Cho dãy chất K2SO4, CH3COOH, Ca(OH)2, C2H5OH, C12H22O11, Cu(NO3)3, KAl(SO4)2,12H…
Để bắt đầu, cô muốn nhắc lại một chút về định nghĩa chất điện li theo Sách giáo khoa Hóa học lớp 11:
Chất điện li là chất khi tan trong nước, hoặc nóng chảy phân li ra ion.
Dựa vào khả năng phân li ra ion, chúng ta phân loại chất điện li thành chất điện li mạnh (phân li hoàn toàn ra ion) và chất điện li yếu (phân li một phần ra ion).
Bây giờ, chúng ta sẽ cùng nhau xem xét từng chất trong dãy đề bài cho: K2SO4, CH3COOH, Ca(OH)2, C2H5OH, C12H22O11, Cu(NO3)3, KAl(SO4)2.12H2O để xác định đâu là chất điện li nhé.
Bước 1: Phân tích từng chất
1. K2SO4: Đây là một muối. Muối nói chung khi tan trong nước sẽ phân li ra ion. K2SO4 là muối của kim loại mạnh (Kali) và axit mạnh (Axit sulfuric). Do đó, K2SO4 là chất điện li mạnh.
Khi tan trong nước, K2SO4 phân li theo phương trình sau:
K2SO4 (r) –>(dd) 2K+ (aq) + SO4^2- (aq)
2. CH3COOH: Đây là một axit hữu cơ, cụ thể là axit axetic. Các axit hữu cơ thường là chất điện li yếu vì chúng phân li một phần ra ion trong nước.
Khi tan trong nước, CH3COOH phân li theo phương trình sau:
CH3COOH (l) <==>(dd) CH3COO- (aq) + H+ (aq)
3. Ca(OH)2: Đây là một bazơ. Bazơ tan trong nước (kiềm) là chất điện li mạnh. Ca(OH)2 là bazơ của kim loại mạnh (Canxi) và là một kiềm.
Khi tan trong nước, Ca(OH)2 phân li theo phương trình sau:
Ca(OH)2 (r) –>(dd) Ca^2+ (aq) + 2OH- (aq)
4. C2H5OH: Đây là etanol (cồn). Etanol là một ancol. Ancol nói chung không phải là chất điện li vì nó không phân li ra ion khi tan trong nước.
Khi tan trong nước, C2H5OH chỉ hòa tan vật lý chứ không phản ứng tạo ion.
5. C12H22O11: Đây là saccarozơ (đường mía). Saccarozơ là một cacbohidrat. Cacbohidrat nói chung không phải là chất điện li vì nó không phân li ra ion khi tan trong nước.
Khi tan trong nước, C12H22O11 chỉ hòa tan vật lý.
6. Cu(NO3)3: Cô xin đính chính lại công thức này. Đồng(II) nitrat có công thức là Cu(NO3)2. Nếu đề bài là Cu(NO3)2 thì đây là một muối. Muối nitrat nói chung là chất điện li mạnh.
Khi tan trong nước, Cu(NO3)2 phân li theo phương trình sau:
Cu(NO3)2 (r) –>(dd) Cu^2+ (aq) + 2NO3^- (aq)
Nếu đề bài chắc chắn là Cu(NO3)3 thì đây là một công thức không phổ biến hoặc có thể là một sự nhầm lẫn. Đồng chỉ có hóa trị tối đa là +3 trong một số hợp chất phức tạp, còn trong muối nitrat thông thường, đồng thường có hóa trị +2. Tuy nhiên, giả sử nếu có Cu(NO3)3 tồn tại và tan trong nước, nó sẽ phân li ra ion Cu^3+ và NO3^-. Dù vậy, trong chương trình lớp 11, chúng ta chủ yếu làm việc với các chất quen thuộc. Với giả định là Cu(NO3)2 thì nó là chất điện li. Cô sẽ làm việc với Cu(NO3)2 cho phù hợp với kiến thức phổ thông.
7. KAl(SO4)2.12H2O: Đây là muối nhôm kali sunfat ngậm nước, còn gọi là phèn nhôm. Muối này khi tan trong nước sẽ phân li ra các ion. Nó là muối của kim loại mạnh (Kali), kim loại khác (Nhôm) và axit mạnh (Axit sulfuric). Do đó, KAl(SO4)2.12H2O là chất điện li mạnh.
Khi tan trong nước, KAl(SO4)2.12H2O phân li theo phương trình sau:
KAl(SO4)2.12H2O (r) –>(dd) K+ (aq) + Al^3+ (aq) + 2SO4^2- (aq) + 12H2O (l)
(Lưu ý: Nước trong tinh thể ngậm nước cũng sẽ tách ra dưới dạng phân tử nước).
Bước 2: Tổng hợp kết quả
Dựa trên phân tích ở Bước 1, các chất là chất điện li trong dãy đã cho là:
* K2SO4 (chất điện li mạnh)
* CH3COOH (chất điện li yếu)
* Ca(OH)2 (chất điện li mạnh)
* Cu(NO3)2 (giả định từ Cu(NO3)3, là chất điện li mạnh)
* KAl(SO4)2.12H2O (chất điện li mạnh)
Kết luận:
Các chất là chất điện li trong dãy là: K2SO4, CH3COOH, Ca(OH)2, Cu(NO3)2 (hoặc Cu(NO3)3 nếu đề bài đúng), KAl(SO4)2.12H2O.
Hai chất C2H5OH và C12H22O11 là những chất không điện li.
Hy vọng với phần giải thích chi tiết này, các em đã nắm vững hơn về khái niệm chất điện li. Nếu có bất kỳ thắc mắc nào, đừng ngần ngại hỏi cô nhé!
Đáp án: chất điện ly là K2SO4, CH3COOH, Ca(OH)2, Cu(NO3)3, KAl(SO4)2.12H2O
C2H5OH VÀ C12H22O11 ko phải là chất điện ly
Giải thích các bước giải:
Các chất điện ly là
\(K_2SO_4;CH_3COOH;Ca(OH)_2;Cu(NO_3)_2;KAl(SO_4)_2.12H_2O\).
Các chất không điện ly là
\(C_2H_5OH\): vì đây là một ancol
\(C_{12}H_{22}O_{11}\): đây là một loại saccarit nên không phải là chất điện ly.