Chúng ta cùng đi vào các câu hỏi của bài tập.

Câu hỏi 1: Biện pháp tu từ nào được sử dụng trong hai câu thơ?
Con yêu mẹ bằng Hà Nội
Để nhớ mẹ con tìm đi

Cô giáo: Để trả lời câu hỏi này, các em hãy chú ý vào hai câu thơ:
“Con yêu mẹ bằng Hà Nội”
Ở đây, cô giáo đang lấy một đối tượng cụ thể là “Hà Nội” để so sánh với tình yêu của con dành cho mẹ. Khi ta dùng một cái gì đó để làm phép so sánh với một cái khác, đó gọi là biện pháp tu từ gì nhỉ? Đúng rồi, đó là biện pháp so sánh.
Câu thơ tiếp theo: “Để nhớ mẹ con tìm đi”. Câu này miêu tả hành động đi tìm mẹ trong không gian rộng lớn của Hà Nội.
Vậy, trong hai câu thơ này, biện pháp tu từ chủ yếu được sử dụng là so sánh.

Chúng ta xem các đáp án:
A. So sánh.
B. Nhân hóa, so sánh.
C. Ẩn dụ, so sánh
D. Ẩn dụ.

Dựa vào phân tích của cô, đáp án đúng nhất là A. So sánh.

Câu hỏi 2: Xác định các phương thức biểu đạt của văn bản trên?
Cô giáo: Các em còn nhớ các phương thức biểu đạt mà chúng ta đã học không? Đó là Tự sự, Miêu tả, Biểu cảm, Nghị luận, Thuyết minh.
Chúng ta cùng xem bài thơ này nói về điều gì. Bài thơ là lời của ai nói với ai? Đúng là lời của con nói với mẹ. Con đang bày tỏ tình cảm gì của mình? Đó là tình yêu thương. Khi ta bộc lộ tình cảm, cảm xúc của mình thì đó là phương thức biểu đạt gì? Chính xác là Biểu cảm.
Trong bài thơ, con miêu tả tình yêu của mình bằng những hình ảnh nào? “Ông trời”, “Hà Nội”, “trường học”, “con dế”. Những hình ảnh này có phải là miêu tả không? Đúng vậy, nó có yếu tố miêu tả để làm rõ tình yêu ấy.
Bài thơ có kể lại một câu chuyện hay diễn biến gì không? Không hẳn là một câu chuyện hoàn chỉnh, nhưng nó có sự diễn giải, giải thích về tình yêu của mình. Tuy nhiên, phương thức chủ đạo ở đây là thể hiện tình cảm.
Vì vậy, phương thức biểu đạt chính của bài thơ này là Biểu cảm, kết hợp với miêu tả để làm rõ hơn tình cảm đó.

Chúng ta xem các đáp án:
A. Tự sự kết hợp miêu tả, biểu cảm.
B. Tự sự kết hợp miêu tả, nghị luận.
C. Biểu cảm kết hợp miêu tả, tự sự.
D. Biểu cảm kết hợp nghị luận.

Dựa vào phân tích, đáp án chính xác là C. Biểu cảm kết hợp miêu tả, tự sự. Tuy nói là tự sự nhưng ở đây sự “tự sự” có thể hiểu là sự trình bày, giải thích về tình yêu của mình, không phải là kể chuyện theo diễn biến thời gian.

Câu hỏi 3: Tình yêu của đứa con dành cho mẹ được tác giả so sánh với hình ảnh nào?
Cô giáo: Bây giờ chúng ta cùng quay lại bài thơ và xem con đã so sánh tình yêu của mình với những gì nhé.
“Con yêu mẹ bằng ông trời” – Hình ảnh thứ nhất là ông trời.
“Con yêu mẹ bằng Hà Nội” – Hình ảnh thứ hai là Hà Nội.
“Con yêu mẹ bằng trường học” – Hình ảnh thứ ba là trường học.
“Con yêu mẹ bằng con dế” – Hình ảnh thứ tư là con dế.
Vậy, tình yêu của đứa con dành cho mẹ được so sánh với ông trời, Hà Nội, trường học và con dế.

Chúng ta xem các đáp án:
A. Ông trời, mặt trăng, con dế
B. Hà Nội, đường đi, ông mặt trời
C. Con dế, mặt trời, con đường đi
D. Ông trời, Hà Nội, Trường học, con dế.

Đáp án đúng là D. Ông trời, Hà Nội, Trường học, con dế.

Câu hỏi 4: Văn bản là tình cảm của ai dành cho ai?
Cô giáo: Các em đọc kỹ tên bài thơ “Con yêu mẹ” và các lời thoại trong bài. Các em thấy rõ ràng đây là lời của “con” nói “yêu mẹ”. Vậy, văn bản thể hiện tình cảm của ai dành cho ai?
Rất dễ dàng nhận ra, đó là tình cảm của con dành cho mẹ.

Chúng ta xem các đáp án:
A. Tình cảm của mẹ dành cho con.
B. Tình cảm của con dành cho mẹ.
C. Tình cảm của mẹ dành cho thiên nhiên.
D. Tình cảm của con dành cho trường học.

Đáp án đúng là B. Tình cảm của con dành cho mẹ.

Câu hỏi 5: Từ đường trong câu thơ: Các đường như nhện giăng tơ được dùng với nghĩa gốc ?
Cô giáo: Chúng ta cùng xem câu thơ: “Các đường như nhện giăng tơ”. Từ “đường” ở đây là nói về những con đường trong thành phố, đúng không nào? Và biện pháp tu từ “như nhện giăng tơ” cho thấy sự chằng chịt, nhiều lối đi. Vậy, từ “đường” ở đây có phải là nghĩa gốc của nó không? Nghĩa gốc của từ “đường” là chỉ lối đi, con đường. Còn đây là nói về những con đường giao thông. Vậy nó có phải là nghĩa gốc không?
Cô giáo: Cô xin đính chính lại một chút. Từ “đường” trong câu “Các đường như nhện giăng tơ” chỉ những con đường giao thông, những con phố trong thành phố Hà Nội. Đây chính là nghĩa gốc của từ “đường” khi nói về con đường đi lại. Biện pháp tu từ “như nhện giăng tơ” là để miêu tả sự chằng chịt, nhiều ngả của các con đường ấy. Vì vậy, từ “đường” ở đây được dùng với nghĩa gốc.

Chúng ta xem các đáp án:
A. Đúng
B. Sai

Đáp án đúng là A. Đúng.

Câu hỏi 6: Chủ đề bài thơ :
Cô giáo: Bài thơ này nói về điều gì là chủ yếu? Các em hãy suy nghĩ xem tình cảm xuyên suốt bài thơ là gì.
Bài thơ bày tỏ tình yêu thương của con dành cho mẹ. Mẹ là người quan trọng nhất, là tất cả đối với con. Những so sánh với ông trời, Hà Nội, trường học đều làm nổi bật lên tình yêu bao la, sâu sắc đó.
Vậy chủ đề của bài thơ là gì?

Chúng ta xem các đáp án:
A. tình mẫu tử.
B. hình ảnh ông trời và trường học.
C. hình ảnh mẹ và bố.
D. tình phụ tử.

Trong các đáp án, A. tình mẫu tử là bao quát và chính xác nhất cho chủ đề của bài thơ.

Câu hỏi 7: Câu thơ:Con yêu mẹ bằng ông trời / Rộng lắm không bao giờ hết gợi điều gì?
Cô giáo: Chúng ta phân tích câu thơ này nhé.
“Con yêu mẹ bằng ông trời” – đây là phép so sánh.
“Rộng lắm không bao giờ hết” – đây là đặc điểm của ông trời, và cũng là đặc điểm của tình yêu mà con muốn nói đến. Ông trời thì bao la, rộng lớn, không có điểm dừng. Tình yêu của con dành cho mẹ cũng vậy, nó rộng lớn, bao la, không có giới hạn, không bao giờ cạn kiệt.

Chúng ta xem các đáp án:
A. Ông trời bao la, rộng lớn
B. Hình dáng của mẹ
C. Thể hiện tình yêu rộng lớn, bao la của con dành cho mẹ
D. Sự lo lắng của mẹ dành cho con

Dựa vào phân tích, đáp án chính xác là C. Thể hiện tình yêu rộng lớn, bao la của con dành cho mẹ.

Câu hỏi 8: Em hãy ghi lại những cảm nhận của em sau khi đọc văn bản Con yêu mẹ.
Cô giáo: Bây giờ là lúc các em hãy chia sẻ cảm xúc của mình sau khi đọc bài thơ này. Bài thơ đã gợi cho các em những suy nghĩ, tình cảm gì?
Khi đọc bài thơ, cô cảm thấy rất xúc động trước tình yêu thương chân thành, mãnh liệt của người con dành cho mẹ. Những hình ảnh so sánh tuy giản dị nhưng rất đắt giá, thể hiện một tình yêu không gì đo đếm được. Bài thơ nhắc nhở chúng ta về công ơn to lớn của người mẹ, về tình cảm thiêng liêng của gia đình.
Các em có thể chia sẻ những cảm nhận riêng của mình, ví dụ như:
– Em thấy yêu mẹ của mình hơn.
– Em cảm nhận được sự vất vả, hy sinh của mẹ.
– Em ngưỡng mộ tình yêu của bạn nhỏ trong bài thơ.
– Bài thơ thật ý nghĩa.

(Các em hãy tự ghi lại cảm nhận của mình vào vở nhé!)

Câu hỏi 9: Đọc xong văn bản Con yêu mẹ của Xuân Quỳnh, em sẽ làm gì để thể hiện tình cảm của mình với cha mẹ?
Cô giáo: Đây là một câu hỏi rất thiết thực và ý nghĩa. Sau khi đọc bài thơ, chúng ta đều muốn làm gì đó để đáp lại tình yêu thương của cha mẹ. Các em có thể làm gì?
– Vâng lời cha mẹ.
– Giúp đỡ cha mẹ những việc nhỏ trong gia đình.
– Học tập thật tốt để cha mẹ vui lòng.
– Thường xuyên nói lời yêu thương với cha mẹ.
– Quan tâm, chăm sóc khi cha mẹ ốm đau.
– Dành thời gian trò chuyện, chia sẻ với cha mẹ.

(Các em hãy suy nghĩ và ghi lại những việc mình sẽ làm vào vở nhé. Quan trọng là chúng ta thực hiện những điều đó!)

Vậy là cô trò mình đã cùng nhau hoàn thành các bài tập về bài thơ “Con yêu mẹ” rồi. Các em về nhà xem lại bài và chuẩn bị cho tiết học tiếp theo nhé. Chào các em!