)
* Với “start/begin”, chúng ta thường dùng “for” khi có khoảng thời gian và “since” khi có mốc thời gian.

2. Diễn tả khoảng thời gian từ khi hành động bắt đầu cho đến hiện tại:
* “It’s + [khoảng thời gian] + since + S + [Quá khứ Đơn].” <==> “S + haven’t/hasn’t + V3/ed + for + [khoảng thời gian].”
* “The last time + S + [Quá khứ Đơn] + was + [khoảng thời gian] ago.” <==> “S + haven’t/hasn’t + V3/ed + for + [khoảng thời gian].”

—

Các em hãy xem lại bài tập và đáp án, cố gắng tự mình làm lại mà không nhìn đáp án để củng cố kiến thức nhé. Nếu có chỗ nào chưa hiểu, hãy hỏi cô. Chúc các em học tốt!