1, Cắt kim loại bằng cưa tay là gì?
2, Tư thế đứng và thao tác cưa.
3, Đục là gì…
2, Tư thế đứng và thao tác cưa.
3, Đục là gì?
4, Nêu kĩ thuật đục.
Chúng ta sẽ đi vào từng câu hỏi một nhé!
1, Cắt kim loại bằng cưa tay là gì?
Cưa kim loại bằng cưa tay là một phương pháp gia công kim loại thủ công. Mục đích của việc này là dùng một dụng cụ gọi là cưa tay để tách vật liệu kim loại ra thành hai hoặc nhiều phần. Nói một cách đơn giản, chúng ta dùng cưa để “cắt” kim loại theo ý muốn.
Dụng cụ chính để thực hiện công việc này là cưa tay. Cưa tay gồm hai bộ phận chính:
* Lưỡi cưa: Là phần có răng cưa, được làm bằng thép cứng và có độ đàn hồi tốt. Răng cưa được thiết kế để có thể mài mòn và cắt kim loại khi chuyển động tới lui.
* Cán cưa: Là phần để người sử dụng cầm nắm và tạo lực đẩy hoặc kéo. Cán cưa thường được làm bằng nhựa hoặc gỗ, có hình dạng thuận tiện cho việc cầm nắm.
Quá trình cưa kim loại đòi hỏi sự khéo léo và chính xác của người thực hiện để đảm bảo đường cắt thẳng, đúng kích thước yêu cầu và an toàn.
2, Tư thế đứng và thao tác cưa.
Để có thể cưa kim loại một cách hiệu quả và an toàn, chúng ta cần có một tư thế đứng đúng và thực hiện thao tác cưa chuẩn.
Tư thế đứng:
* Chọn vị trí đứng phù hợp: Người đứng cưa thường đứng phía trước và hơi lệch sang một bên so với vật cần cưa. Điều này giúp đảm bảo tầm nhìn tốt và thoải mái khi thao tác.
* Độ cao của bàn kẹp: Vật kim loại cần cưa nên được kẹp chắc chắn trên một giá đỡ hoặc bàn kẹp có độ cao phù hợp. Độ cao này nên ở ngang tầm thắt lưng hoặc thấp hơn một chút, sao cho người cưa không phải cúi gập người quá nhiều hoặc phải đứng nhón chân.
* Hai chân dang rộng bằng vai: Một chân đứng trước, chân kia đứng sau, hơi chéo nhau và dang rộng bằng vai. Tư thế này giúp giữ thăng bằng tốt hơn, tạo điểm tựa vững chắc khi thực hiện lực đẩy hoặc kéo.
* Thân người hơi nghiêng: Thân người hơi nghiêng về phía trước, tạo điều kiện thuận lợi để dùng trọng lượng cơ thể hỗ trợ cho chuyển động cưa.
Thao tác cưa:
* Tay thuận nắm cán cưa: Tay thuận (thường là tay phải nếu bạn thuận tay phải) nắm chắc cán cưa.
* Tay còn lại đặt lên lưỡi cưa (hoặc trên vật kẹp): Tay còn lại có thể đặt nhẹ lên phần đầu của lưỡi cưa (gần đầu lưỡi cưa không có cán) để giữ cho lưỡi cưa không bị rung lắc, hoặc đặt lên phần vật kim loại được kẹp để giữ ổn định thêm. Lưu ý, không đặt tay quá gần răng cưa để tránh bị thương.
* Bắt đầu đường cưa: Để bắt đầu, chúng ta tạo một rãnh nhỏ trên bề mặt kim loại bằng cách dùng một dụng cụ đánh dấu hoặc dùng chính răng cưa của lưỡi cưa, kết hợp với việc dùng dũa hoặc một mảnh kim loại cứng để tạo điểm tựa cho lưỡi cưa. Sau đó, đặt lưỡi cưa vào đúng vị trí vạch dấu.
* Chuyển động cưa: Chuyển động cưa là chuyển động tiến và lùi của cánh tay.
* Khi đẩy tới: Dùng lực từ vai và cánh tay đẩy cưa tới. Hơi nghiêng người về phía trước để dồn trọng lượng cơ thể hỗ trợ.
* Khi kéo về: Kéo cưa về phía mình một cách nhẹ nhàng, không cần dùng lực mạnh. Chủ yếu là để đưa lưỡi cưa về vị trí ban đầu.
* Lực đẩy: Lực đẩy chỉ tập trung vào chuyển động tiến tới, lúc này răng cưa mới thực sự cắt kim loại.
* Tốc độ cưa: Nên cưa với tốc độ vừa phải, đều đặn. Không quá nhanh sẽ làm mòn răng cưa nhanh chóng và khó kiểm soát, không quá chậm sẽ mất nhiều thời gian.
* Giữ lưỡi cưa thẳng: Luôn cố gắng giữ lưỡi cưa vuông góc với bề mặt kim loại và vuông góc với hướng cưa. Nếu lưỡi cưa bị nghiêng, nó có thể bị gãy hoặc đường cắt sẽ không thẳng.
* Khi gần cắt xong: Giảm lực đẩy và tốc độ cưa, giữ cho lưỡi cưa thật ổn định để tránh làm gãy mẩu kim loại bị cắt hoặc làm xước bề mặt.
3, Đục là gì?
Đục kim loại là một phương pháp gia công kim loại thủ công. Phương pháp này dùng một dụng cụ gọi là đục để gõ vào vật kim loại, tạo ra các vết lẹm, làm mất đi một phần vật liệu. Mục đích chính của đục là tạo hình, khoét rãnh, loại bỏ phần kim loại thừa, hoặc làm phẳng bề mặt kim loại.
Dụng cụ chính là cây đục. Cây đục thường có hai phần:
* Lưỡi đục: Là phần sắc, có cạnh vát, được làm bằng thép cứng. Khi dùng búa gõ vào đầu còn lại của cây đục, lưỡi đục sẽ tác động lên vật kim loại và cắt, gọt hoặc làm lẹm nó đi.
* Đầu đục: Là phần phía trên của cây đục, được thiết kế để chịu lực gõ của búa.
Việc đục kim loại đòi hỏi sự chính xác trong thao tác, lực gõ vừa phải và khả năng kiểm soát hướng đục để đạt được kết quả mong muốn.
4, Nêu kĩ thuật đục.
Để thực hiện việc đục kim loại một cách an toàn và hiệu quả, chúng ta cần nắm vững các bước và kỹ thuật sau:
* Chuẩn bị:
* Gá đặt vật liệu: Vật kim loại cần đục phải được kẹp chặt trên một giá đỡ hoặc bàn kẹp chắc chắn. Đảm bảo vật đục không bị rung lắc trong quá trình thao tác.
* Vạch dấu: Dùng bút đánh dấu, dũa hoặc dụng cụ tương tự để vạch rõ đường hoặc khu vực cần đục trên bề mặt kim loại.
* Chọn đục phù hợp: Chọn loại đục có kích thước và hình dạng lưỡi đục phù hợp với yêu cầu công việc (ví dụ: đục phẳng để loại bỏ vật liệu lớn, đục rãnh để tạo khe…). Lưỡi đục phải sắc bén.
* Đeo kính bảo hộ: Đây là bước RẤT QUAN TRỌNG để bảo vệ mắt khỏi các mảnh kim loại văng ra.
* Cầm đục: Dùng tay trái (nếu bạn thuận tay phải) hoặc tay không thuận cầm chắc cây đục, đặt lưỡi đục vào vị trí đã vạch dấu. Lòng bàn tay cầm vào phần thân cây đục, ngón cái và các ngón khác giữ chặt.
* Thao tác đục:
* Đặt đục: Đặt lưỡi đục nghiêng một góc nhỏ so với bề mặt kim loại. Góc nghiêng này phụ thuộc vào loại đục và mục đích sử dụng. Thông thường, góc nghiêng ban đầu khoảng từ 10 đến 30 độ.
* Gõ búa: Dùng búa (thường là búa tạ hoặc búa con tùy kích thước vật liệu và cây đục) gõ nhẹ vào đầu đục. Lực gõ ban đầu nên nhẹ để tạo vết lẹm nhỏ, định vị cây đục.
* Tạo vết lẹm: Sau khi định vị được cây đục, tăng dần lực gõ búa để tạo ra các vết lẹm trên bề mặt kim loại theo đường đã vạch.
* Di chuyển đục: Sau mỗi lần gõ, nhấc cây đục lên một chút và di chuyển nó sang vị trí tiếp theo, sao cho vết lẹm mới tạo ra chồng lên vết lẹm cũ một phần nhỏ. Điều này giúp loại bỏ vật liệu một cách liên tục và đều đặn.
* Kiểm soát hướng đục: Luôn giữ cho cây đục đi theo đúng đường đã vạch. Nếu cần tạo rãnh, giữ đục thẳng đứng hoặc nghiêng theo độ sâu mong muốn của rãnh.
* Lực gõ: Điều chỉnh lực gõ của búa tùy thuộc vào độ cứng của kim loại và mức độ vật liệu cần loại bỏ. Gõ quá mạnh có thể làm hỏng đục hoặc vật liệu, gõ quá nhẹ sẽ mất nhiều thời gian.
* Kiểm tra thường xuyên: Thường xuyên kiểm tra đường đục, độ sâu và hình dạng để đảm bảo đạt yêu cầu. Dùng thước hoặc dụng cụ đo nếu cần.
*Hoàn thiện: Sau khi đục xong, có thể dùng dũa để làm phẳng hoặc làm sạch các gờ, cạnh sắc trên bề mặt kim loại.
Trong quá trình thực hiện, luôn chú ý an toàn là trên hết nhé các em!
Bài học hôm nay của chúng ta đến đây là kết thúc. Cô hy vọng các em đã nắm vững kiến thức về cưa tay và đục. Hẹn gặp lại các em trong bài học tiếp theo!
Câu 1 :
Cắt kim loại bằng cưa tay là một phương pháp gia công thô dùng lực để cắt chi tiết ( vật liệu ). Với kĩ thuật cắt kim laoij bằng cưa này ta cần di chuyển qua lại để cắt vật, với mục đích tạo kim loại hay vật liệu thành từng phần nhỏ, cắt bỏ phần thừa hay rãnh.
Câu 2 :
– Tư thế : + Đứng thẳng, thoải mái, lực dồn đều vào 2 chân
+ Hai chân hợp với nhau một góc bằng 75 độ, đường lối tâm của hai góc chân hợp với trụ của ê tô 1 góc là 45 độ
+ Chiều cao của ê tô nằm ngang thắt lưng của người
– Thao tác cưa : + Tay thuận cần cán cưa, tay còn lại cầm đầu khung
+ Kết hợp lực của hai ray, trọng lượng cơ thể để tiến hành thao tác đẩy vào kéo cưa.
Trong đó : + Đẩy : Lực cắt, đẩy từ từ
+ Kéo : Thu cưa, kéo và thu nhanh cưa.
Câu 3 :
Đục là phương pháp gia công thô dùng để sử dụng khi lượng dư gia công lớn hơn 0,5 mm.
Câu 4 :
* Kĩ thuật đục gồm 3 kĩ thuật chính :
– Cầm đục và búa : Phụ thuộc vào tay nào thuận để cầm búa, tay còn lại cầm đục.
– Tư thế : Giống như ở phần cưa nhưng đứng về phía sao cho lực đánh búa phải vuông góc với má kẹp ê tô khi đó lực tác dụng vào vật sẽ đúng.
– Các đánh búa :
+ Để lưỡi sát vào vật liệu từ 0,5mm đến 1 mm.
+ Đánh búa nhẹ nhàng để đục báo vào vật khoảng từ 0,05mm.
+ Nâng búa nghiêng góc 30 – 35 độ rồi đánh búa thật mạnh, đủ lực và đều.
+ Đặt đục vuông góc với mặt nằm ngang.
+ Giảm dần từ từ lực búa khi đục gần đứt.
1,Cắt kim loại bằng cưa tay là một loại gia công thô, dùng lực tác động làm cho lưỡi cưa chuyển động qua lại để cắt vật liệu.Dùng để cắt kim loại thành từng phần, cắt bỏ phần thừa hoặc cắt rãnh.
2,- Tư thế đứng: Người cưa đứng thẳng, thoải mái, khối lượng cơ thể phân đều lên 2 chân, chân phải hợp với chân trái tạo 1 góc= 75° , chân phải hợp với trục của êtô 1 góc 45°
– Thao tác khi cưa:
+ Cầm cưa: Tay phải nắm cán cưa, tay trái nắm đầu kia của khung cưa.
+ Thao tác: Kết hợp hai tay và một phần khối lượng cơ thể để đẩy và kéo cưa. Khi đẩy thì ấn lưỡi cưa và đẩy từ từ để tạo lực cắt, khi kéo cưa về, tay trái không ấn, tay phải rút cưa về nhanh hơn lúc đẩy, quá trình lặp đi lặp lại như vậy cho đến khi kết thúc.
3,Đục là bước gia công thô,thường được dử dụng khi lượng dư gia công lớn hơn 0,05mm.
4,Kĩ thuật đục:Thuận tay nào cầm tay đó,tay kia cầm đục. Cách cầm đục: đầu đục cách ngón tay trỏ 20- 30mm. Cách cầm búa: cán búa cách ngón út 20- 30mm. Chú ý: Khi cầm đục và búa các ngón tay cầm chặt vừa phải để điều chỉnh.
Chúc bạn học tốt!Cho mình ctlhn nhé~~~