—

Câu 21. Cư dân Văn Lang đi lại chủ yếu bằng

Để trả lời câu hỏi này, chúng ta cần nhớ lại điều kiện địa lý và đời sống của cư dân Văn Lang. Sách giáo khoa Lịch sử lớp 6 có đề cập đến việc cư dân Văn Lang sinh sống chủ yếu ở các vùng đồng bằng sông Hồng, một khu vực có nhiều sông ngòi, kênh rạch chằng chịt.

* Phân tích các lựa chọn:
* A. thuyền: Với hệ thống sông ngòi dày đặc, thuyền bè là phương tiện di chuyển thuận tiện và phổ biến nhất.
* B. ngựa, C. lừa, D. voi: Đây là những phương tiện di chuyển đường bộ, ít phù hợp với địa hình sông nước. Mặc dù có thể có người sử dụng, nhưng không phải là phương tiện “chủ yếu”.

* Kết luận: Vậy, cư dân Văn Lang đi lại chủ yếu bằng thuyền.

Đáp án đúng là: A. thuyền.

—

Câu 22. Tại sao cư dân Văn Lang phải sống quần tụ trong các chiềng, chạ?

Chúng ta cùng xem xét mục đích của việc sống quần tụ. Cuộc sống của cư dân Văn Lang gắn liền với nền nông nghiệp lúa nước.

* Phân tích các lựa chọn:
* A. Họ có chung huyết thống: Mặc dù có thể có mối quan hệ huyết thống, nhưng đây không phải là lý do chính để “sống quần tụ” mà là hệ quả của việc gắn bó lâu dài.
* B. Cần phải xua đuổi thú dữ: Việc xua đuổi thú dữ cũng là một lý do, nhưng chưa phải là quan trọng nhất và toàn diện nhất.
* C. Nhu cầu trị thủy và chống ngoại xâm: Nền nông nghiệp lúa nước đòi hỏi sự hợp tác để làm thủy lợi (đắp đê, khai mương, dẫn nước), chống lũ lụt. Đồng thời, khi sống quần tụ, sức mạnh cộng đồng sẽ tăng lên để chống lại các thế lực bên ngoài, bảo vệ cuộc sống. Đây là hai yêu cầu lớn của cuộc sống thời bấy giờ.
* D. Yêu cầu của nền kinh tế công thương nghiệp: Nền kinh tế Văn Lang chủ yếu là nông nghiệp, chưa phát triển mạnh công thương nghiệp.

* Kết luận: Nhu cầu trị thủy và chống ngoại xâm là những lý do quan trọng nhất khiến cư dân Văn Lang phải sống quần tụ trong các chiềng, chạ để cùng nhau thực hiện.

Đáp án đúng là: C. Nhu cầu trị thủy và chống ngoại xâm.

—

Câu 23. Sự tích Trầu, cau và Bánh chưng, bánh giày phản ánh phong tục gì của cư dân Văn Lang?

Những câu chuyện truyền thuyết này không chỉ là những câu chuyện cổ tích mà còn chứa đựng những giá trị văn hóa, phong tục tập quán của người xưa.

* Phân tích các lựa chọn:
* A. Ăn trầu, gói bánh chưng, bánh giày trong ngày lễ hội: Sự tích Trầu cau nói về tục ăn trầu, còn Bánh chưng, bánh giày là những lễ vật quen thuộc trong ngày Tết, ngày hội. Điều này phản ánh trực tiếp các phong tục này.
* B. Nhảy múa, hát ca, đua thuyền trong ngày lễ hội: Đây là những hoạt động văn hóa diễn ra trong lễ hội, nhưng sự tích Trầu, cau và Bánh chưng, bánh giày không trực tiếp nói về các hoạt động này.
* C. Lễ hội, vui chơi được tổ chức thường xuyên: Sự tích đề cập đến các dịp lễ hội quan trọng, chứ không nói về tần suất tổ chức thường xuyên.
* D. Trồng lúa nước và lấy đó làm lương thực chính: Sự tích Bánh chưng, bánh giày có liên quan đến lúa gạo, thể hiện sự trân trọng sản phẩm nông nghiệp, nhưng nó không chỉ phản ánh duy nhất điều này.

* Kết luận: Sự tích Trầu, cau và Bánh chưng, bánh giày phản ánh rõ nét các phong tục ăn trầu và gói bánh chưng, bánh giày trong những dịp quan trọng của cư dân Văn Lang.

Đáp án đúng là: A. Ăn trầu, gói bánh chưng, bánh giày trong ngày lễ hội.

—

Câu 24. Sau khi chiếm được Âu Lạc, nhà Triệu đã tổ chức bộ máy cai trị như thế nào?

Chúng ta cần nhớ lại chính sách cai trị của các triều đại phong kiến phương Bắc đối với nước ta. Sau khi thôn tính Âu Lạc, nhà Triệu đã thực hiện nhiều biện pháp để kiểm soát và biến nước ta thành một bộ phận của chúng.

* Phân tích các lựa chọn:
* A. Chia Âu Lạc thành 2 quận: Giao Chỉ, Cửu Chân: Nhà Triệu không chỉ chia thành 2 quận, và tên gọi này sau này mới phổ biến hơn dưới các triều đại khác.
* B. Chia Âu Lạc thành nhiều châu: Việc chia thành châu cũng có thể xảy ra, nhưng không phải là cách thức tổ chức bộ máy cai trị chi tiết nhất.
* C. Chia Âu Lạc thành 3 quận: Giao Chỉ, Cửu Chân, Nhật Nam: Đây là cách chia có quy mô lớn hơn, nhưng vẫn chưa phản ánh hết chính sách của nhà Triệu.
* D. Tăng cường kiểm soát, cử quan lại người Hán cai trị đến cấp xã: Nhà Triệu đã sáp nhập Âu Lạc vào Nam Hải, rồi chia thành các quận, huyện. Quan trọng hơn là chúng tăng cường sự kiểm soát chặt chẽ, cử quan lại người Hán cai trị trực tiếp đến các cấp dưới, thậm chí là cấp xã, để dễ dàng cai trị và bóc lột.

* Kết luận: Nhà Triệu đã tăng cường kiểm soát, cử quan lại người Hán cai trị đến cấp xã để nắm quyền và thực hiện chính sách cai trị của mình.

Đáp án đúng là: D. Tăng cường kiểm soát, cử quan lại người Hán cai trị đến cấp xã.

—

Câu 25. Nhận xét nào sau đây không đúng khi đánh giá về chính sách cai trị của các triều đại phong kiến phương Bắc?

Chúng ta cần đánh giá một cách khách quan chính sách của các triều đại phong kiến phương Bắc.

* Phân tích các lựa chọn:
* A. Hà khắc, tàn bạo, thâm độc: Đúng, các triều đại phương Bắc thi hành chính sách cai trị tàn bạo, áp bức nhân dân ta.
* B. Được tiến hành trên tất cả các lĩnh vực: Đúng, chúng can thiệp vào mọi mặt đời sống từ chính trị, kinh tế đến văn hóa, xã hội.
* C. Thúc đẩy sự phát triển của kinh tế nước ta: Sai, chính sách cai trị của phương Bắc chủ yếu là bóc lột, áp bức, làm kiệt quệ sức dân, không có mục đích thúc đẩy sự phát triển kinh tế nước ta. Tuy có những kỹ thuật mới du nhập, nhưng chủ yếu phục vụ cho mục đích bóc lột của chúng.
* D. Nhằm thôn tính lãnh thổ và đồng hóa nhân dân ta: Đúng, đây là mục tiêu chính của chúng trong suốt thời kỳ Bắc thuộc.

* Kết luận: Nhận xét “Thúc đẩy sự phát triển của kinh tế nước ta” là không đúng về chính sách cai trị của các triều đại phong kiến phương Bắc.

Đáp án đúng là: C. Thúc đẩy sự phát triển của kinh tế nước ta.

—

Câu 26. Điểm nổi bật của tình hình văn hóa ở nước ta thời Bắc thuộc là gì?

Thời Bắc thuộc, văn hóa nước ta có những biến đổi sâu sắc do sự giao thoa và áp đặt từ văn hóa phương Bắc.

* Phân tích các lựa chọn:
* A. Văn hóa Hán không ảnh hưởng nhiều đến văn hóa nước ta: Sai, văn hóa Hán có ảnh hưởng sâu sắc.
* B. Nhân dân ta tiếp thu yếu tố tích cực của văn hóa Trung Quốc: Đúng, chúng ta tiếp thu những tiến bộ về kỹ thuật, văn học, chữ viết…
* C. Tiếp nhận tinh hoa văn hóa Hán và Việt hóa cho nó phù hợp với thực tiễn: Đây là nhận định chính xác nhất. Nhân dân ta không chỉ tiếp thu mà còn có sự chọn lọc, biến đổi những yếu tố văn hóa Hán cho phù hợp với bản sắc dân tộc, tạo nên sự phát triển mới.
* D. Bảo tồn phong tục tập quán truyền thống của dân tộc: Mặc dù có nỗ lực bảo tồn, nhưng phong tục tập quán của dân tộc đã có những thay đổi, biến đổi nhất định dưới ảnh hưởng của văn hóa Hán.

* Kết luận: Điểm nổi bật nhất là nhân dân ta đã tiếp nhận có chọn lọc những yếu tố tích cực, tinh hoa của văn hóa Hán và Việt hóa chúng cho phù hợp với thực tiễn, góp phần làm phong phú thêm nền văn hóa dân tộc.

Đáp án đúng là: C. Tiếp nhận tinh hoa văn hóa Hán và Việt hóa cho nó phù hợp với thực tiễn.

—

Câu 27. Thời Bắc thuộc, đứng đầu các làng, xã là ai?

Chúng ta cần phân biệt rõ bộ máy cai trị từ trên xuống và bộ máy tổ chức ở cấp cơ sở.

* Phân tích các lựa chọn:
* A. Vua người Hán: Vua người Hán là người đứng đầu cả nước phương Bắc, không trực tiếp cai trị làng xã ở nước ta.
* B. Thứ sử người Hán: Thứ sử là quan đứng đầu một châu, một đơn vị hành chính lớn hơn làng xã.
* C. Thái thú người Hán: Thái thú là quan đứng đầu một quận, cũng là đơn vị hành chính lớn hơn làng xã.
* D. Hào trưởng người Việt: Để dễ dàng cai trị và bóc lột, các triều đại phong kiến phương Bắc thường bố trí quan lại người Hán ở các cấp cao, nhưng ở cấp làng, xã, chúng thường lợi dụng hoặc cử ra những người có thế lực, uy tín trong làng, xã là người Việt để quản lý, thu thuế và kiểm soát dân chúng. Đó chính là hào trưởng.

* Kết luận: Dưới thời Bắc thuộc, đứng đầu các làng, xã thường là hào trưởng người Việt, do các triều đại phong kiến phương Bắc cử ra hoặc thừa nhận để quản lý dân chúng.

Đáp án đúng là: D. Hào trưởng người Việt.

—

Câu 28. Việc tổ chức bộ máy cai trị của các triều đại phong kiến phương Bắc nhằm mục đích cuối cùng là gì?

Đây là câu hỏi về mục đích sâu xa của chính sách cai trị.

* Phân tích các lựa chọn:
* A. Sáp nhập nước ta vào lãnh thổ của chúng: Đúng, đây là mục đích cuối cùng của việc thiết lập bộ máy cai trị từ cấp cao đến thấp.
* B. Thành lập quốc gia mới thần phục phong kiến Trung Quốc: Mục đích là biến nước ta thành một bộ phận của chúng, chứ không phải là lập một quốc gia mới.
* C. Thành lập quốc gia riêng của người Hán: Chính xác hơn là sáp nhập vào lãnh thổ của “chúng”, chứ không phải lập một quốc gia riêng biệt trên đất nước ta.
* D. Phát triển kinh tế, ổn định đời sống nhân dân: Mục đích này hoàn toàn trái ngược với chính sách bóc lột, áp bức của chúng.

* Kết luận: Mục đích cuối cùng của việc tổ chức bộ máy cai trị của các triều đại phong kiến phương Bắc là nhằm sáp nhập nước ta vào lãnh thổ của chúng, biến nước ta thành một phần của đế quốc phương Bắc.

Đáp án đúng là: A. Sáp nhập nước ta vào lãnh thổ của chúng.

—

Câu 29: Những thành tựu của nền văn minh Văn Lang – Âu Lạc có ý nghĩa gì đối với sự phát triển của văn hóa dân tộc Việt Nam?

Chúng ta cần đánh giá vai trò của nền văn minh sơ khai này đối với lịch sử văn hóa dân tộc.

* Phân tích các lựa chọn:
* A. Định hình các giá trị văn hóa của người Việt: Đúng, các thành tựu về nông nghiệp, công cụ lao động, đời sống vật chất, tinh thần… đã đặt nền móng, định hình nên những nét đặc trưng cơ bản của văn hóa Việt.
* B. Phát triển nền văn hóa bản địa của người Việt: Thành tựu này là bước khởi đầu, tạo tiền đề cho sự phát triển, chứ không phải là sự phát triển hoàn chỉnh.
* C. Cơ sở hình thành nền văn minh sông Hồng: Văn minh Văn Lang – Âu Lạc chính là giai đoạn sơ khai và quan trọng của nền văn minh sông Hồng. Nói nó là “cơ sở hình thành” thì hơi chung chung.
* D. Hoàn thiện nền văn hóa bản địa của người Việt: “Hoàn thiện” là một từ mạnh, cho thấy sự đầy đủ, trọn vẹn. Nền văn hóa bản địa còn tiếp tục phát triển và hoàn thiện trong các giai đoạn sau.

* Kết luận: Những thành tựu của nền văn minh Văn Lang – Âu Lạc đã có ý nghĩa quan trọng trong việc định hình những giá trị văn hóa cốt lõi của người Việt, tạo nên bản sắc riêng.

Đáp án đúng là: A. Định hình các giá trị văn hóa của người Việt

—

Câu 30: Cư dân Văn Lang thường tổ chức ngày hội, với tiếng trống đồng rộn vang, thể hiện mong muốn gì?

Tiếng trống đồng vang lên trong các ngày hội là một biểu tượng văn hóa quan trọng, thể hiện ước vọng của cộng đồng.

* Phân tích các lựa chọn:
* A. Mưa thuận, gió hòa, mùa màng tươi tốt, sinh đẻ nhiều, làm ăn yên ổn: Đây là những mong ước cơ bản và thiết yếu nhất của một xã hội nông nghiệp lúa nước. Trống đồng vang lên thể hiện sự cầu mong cho cuộc sống ấm no, sung túc, bình an.
* B. Con cháu đông đủ, mùa màng bội thu: Đây là một phần của mong ước, nhưng chưa đầy đủ.
* C. Cầu mong sức khỏe cho dân làng: Sức khỏe là quan trọng, nhưng mong ước trong ngày hội còn bao hàm nhiều khía cạnh khác của cuộc sống.
* D. Đất nước yên bình, không có giặc ngoại xâm: Yếu tố này cũng quan trọng, nhưng trong bối cảnh của cư dân Văn Lang, những mong ước về nông nghiệp và cuộc sống no đủ, bình an thường được đặt lên hàng đầu.

* Kết luận: Tiếng trống đồng rộn vang trong ngày hội thể hiện những ước vọng sâu sắc nhất của cư dân Văn Lang về một cuộc sống ấm no, sung túc, bình an, với mùa màng bội thu, gia đình hòa thuận và mọi sự tốt lành.

Đáp án đúng là: A. Mưa thuận, gió hòa, mùa màng tươi tốt, sinh đẻ nhiều, làm ăn yên ổn.

—

Các em thân mến, chúng ta vừa cùng nhau đi qua những câu hỏi ôn tập này. Cô hy vọng các em đã hiểu bài và ghi nhớ kiến thức. Hãy xem lại bài học trong sách giáo khoa để củng cố thêm nhé! Chúc các em học tốt!