Chào các em học sinh yêu quý!

Rất vui khi được đồng hành cùng các em trong hành trình khám phá những trang sử Lịch sử lớp 6 đầy thú vị. Hôm nay, cô trò chúng ta sẽ cùng nhau giải đáp hai câu hỏi liên quan đến nền văn minh Lưỡng Hà cổ đại – một trong những cái nôi rực rỡ của nhân loại nhé!

Câu 16. Cư dân Lưỡng Hà cổ đại viết chữ trên

Step 1: Đọc kĩ đề bài và xác định yêu cầu.

Câu hỏi yêu cầu chúng ta tìm hiểu về chất liệu mà cư dân Lưỡng Hà cổ đại đã sử dụng để ghi chép chữ viết của mình. Đây là một chi tiết quan trọng để hiểu về phương pháp lưu trữ thông tin của họ.

Step 2: Phân tích các phương án lựa chọn.

• A. đất sét: Vùng Lưỡng Hà, được mệnh danh là “vùng đất giữa hai dòng sông” (Ti-gơ-rơ và Ơ-phrát), có nguồn đất sét phù sa rất dồi dào. Đất sét khi ẩm thì mềm, dễ dàng dùng bút nhọn để khắc chữ. Sau đó, các tấm bảng đất sét này có thể được phơi khô dưới nắng hoặc nung trong lò để bảo quản lâu dài. Các nhà khảo cổ đã tìm thấy hàng vạn tấm bảng đất sét chứa chữ viết hình nêm của người Lưỡng Hà.
• B. mai rùa: Chất liệu này thường được các nền văn minh cổ đại ở Trung Quốc sử dụng, đặc biệt là vào thời nhà Thương, để ghi chép các lời bói toán (gọi là “giáp cốt văn”). Đây không phải là vật liệu viết phổ biến của người Lưỡng Hà.
• C. thẻ tre: Thẻ tre cũng là một chất liệu phổ biến trong các nền văn minh cổ đại ở Trung Quốc và một số nước châu Á khác để viết sách, văn bản trước khi có giấy. Không phải là đặc trưng của Lưỡng Hà.
• D. giấy Pa-pi-rút: Giấy Pa-pi-rút được làm từ cây Pa-pi-rút, một loại cây mọc nhiều ở Ai Cập. Đây là vật liệu viết đặc trưng và nổi tiếng của cư dân Ai Cập cổ đại. Không phải của Lưỡng Hà.

Step 3: Khẳng định đáp án đúng và lí do.

Dựa trên phân tích trên, đáp án đúng là A. đất sét. Người Lưỡng Hà đã tận dụng nguồn tài nguyên thiên nhiên phong phú của mình là đất sét để tạo ra những tấm bảng viết chữ vô cùng độc đáo và bền vững.

Step 4: Mở rộng kiến thức.

Chữ viết trên đất sét của người Lưỡng Hà được gọi là chữ hình nêm (hay chữ hình đinh, chữ hình chêm) vì hình dáng giống chiếc nêm do đầu bút làm bằng sậy tạo thành. Đây là một trong những hệ thống chữ viết sớm nhất và có ảnh hưởng rất lớn đến sự phát triển của các nền văn minh sau này.

Câu 17: Bộ luật nổi tiếng của người Lưỡng Hà là:

Step 1: Đọc kĩ đề bài và xác định yêu cầu.

Câu hỏi này yêu cầu chúng ta xác định tên của bộ luật nổi tiếng nhất, có tầm ảnh hưởng lớn của người Lưỡng Hà cổ đại. Việc tìm hiểu về bộ luật giúp chúng ta hiểu hơn về tổ chức xã hội và pháp quyền của họ.

Step 2: Phân tích các phương án lựa chọn.

• A. Hamurabi: Đây chính là tên của một vị vua nổi tiếng của nhà nước Ba-bi-lon cổ đại (thuộc Lưỡng Hà), người đã ban hành một bộ luật đồ sộ, được khắc trên một tấm bia đá lớn. Bộ luật này rất nổi tiếng vì tính toàn diện và nguyên tắc xử phạt chặt chẽ của nó.
• B. Luật Gia Long: Đây là một bộ luật của Việt Nam thời nhà Nguyễn, được ban hành vào thế kỉ XIX. Hoàn toàn không liên quan đến Lưỡng Hà cổ đại.
• C. Quốc triều hình luật: Đây là tên gọi khác của Bộ luật Hồng Đức, một bộ luật nổi tiếng của Việt Nam thời nhà Lê sơ, được ban hành vào thế kỉ XV. Hoàn toàn không liên quan đến Lưỡng Hà cổ đại.
• D. Luật kinh tế: Đây là một khái niệm chung chỉ các quy định pháp luật liên quan đến hoạt động kinh tế, không phải là tên một bộ luật cổ đại cụ thể của Lưỡng Hà hay bất kỳ nền văn minh cổ đại nào.

Step 3: Khẳng định đáp án đúng và lí do.

Qua phân tích, chúng ta thấy đáp án chính xác là A. Hamurabi. Bộ luật Hamurabi là một trong những bộ luật thành văn cổ nhất và hoàn chỉnh nhất của nhân loại, thể hiện trình độ phát triển cao về pháp luật của người Ba-bi-lon.

Step 4: Mở rộng kiến thức.

Bộ luật Hamurabi bao gồm 282 điều, quy định về nhiều mặt trong đời sống xã hội như gia đình, tài sản, thương mại, lao động,… Nguyên tắc nổi bật của bộ luật này là “mắt đền mắt, răng đền răng” (hay còn gọi là luật Talion), mặc dù nguyên tắc này được áp dụng có sự phân biệt đối xử giữa các tầng lớp xã hội. Đây là một nguồn tư liệu quý giá giúp chúng ta hiểu về xã hội Ba-bi-lon cổ đại.

Cô hy vọng với phần giải đáp chi tiết này, các em đã củng cố thêm kiến thức về nền văn minh Lưỡng Hà cổ đại. Hãy luôn giữ tinh thần ham học hỏi và khám phá nhé!

Chúc các em học tốt!