Bài 1 Đọc đoạn văn sau:
“Bởi tôi ăn uống điều độ và làm việc có chừng mực nên tô…
“Bởi tôi ăn uống điều độ và làm việc có chừng mực nên tôi chóng lớn lắm. Chẳng bao lâu tôi đã trở thành một chàng dế thanh niên cường tráng. Ðôi càng tôi mẫm bóng. Những cái vuốt ở chân, ở khoeo cứ cứng dần và nhọn hoắt. Thỉnh thoảng, muốn thử sự lợi hại của những chiếc vuốt, tôi co cẳng lên, đạp phanh phách vào các ngọn cỏ. Những ngọn cỏ gãy rạp, y như có nhát dao vừa lia qua. Ðôi cánh tôi, trước kia ngắn hủn hoẳn bây giờ thành cái áo dài kín xuống tận chấm đuôi. Mỗi khi tôi vũ lên, đã nghe tiếng phành phạch giòn giã. Lúc tôi đi bách bộ thì cả người tôi rung rinh một màu nâu bóng mỡ soi gương được và rất ưa nhìn. Hai cái răng đen nhánh lúc nào cũng nhai ngoàm ngoạp như hai lưỡi liềm máy làm việc. Sợi râu tôi dài và uốn cong một vẻ rất đỗi hùng dũng. Tôi lấy làm hãnh diện với bà con vì cặp râu ấy lắm. Cứ chốc chốc tôi lại trịnh trọng và khoan thai đưa cả hai chân lên vuốt râu.”
( Ngữ văn 6- tập 2)
1. Đoạn văn trên được trích từ văn bản nào? Ai là tác giả?
2. Đoạn trích được kể ở ngôi thứ mấy? Nêu tác dụng của ngôi kể đó?
3. Tìm những câu văn có sử dụng hình ảnh so sánh trong đoạn trích trên. Nêu tác dụng của các hình ảnh so sánh vừa tìm được.
4. Viết đoạn văn (từ 6-8 câu) nêu cảm nhận của em về vẻ đẹp của nhân vật “tôi” trong đoạn trích trên. Trong đoạn văn có sử dụng 1 phó từ (gạch chân và chú thích)
Chỉ cần làm giúp mình 3 và 4 thôi
Chúng ta sẽ tập trung vào hai câu hỏi cuối cùng của bài tập này.
Câu 3: Tìm những câu văn có sử dụng hình ảnh so sánh trong đoạn trích trên. Nêu tác dụng của các hình ảnh so sánh vừa tìm được.
Để tìm được những câu văn có sử dụng hình ảnh so sánh, các em cần chú ý đến các từ ngữ hay cách diễn đạt dùng để ví von, đối chiếu sự vật, sự việc này với sự vật, sự việc khác. Thông thường, chúng ta sẽ thấy các từ như “như”, “là”, “tựa như”, “giống như”,…
Bây giờ, chúng ta cùng nhau đọc thật kỹ lại đoạn văn và “săn lùng” những hình ảnh so sánh nhé:
Đầu tiên, chúng ta có câu: “Những ngọn cỏ gãy rạp, y như có nhát dao vừa lia qua.”
Ở đây, sự việc ngọn cỏ bị gãy rạp được so sánh với hình ảnh “có nhát dao vừa lia qua”. Từ ngữ so sánh ở đây là “y như”.
Tiếp theo, chúng ta thấy: “Ðôi cánh tôi, trước kia ngắn hủn hoẳn bây giờ thành cái áo dài kín xuống tận chấm đuôi.”
Trong câu này, đôi cánh của chú dế được so sánh với “cái áo dài”. Mặc dù không có từ “như” hay “là”, nhưng cách diễn đạt này đã ngầm so sánh sự thay đổi về hình dáng và độ dài của đôi cánh với một chiếc áo dài.
Cuối cùng, chúng ta có câu: “Hai cái răng đen nhánh lúc nào cũng nhai ngoàm ngoạp như hai lưỡi liềm máy làm việc.”
Ở đây, hai chiếc răng của chú dế được so sánh với “hai lưỡi liềm máy làm việc”. Từ ngữ so sánh là “như”.
Vậy là chúng ta đã tìm được các câu văn có sử dụng hình ảnh so sánh:
– “Những ngọn cỏ gãy rạp, y như có nhát dao vừa lia qua.”
– “Ðôi cánh tôi, trước kia ngắn hủn hoẳn bây giờ thành cái áo dài kín xuống tận chấm đuôi.”
– “Hai cái răng đen nhánh lúc nào cũng nhai ngoàm ngoạp như hai lưỡi liềm máy làm việc.”
Bây giờ, chúng ta sẽ phân tích tác dụng của những hình ảnh so sánh này. Các hình ảnh so sánh thường có tác dụng làm cho sự vật, hiện tượng trở nên sinh động, cụ thể, dễ hình dung và gợi cảm hơn.
Với hình ảnh so sánh “Những ngọn cỏ gãy rạp, y như có nhát dao vừa lia qua”:
Hình ảnh này giúp chúng ta thấy được sức mạnh và sự sắc bén của những chiếc vuốt dế. Nó không chỉ đơn thuần là gãy mà là gãy một cách dứt khoát, mạnh mẽ, gợi liên tưởng đến một nhát cắt ngọt lịm của dao, làm nổi bật sự “lợi hại” của những chiếc vuốt.
Với hình ảnh so sánh “Ðôi cánh tôi, trước kia ngắn hủn hoẳn bây giờ thành cái áo dài kín xuống tận chấm đuôi”:
Sự so sánh này cho thấy sự phát triển và thay đổi đáng kể của đôi cánh chú dế. Từ “ngắn hủn hoẳn” (rất ngắn) ban đầu, nay đôi cánh đã dài ra, phủ kín, giống như một chiếc áo dài. Điều này giúp người đọc hình dung rõ hơn về sự trưởng thành và vẻ ngoài đầy đặn của chú dế.
Với hình ảnh so sánh “Hai cái răng đen nhánh lúc nào cũng nhai ngoàm ngoạp như hai lưỡi liềm máy làm việc”:
Hình ảnh so sánh này nhấn mạnh sự khỏe mạnh, hoạt động liên tục và hiệu quả của hàm răng chú dế. “Lưỡi liềm máy làm việc” gợi lên hình ảnh về sự sắc bén, mạnh mẽ và công việc không ngừng nghỉ. Qua đó, ta thấy được sức sống mãnh liệt và sự chăm chỉ của chú dế.
Tóm lại, tác dụng chung của các hình ảnh so sánh trong đoạn trích là:
– Làm cho hình ảnh chú dế trở nên sinh động, cụ thể, dễ hình dung hơn trong mắt người đọc.
– Nhấn mạnh sự thay đổi, phát triển về ngoại hình và sức mạnh của chú dế khi trưởng thành.
– Gợi tả được những đặc điểm nổi bật của chú dế như sự khỏe mạnh, sự lợi hại của vuốt, sự phát triển của cánh và hoạt động của răng.
Câu 4: Viết đoạn văn (từ 6-8 câu) nêu cảm nhận của em về vẻ đẹp của nhân vật “tôi” trong đoạn trích trên. Trong đoạn văn có sử dụng 1 phó từ (gạch chân và chú thích)
Bây giờ, chúng ta hãy cùng nhau suy ngẫm và bày tỏ cảm nhận về nhân vật “tôi” – chú dế mèn đáng yêu này nhé. Chú dế hiện lên với vẻ đẹp như thế nào trong mắt các em?
Đoạn văn này miêu tả chú dế “tôi” đã thực sự trưởng thành và trở nên rất đẹp đẽ, cường tráng. Các bộ phận cơ thể của chú đều phát triển một cách khỏe mạnh và đầy sức sống. Đôi càng mẫm bóng, những chiếc vuốt ở chân cứ cứng dần và nhọn hoắt, đôi cánh đã dài ra như chiếc áo dài, tất cả đều gợi lên vẻ đẹp mạnh mẽ, rắn rỏi của một chàng dế thanh niên. Đặc biệt, đôi răng đen nhánh nhai ngoàm ngoạp “như hai lưỡi liềm máy làm việc” và cặp râu dài, uốn cong hùng dũng đã thực sự (Phó từ) tạo nên một hình ảnh chú dế đầy oai phong, lẫm liệt. Chú dế “tôi” hiện lên không chỉ có vẻ ngoài đẹp đẽ mà còn toát lên sự tự tin, hãnh diện về bản thân mình. Cô cảm thấy chú dế này thật đáng yêu và đáng ngưỡng mộ với vẻ đẹp khỏe khoắn, đầy sức sống và sự tự tin của tuổi trẻ.
Trong đoạn văn này, cô đã sử dụng một phó từ là “thực sự”. Phó từ này được dùng để nhấn mạnh, làm tăng thêm mức độ của tính từ “tạo nên”, giúp cho ý diễn đạt trở nên mạnh mẽ hơn, khẳng định chắc chắn rằng chính những đặc điểm đó đã tạo nên vẻ đẹp hùng dũng cho chú dế.
Các em thấy đấy, qua những hình ảnh so sánh và cách miêu tả sinh động, tác giả đã vẽ nên một bức tranh vô cùng đẹp đẽ về chú dế “tôi”. Cô hy vọng các em đã hiểu bài và có thể tự tin làm những bài tập tương tự. Chúc các em học tốt!
1.Bài Học đường đời đầu tiên trong Dế mèn phêu lưu ký của Tô Hoài
2.Ngôi kể thứ 1. Tác dụng làm cho người đọc người nghe nắm bắt tâm trạng nhân vật sâu sắc, sinh động, chân thật và gần gũi hơn
3.Các câu văn sử dụng so sánh:
–Những ngọn cỏ gẫy rạp, y như có nhát dao vừa lia qua.
-Lúc tôi đi bách bộ thì cả người tôi rung rinh một màu nâu bóng mỡ soi gương được và rất ưa nhìn
-Hai cái răng đen nhánh lúc nào cũng nhai ngoàm ngoạp như hai lưỡi liềm máy làm việc
Tác dụng: khiến hình ảnh trở nên sinh động, rõ ràng hơn
4.. Nhân vật tôi ở đây là dêa mèn, và đoạn văn trên miêu tả Dế Mèn có ngoại hình rất đẹp. Từ cái đầu to và bướng đến cái ái dào kín chấm đuôi, tất cả nói lên vẻ đẹo của 1 chú dế trưởng thành. Song, do nông nổi tuổi lớn, nên chú đã để nhiều chuyện đáng thương xảy ra. Chú đã không còn gặp được người bạn thân do cái tính nông nổi ấy…Nhưng đó là bài học của chú để chú trưởng thành hơn….Tóm lại, chú Dế Mèn có 1 ngoại hình đẹp đẽ nhưng tính cách quá ngạo mạn
1.Đoạn văn trên được trích từ văn bản ”đé mèn phiêu lưu kí”
2.Đoạn trích được kể ở ngôi thứ 1
tác dụng của ngôi kể là:làm cho câu truyện chở nên sinh đọng hơn
3.Các câu văn có sử dụng so sánh:
–Những ngọn cỏ gẫy rạp, y như có nhát dao vừa lia qua.
-Lúc tôi đi bách bộ thì cả người tôi rung rinh một màu nâu bóng mỡ soi gương được và rất ưa nhìn
-Hai cái răng đen nhánh lúc nào cũng nhai ngoàm ngoạp như hai lưỡi liềm máy làm việc
Tác dụng: khiến hình ảnh trở nên sinh động, rõ ràng hơn
4.1) Hình ảnh nhân vật Dế Mèn trong đoạn trích “Bài học đường đời đầu tiên” (trích Dế Mèn phiêu lưu kí) của nhà văn Tô Hoài đã để lại trong em nhiều ấn tượng. (2) Ngoại hình của Dế Mèn thật đẹp, một vẻ đẹp oai phong, hùng dũng, mạnh mẽ với cái đầu “to ra và nổi từng tảng”, cánh thì dài tận chấm đuôi, vuốt “cứng” và “nhọn hoắt”, răng “đen nhánh”,… (3) Ngoại hình ấy của Dế Mèn đủ khiến nhiều chú dế khác phải ghen tị. (4) Thế nhưng, thật đáng tiếc khi Mèn lại có tính cách kiêu căng, xốc nổi, thường hay chọc phá, cà khịa với tất cả mọi người. (5) Ngay cả đối với Dế Choắt – người hàng xóm của mình, chú cũng hết sức trịch thượng, ra vẻ ta đây, đã chẳng chịu đào giúp hang giúp mà lại còn khinh thường, lên mặt dạy bảo. (6) Và ai có ngờ, một lần trêu chọc chị Cốc, Dế Mèn đã gây ra cái chết thảm thương cho Dế Choắt, từ đó phải hối hận ăn năn và rút ra cho mình một bài học sâu sắc. (7) Có thể thấy, Dế Mèn là một nhân vật vừa đáng trách lại vừa đáng quý khi biết nhận ra lỗi lầm của mình. (8) Qua nhân vật Dế Mèn, em học được rằng phải biết thương yêu, đoàn kết với mọi người, đồng thời phải khiêm nhường, biết mình biết ta, không nên kiêu căng để rồi không chỉ gây tai hoạ cho mình mà còn cho người khác.