xác định thành phần nòng cốt trong câu: ” Cho nên tôi muốn trồng được ngô tốt, t…

Trước hết, cô trò mình sẽ cùng giải đáp thắc mắc: Thành phần nòng cốt là gì?

Con yêu quý, con hãy hình dung một chiếc xe đạp của mình nhé. Chiếc xe muốn chạy được, cần có những bộ phận quan trọng nhất là gì nào? À, đúng rồi, đó là khung xe, là bánh xe, là bàn đạp… Nếu thiếu những bộ phận đó, chiếc xe sẽ không thể chạy được đúng không nào?

Một câu văn cũng vậy đó con. Để một câu có thể diễn đạt trọn vẹn một ý tưởng, một hành động, hay một trạng thái nào đó, nó cần có những bộ phận quan trọng nhất, không thể thiếu. Những bộ phận quan trọng ấy chính là thành phần nòng cốt của câu đấy con.

Trong chương trình Ngữ Văn lớp 5 của chúng ta, hai thành phần nòng cốt chính mà chúng ta thường tìm hiểu là Chủ ngữ và Vị ngữ.

• Chủ ngữ: Trả lời cho câu hỏi Ai? Con gì? Cái gì? Nó cho ta biết đối tượng (người, con vật, sự vật…) được nhắc đến trong câu là gì.
• Vị ngữ: Trả lời cho câu hỏi Làm gì? Thế nào? Là gì? Nó cho ta biết đối tượng đó có hành động, đặc điểm hay trạng thái gì.

Khi con tìm được Chủ ngữ và Vị ngữ, con đã tìm ra thành phần nòng cốt của câu rồi đó!

Bây giờ, chúng ta cùng nhau đi vào giải bài tập của con nhé. Cô sẽ hướng dẫn con từng bước một để con dễ hình dung nhất!

Đề bài: Xác định thành phần nòng cốt trong câu: “Cho nên tôi muốn trồng được ngô tốt, tôi cũng phải giúp những người xung quanh mình trồng được ngô tốt đã!”

Lời giải chi tiết:

Bước 1: Đọc kĩ câu và nhận xét chung.

Con đọc lại câu: “Cho nên tôi muốn trồng được ngô tốt, tôi cũng phải giúp những người xung quanh mình trồng được ngô tốt đã!”

À, con thấy câu này hơi dài một chút đúng không? Và có một dấu phẩy (,) ở giữa. Dấu phẩy này giúp chúng ta nhận ra rằng câu này gồm hai ý lớn, hai “mảnh” câu có liên quan với nhau. Chúng ta sẽ phân tích từng “mảnh” câu một để tìm ra thành phần nòng cốt của mỗi “mảnh” nhé!

Bước 2: Phân tích “mảnh” câu thứ nhất.

Chúng ta xét “mảnh” câu đầu tiên, bỏ qua từ nối “Cho nên” vì đây là từ dùng để nối hai vế câu lại, không phải là thành phần nòng cốt của ý chính.

Mảnh câu thứ nhất là: “tôi muốn trồng được ngô tốt”

• Để tìm Chủ ngữ, con hãy hỏi: Ai muốn trồng được ngô tốt?
  
  À, câu trả lời là: tôi.
  
  Vậy, tôi chính là Chủ ngữ của mảnh câu này.
• Để tìm Vị ngữ, con hãy hỏi: Tôi làm gì?
  
  Câu trả lời là: muốn trồng được ngô tốt.
  
  Vậy, muốn trồng được ngô tốt chính là Vị ngữ của mảnh câu này.

Kết luận cho mảnh câu thứ nhất: Thành phần nòng cốt là: tôi (chủ ngữ) – muốn trồng được ngô tốt (vị ngữ).

Bước 3: Phân tích “mảnh” câu thứ hai.

Bây giờ, chúng ta sẽ xét “mảnh” câu thứ hai:

Mảnh câu thứ hai là: “tôi cũng phải giúp những người xung quanh mình trồng được ngô tốt đã!”

• Để tìm Chủ ngữ, con hãy hỏi: Ai cũng phải giúp những người xung quanh mình trồng được ngô tốt?
  
  À, câu trả lời vẫn là: tôi.
  
  Vậy, tôi chính là Chủ ngữ của mảnh câu này.
• Để tìm Vị ngữ, con hãy hỏi: Tôi làm gì? (hoặc Tôi thế nào?)
  
  Câu trả lời là: cũng phải giúp những người xung quanh mình trồng được ngô tốt đã!.
  
  Vậy, cũng phải giúp những người xung quanh mình trồng được ngô tốt đã! chính là Vị ngữ của mảnh câu này.

Kết luận cho mảnh câu thứ hai: Thành phần nòng cốt là: tôi (chủ ngữ) – cũng phải giúp những người xung quanh mình trồng được ngô tốt đã! (vị ngữ).

Bước 4: Tổng hợp lại thành phần nòng cốt của cả câu.

Câu ban đầu của chúng ta là một câu dài, bao gồm hai ý chính. Mỗi ý chính này đều có thành phần nòng cốt riêng của nó. Giống như hai toa tàu, mỗi toa đều có một đầu máy và một phần thân chính để chở hàng vậy.

Vậy, trong câu: “Cho nên tôi muốn trồng được ngô tốt, tôi cũng phải giúp những người xung quanh mình trồng được ngô tốt đã!” có hai cặp thành phần nòng cốt:

• Cặp thứ nhất: tôi (chủ ngữ) – muốn trồng được ngô tốt (vị ngữ).
• Cặp thứ hai: tôi (chủ ngữ) – cũng phải giúp những người xung quanh mình trồng được ngô tốt đã! (vị ngữ).

Lý do áp dụng phương pháp này:

Cô đã hướng dẫn con tách câu dài thành các “mảnh” nhỏ hơn, sau đó đặt câu hỏi “Ai? Con gì? Cái gì?” để tìm chủ ngữ, và “Làm gì? Thế nào? Là gì?” để tìm vị ngữ cho từng “mảnh” đó. Cách làm này giúp chúng ta dễ dàng xác định được chính xác Chủ ngữ và Vị ngữ của từng ý trong câu, đặc biệt là với những câu dài hoặc câu ghép (những câu có nhiều hơn một cặp chủ ngữ – vị ngữ) mà chúng ta sẽ học kĩ hơn trong tương lai. Việc này giống như chúng ta tìm ra “người thực hiện hành động” và “hành động được thực hiện” trong từng phần nhỏ của câu văn vậy đó con.

Cô hi vọng với hướng dẫn chi tiết này, con đã hiểu rõ hơn về thành phần nòng cốt của câu rồi nhé! Nếu có gì thắc mắc, đừng ngần ngại hỏi cô nha!