cho A= 10^2022 +1/10^2023+1 và b=10^2023 +1/10^2024 +1 . so sánh a và b
Chúng ta có hai số A và B như sau:
A = 10^2022 + 1 / 10^2023 + 1
B = 10^2023 + 1 / 10^2024 + 1
Để so sánh A và B, chúng ta sẽ làm theo các bước sau đây:
Bước 1: Viết lại các phân số dưới dạng phân số có tử số và mẫu số rõ ràng.
Khi nhìn vào đề bài, chúng ta cần hiểu rõ đâu là tử số, đâu là mẫu số.
Với A:
Tử số của A là 10^2022 + 1
Mẫu số của A là 10^2023 + 1
Vậy ta có thể viết A như sau:
A = \( \frac{10^{2022} + 1}{10^{2023} + 1} \)
Với B:
Tử số của B là 10^2023 + 1
Mẫu số của B là 10^2024 + 1
Vậy ta có thể viết B như sau:
B = \( \frac{10^{2023} + 1}{10^{2024} + 1} \)
Bước 2: Tìm cách đưa hai phân số về cùng mẫu số hoặc cùng tử số để dễ so sánh.
Một cách phổ biến để so sánh hai phân số là đưa chúng về cùng mẫu số. Tuy nhiên, với các mẫu số 10^2023 + 1 và 10^2024 + 1, việc tìm bội chung nhỏ nhất của chúng sẽ rất phức tạp.
Thay vào đó, chúng ta sẽ thử một phương pháp khác: quy đồng tử số hoặc biến đổi các phân số này để dễ so sánh hơn.
Chúng ta sẽ thử biến đổi mỗi phân số bằng cách tách phần nguyên và phần thập phân (hoặc phần dư).
Xét phân số A:
A = \( \frac{10^{2022} + 1}{10^{2023} + 1} \)
Ta có thể viết lại tử số: 10^2022 + 1 = \( \frac{1}{10} \times (10 \times 10^{2022} + 10) \) = \( \frac{1}{10} \times (10^{2023} + 10) \)
Vậy:
A = \( \frac{\frac{1}{10} \times (10^{2023} + 10)}{10^{2023} + 1} \)
A = \( \frac{1}{10} \times \frac{10^{2023} + 10}{10^{2023} + 1} \)
Bây giờ, ta tập trung vào phân số \( \frac{10^{2023} + 10}{10^{2023} + 1} \).
\( \frac{10^{2023} + 10}{10^{2023} + 1} \) = \( \frac{(10^{2023} + 1) + 9}{10^{2023} + 1} \) = \( 1 + \frac{9}{10^{2023} + 1} \)
Do đó, A có thể viết lại là:
A = \( \frac{1}{10} \times (1 + \frac{9}{10^{2023} + 1}) \)
A = \( \frac{1}{10} + \frac{9}{10 \times (10^{2023} + 1)} \)
A = \( \frac{1}{10} + \frac{9}{10^{2024} + 10} \)
Bây giờ, chúng ta làm tương tự với phân số B:
B = \( \frac{10^{2023} + 1}{10^{2024} + 1} \)
Tương tự như trên, ta có thể viết lại tử số: 10^2023 + 1 = \( \frac{1}{10} \times (10 \times 10^{2023} + 10) \) = \( \frac{1}{10} \times (10^{2024} + 10) \)
Vậy:
B = \( \frac{\frac{1}{10} \times (10^{2024} + 10)}{10^{2024} + 1} \)
B = \( \frac{1}{10} \times \frac{10^{2024} + 10}{10^{2024} + 1} \)
Xét phân số \( \frac{10^{2024} + 10}{10^{2024} + 1} \).
\( \frac{10^{2024} + 10}{10^{2024} + 1} \) = \( \frac{(10^{2024} + 1) + 9}{10^{2024} + 1} \) = \( 1 + \frac{9}{10^{2024} + 1} \)
Do đó, B có thể viết lại là:
B = \( \frac{1}{10} \times (1 + \frac{9}{10^{2024} + 1}) \)
B = \( \frac{1}{10} + \frac{9}{10 \times (10^{2024} + 1)} \)
B = \( \frac{1}{10} + \frac{9}{10^{2025} + 10} \)
Bước 3: So sánh hai biểu thức mới của A và B.
Bây giờ chúng ta có:
A = \( \frac{1}{10} + \frac{9}{10^{2024} + 10} \)
B = \( \frac{1}{10} + \frac{9}{10^{2025} + 10} \)
Chúng ta thấy cả hai biểu thức đều có chung số hạng \( \frac{1}{10} \). Do đó, việc so sánh A và B sẽ phụ thuộc vào việc so sánh hai phân số còn lại: \( \frac{9}{10^{2024} + 10} \) và \( \frac{9}{10^{2025} + 10} \).
Để so sánh hai phân số có cùng tử số dương (ở đây là số 9), ta chỉ cần so sánh hai mẫu số của chúng. Mẫu số nào lớn hơn thì phân số đó sẽ nhỏ hơn.
Chúng ta cần so sánh: 10^2024 + 10 và 10^2025 + 10.
Ta thấy rằng:
10^2025 = 10 * 10^2024
Do đó, 10^2025 + 10 > 10^2024 + 10.
Vì mẫu số của phân số thứ hai (trong phép so sánh hai phân số còn lại) lớn hơn, nên phân số đó sẽ nhỏ hơn:
\( \frac{9}{10^{2025} + 10} < \frac{9}{10^{2024} + 10} \)
Bước 4: Kết luận.
Quay trở lại biểu thức của A và B:
A = \( \frac{1}{10} + \frac{9}{10^{2024} + 10} \)
B = \( \frac{1}{10} + \frac{9}{10^{2025} + 10} \)
Vì \( \frac{9}{10^{2025} + 10} < \frac{9}{10^{2024} + 10} \), nên khi cộng thêm cùng một số \( \frac{1}{10} \) vào, ta sẽ có: \( \frac{1}{10} + \frac{9}{10^{2025} + 10} < \frac{1}{10} + \frac{9}{10^{2024} + 10} \) Hay nói cách khác: B < A Vậy, chúng ta đã so sánh được A và B. Số A lớn hơn số B. Các em thấy đấy, dù đề bài có những số mũ "khủng" đến đâu, nếu chúng ta biết cách phân tích, biến đổi bài toán về dạng quen thuộc thì việc giải quyết sẽ trở nên nhẹ nhàng hơn rất nhiều. Cô hy vọng bài giảng hôm nay đã giúp các em nắm vững thêm một phương pháp so sánh phân số. Hãy cùng nhau luyện tập thêm nhiều bài tập tương tự để củng cố kiến thức nhé!
Đáp án:
\(A>B.\)
Giải thích các bước giải:
\(A=\dfrac{10^{2022} +1}{10^{2023}+1}\\ 10A=\dfrac{10(10^{2022} +1)}{10^{2023}+1}\\ =\dfrac{10^{2023} +10}{10^{2023}+1}\\ =\dfrac{10^{2023} +1+9}{10^{2023}+1}\\ =\dfrac{10^{2023} +1}{10^{2023}+1}+\dfrac{9}{10^{2023}+1}\\ =1 +\dfrac{9}{10^{2023}+1} \\ B=\dfrac{10^{2023} +1}{10^{2024}+1}\\ 10B=\dfrac{10(10^{2023} +1)}{10^{2024}+1}\\ =\dfrac{10^{2024} +10}{10^{2024}+1}\\ =\dfrac{10^{2024} +1+9}{10^{2024}+1}\\ =\dfrac{10^{2024} +1}{10^{2024}+1} + \dfrac{9}{10^{2024}+1}\\ =1 + \dfrac{9}{10^{2024}+1}\)
Do \(10^{2023} < 10^{2024}\)
\(\Rightarrow 10^{2023}+1 < 10^{2024}+1\\ \Rightarrow \dfrac{9}{10^{2023}+1} > \dfrac{9}{10^{2024}+1}\\ \Rightarrow 1+\dfrac{9}{10^{2023}+1} >1+ \dfrac{9}{10^{2024}+1}\)
Hay \(10A>10B\)
\(\Rightarrow A>B.\)
Đáp án: A>B