Hiện nay vẫn còn 1 số bạn trẻ thờ ơ , vô cảm với lịch sử , vô ơn với những cống …
Trước hết, chúng ta cần hiểu rõ hiện tượng được đề cập trong đề bài là gì. Đó là thái độ “thờ ơ, vô cảm với lịch sử, vô ơn với những cống hiến cao cả”. Điều này có nghĩa là một số bạn trẻ ngày nay không còn quan tâm, không có sự đồng cảm hay chia sẻ với những gì đã xảy ra trong quá khứ, và không biết ơn những hy sinh, đóng góp to lớn của các thế hệ cha ông.
Để giải quyết bài tập này, chúng ta sẽ đi theo các bước sau, giống như cách chúng ta phân tích một tác phẩm văn học, đó là Phân tích đề bài – Lập dàn ý – Viết bài.
Bước 1: Phân tích đề bài
* Đối tượng: Một số bạn trẻ hiện nay.
* Vấn đề: Thái độ thờ ơ, vô cảm với lịch sử, vô ơn với những cống hiến cao cả.
* Yêu cầu: Trình bày suy nghĩ về hiện tượng này.
Đây là một bài nghị luận xã hội, vì vậy chúng ta cần thể hiện quan điểm cá nhân, có căn cứ và lý lẽ thuyết phục.
Bước 2: Lập dàn ý
Chúng ta sẽ xây dựng dàn ý gồm ba phần chính: Mở bài, Thân bài, Kết bài.
Mở bài:
* Giới thiệu chung về tầm quan trọng của lịch sử và lòng biết ơn đối với thế hệ đi trước.
* Nêu lên thực trạng đáng buồn của hiện tượng một bộ phận bạn trẻ thờ ơ, vô cảm với lịch sử, vô ơn với những cống hiến cao cả.
Thân bài:
1. Giải thích, làm rõ hiện tượng:
* “Thờ ơ, vô cảm với lịch sử”: Nghĩa là không quan tâm, không tìm hiểu, không cảm nhận được giá trị, ý nghĩa của những sự kiện, con người trong quá khứ. Lịch sử đối với họ chỉ là những con số, những câu chuyện khô khan, xa lạ.
* “Vô ơn với những cống hiến cao cả”: Nghĩa là không nhận thức được, hoặc cố tình lãng quên những hy sinh, mất mát, công lao to lớn mà các thế hệ cha ông đã đổ ra để xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
2. Nguyên nhân dẫn đến hiện tượng:
* Nguyên nhân khách quan:
* Sự phát triển nhanh chóng của xã hội hiện đại, bùng nổ thông tin từ internet, mạng xã hội khiến giới trẻ dễ bị cuốn vào những xu hướng nhất thời, những vấn đề giải trí mà bỏ quên đi cội nguồn.
* Cách thức truyền đạt lịch sử đôi khi còn khô khan, thiếu hấp dẫn, chưa khơi gợi được sự hứng thú và đồng cảm nơi người học.
* Sự tác động tiêu cực từ các yếu tố bên ngoài, có thể là những quan điểm sai lệch, xuyên tạc về lịch sử.
* Nguyên nhân chủ quan:
* Nhận thức còn hạn chế về tầm quan trọng của lịch sử đối với bản sắc dân tộc và sự phát triển của đất nước.
* Thiếu sự giáo dục sâu sắc về truyền thống, lòng yêu nước, tinh thần trách nhiệm từ gia đình và nhà trường.
* Lối sống cá nhân chủ nghĩa, chỉ quan tâm đến lợi ích và nhu cầu của bản thân mà ít suy nghĩ đến cộng đồng, đến quá khứ.
3. Tác hại của hiện tượng:
* Đối với cá nhân:
* Mất đi gốc rễ, bản sắc văn hóa, trở nên hời hợt, thiếu chiều sâu tâm hồn.
* Dễ bị lạc lõng, mất phương hướng trong cuộc sống.
* Không có động lực để phấn đấu, cống hiến cho xã hội.
* Đối với cộng đồng và đất nước:
* Làm suy yếu ý thức dân tộc, tình yêu quê hương đất nước.
* Nguy cơ bị quên lãng hoặc xuyên tạc lịch sử.
* Mất đi nguồn động viên, sức mạnh tinh thần từ quá khứ để xây dựng tương lai.
4. Giải pháp khắc phục:
* Từ phía nhà trường:
* Đổi mới phương pháp dạy và học môn Lịch sử, tăng cường tính tương tác, trực quan, sinh động.
* Tổ chức các hoạt động ngoại khóa, tham quan bảo tàng, di tích lịch sử, gặp gỡ nhân chứng lịch sử.
* Tuyên truyền, giáo dục về tầm quan trọng của lịch sử và lòng biết ơn qua các buổi sinh hoạt lớp, hoạt động ngoại khóa.
* Từ phía gia đình:
* Bổ sung kiến thức lịch sử cho con em, kể những câu chuyện về gia đình, quê hương, đất nước.
* Gương mẫu trong việc thể hiện lòng biết ơn và tôn trọng quá khứ.
* Từ phía bản thân mỗi bạn trẻ:
* Chủ động tìm hiểu, đọc sách báo, xem phim tài liệu về lịch sử.
* Tham gia các hoạt động kỷ niệm ngày lễ lớn, các hoạt động tri ân thế hệ đi trước.
* Nâng cao nhận thức, ý thức trách nhiệm của bản thân.
5. Liên hệ với bản thân:
* Nhận thức sâu sắc về trách nhiệm của mình trong việc gìn giữ và phát huy giá trị lịch sử.
* Khẳng định quyết tâm thay đổi thái độ, tích cực học tập và hành động.
Kết bài:
* Khẳng định lại tầm quan trọng của lịch sử và lòng biết ơn.
* Lời kêu gọi, nhắn nhủ tới các bạn trẻ về thái độ sống đúng đắn, biết trân trọng quá khứ để xây dựng tương lai.
Bước 3: Viết bài
Bây giờ, chúng ta sẽ dựa vào dàn ý chi tiết này để viết thành một bài văn hoàn chỉnh. Cô sẽ gợi ý một số ý cho từng phần, các em có thể tự phát triển thêm.
Mở bài:
“Dân tộc Việt Nam ta, trải qua nghìn năm dựng nước và giữ nước, đã hun đúc nên một bề dày lịch sử hào hùng, một kho tàng truyền thống vô giá. Lịch sử không chỉ là những trang sách ghi lại quá khứ, mà còn là dòng chảy nuôi dưỡng tâm hồn, là bài học quý báu định hướng tương lai. Tuy nhiên, trong dòng chảy hối hả của cuộc sống hiện đại, một bộ phận không nhỏ các bạn trẻ dường như đang dần quay lưng lại với quá khứ, có một thái độ thờ ơ, vô cảm với lịch sử, thậm chí là vô ơn trước những cống hiến cao cả của bao thế hệ cha ông đi trước. Đó là một thực trạng đáng lo ngại, cần được nhìn nhận và suy ngẫm.”
Thân bài:
1. Giải thích, làm rõ hiện tượng:
* Khi nói “thờ ơ, vô cảm với lịch sử”, chúng ta thấy ở các bạn trẻ sự thiếu quan tâm, không tìm hiểu về các nhân vật lịch sử, các cuộc kháng chiến, các sự kiện quan trọng. Lịch sử với họ có thể chỉ là những câu chuyện xưa cũ, nhàm chán, không liên quan đến cuộc sống hiện tại.
* “Vô ơn với những cống hiến cao cả” thể hiện qua việc các bạn không nhận ra giá trị của những hy sinh, mất mát mà thế hệ trước đã trải qua để có được hòa bình, độc lập, tự do ngày hôm nay. Các bạn có thể dễ dàng đòi hỏi quyền lợi mà không ý thức được rằng những quyền lợi đó đã phải đánh đổi bằng máu xương. Ví dụ, có những bạn trẻ không biết tên các anh hùng dân tộc, không rõ ý nghĩa của các ngày lễ lớn như ngày Thương binh Liệt sĩ, ngày Giải phóng miền Nam.
2. Nguyên nhân dẫn đến hiện tượng:
* Nguyên nhân khách quan: “Thế giới phẳng” với sự bùng nổ của công nghệ thông tin, mạng xã hội khiến các bạn trẻ dễ dàng tiếp cận với vô vàn thông tin giải trí, những trào lưu mới. Lịch sử, nếu không được trình bày hấp dẫn, sẽ dễ dàng bị lu mờ. Cách dạy lịch sử đôi khi còn nặng về lý thuyết, ít mang tính trải nghiệm, dẫn đến sự nhàm chán.
* Nguyên nhân chủ quan: Một số bạn trẻ chưa nhận thức đầy đủ về vai trò của lịch sử trong việc hình thành nhân cách, ý thức quốc gia. Sự giáo dục trong gia đình và nhà trường về truyền thống, lòng yêu nước có thể chưa đủ sâu sắc. Lối sống chạy theo “trend”, theo cái mới, cái hào nhoáng bên ngoài mà quên đi giá trị cội nguồn cũng là một nguyên nhân.
3. Tác hại của hiện tượng:
* Đối với cá nhân: Khi thiếu hiểu biết về lịch sử, con người dễ trở nên hời hợt, thiếu chiều sâu tâm hồn, dễ bị ảnh hưởng bởi các luồng tư tưởng tiêu cực. Sống mà không biết mình từ đâu đến, không hiểu về những giá trị cha ông đã xây dựng thì rất dễ bị mất phương hướng.
* Đối với cộng đồng và đất nước: Một dân tộc lãng quên lịch sử của mình sẽ dễ đánh mất bản sắc, dễ bị các thế lực bên ngoài chi phối. Sự vô ơn với những cống hiến cao cả sẽ làm mai một đi tinh thần dân tộc, khiến thế hệ sau không còn động lực để cống hiến, hy sinh cho đất nước. Lịch sử bị lãng quên có thể dẫn đến nguy cơ bị xuyên tạc, bóp méo.
4. Giải pháp khắc phục:
* Từ phía nhà trường: Chúng ta cần những giờ học Lịch sử thực sự sống động. Có thể lồng ghép các câu chuyện kể, phim ảnh tư liệu, các cuộc thi tìm hiểu lịch sử. Tổ chức các buổi giao lưu với các nhân chứng lịch sử, các cựu chiến binh, những người đã có công lao to lớn. Tham quan các bảo tàng, các địa danh lịch sử sẽ giúp các em cảm nhận lịch sử bằng cả trái tim.
* Từ phía gia đình: Cha mẹ có thể là người kể chuyện đầu tiên về lịch sử gia đình, dòng họ, quê hương. Gương mẫu trong việc thể hiện lòng biết ơn, tôn trọng quá khứ là bài học quý giá nhất.
* Từ phía bản thân mỗi bạn trẻ: Hãy tự biến mình thành những người chủ động tìm hiểu. Đừng ngại mở sách, đừng ngại xem những bộ phim tài liệu lịch sử. Hãy tham gia các hoạt động tình nguyện, các chương trình tri ân. Hãy suy ngẫm về những gì cha ông đã làm để có được ngày hôm nay.
5. Liên hệ với bản thân:
* “Là một học sinh THCS, em nhận thức sâu sắc rằng mình cần phải thay đổi. Em sẽ cố gắng hơn nữa trong việc tìm hiểu lịch sử, không chỉ qua sách vở mà còn qua nhiều kênh khác. Em sẽ tham gia các hoạt động có ý nghĩa để thể hiện lòng biết ơn với các thế hệ đi trước. Em tin rằng, khi hiểu và trân trọng lịch sử, chúng ta sẽ sống có ý nghĩa hơn, có trách nhiệm hơn với tương lai của đất nước.”
Kết bài:
“Lịch sử là hành trang quý báu để mỗi chúng ta bước vào tương lai. Lòng biết ơn là sợi dây thiêng liêng kết nối các thế hệ. Mỗi bạn trẻ hôm nay cần nhận thức rõ điều đó, đừng để mình trở thành những người ‘vô tri, vô giác’ trước quá khứ hào hùng của dân tộc. Hãy cùng nhau giữ gìn, phát huy những giá trị lịch sử, thể hiện lòng biết ơn sâu sắc với những cống hiến cao cả, để xứng đáng là những người con của đất Việt.”
Các em thân mến, bài tập này không chỉ là một bài kiểm tra kiến thức Ngữ Văn, mà còn là cơ hội để chúng ta nhìn lại chính mình, suy nghĩ về trách nhiệm của bản thân đối với Tổ quốc. Hãy dành thời gian suy ngẫm, trao đổi và viết bài thật tốt nhé!
Trong bài thơ “Một khúc ca xuân”, nhà thơ Tố Hữu đã viết: “Có gì đẹp trên đời hơn thế/Người với người sống để yêu nhau”.Thật vậy, trong cuộc sống, tình yêu thương, sự sẻ chia là món quà vô cùng quý giá mà con người dành tặng cho nhau.Thế nhưng, hiện nay vẫn còn một số bạn trẻ thờ ơ, vô cảm với lịch sử, vô ơn với những cống hiến cao cả.Đây đã và đang là một vấn đề đáng quan tâm trong xã hội hiện nay.
Trước hết, chúng ta cần hiểu thờ ơ, vô cảm là gì? Thờ ơ, vô cảm là trạng thái tâm lý khi con người trở nên thờ ơ, lãnh đạm với mọi thứ xung quanh, không có cảm xúc trước nỗi đau, mất mát hoặc niềm vui của người khác.
Lối sống vô tâm vô cảm biểu hiện như thế nào trong cuộc sống? Ra đường thấy điều sai trái không ai dám ngăn cản, thấy người khác bị đánh không ai dại gì bênh vực kẻo lại vạ lây… Xã hội mà có nhiều người “không dại gì” như vậy nên người xấu càng được đà làm càn. Vô cảm đâu phải chỉ ở chỗ “thấy chuyện bất bình” mà không dám “chẳng tha”, mà còn ở chỗ thể hiện thái độ. Chẳng ít người không bao giờ giúp đỡ những người gặp khó khăn, mặc dầu mình có điều kiện. Hay khi thấy những người hành khất thì xua đuổi, dè bỉu. Đi đường gặp người bị tai nạn liền bỏ đi. Thấy người tàn tật ở nơi công cộng đã không giúp đỡ, lại có khi cười chê soi mói. Nhưng bệnh vô cảm phải chăng chỉ ở thanh niên?Không, “Vô cảm, thờ ơ hay ích kỷ là cảm xúc, mà cảm xúc thì tồn tại trong tất cả chúng ta, không riêng gì giới trẻ. Và việc nói giới trẻ thờ ơ, vô cảm, ích kỷ, chỉ là một phần trong đó. Điều quan trọng hơn hết là thay vì chỉ trích giới trẻ, hãy đặt câu hỏi tại sao họ lại như vậy?” (Hoa Hậu Đoàn Thiên Ân).
Nguyên nhân căn bệnh này phát sinh là vì những người đó không tu dưỡng, rèn luyện phẩm chất đạo đức, không có lòng nhân đạo, thờ ơ với mọi người. Ý thức tập thể, ý thức cộng đồng quá kém, chỉ nghĩ riêng cho lợi ích của mình mà không giữ được truyền thống quý báu của dân tộc ta là “thương người như thể thương thân”. Một phần cũng do tâm lí ngại phiền hà, đụng chạm, nên nhiều người chọn cách im lặng trước cái sai, cái xấu hơn là lên tiếng. Người ta chỉ quan tâm đến lợi ích, quyền lợi của riêng mình chứ không màng đến hiểm nguy hay khó khăn của người khác. Gia đình cũng chưa quan tâm giáo dục đúng mức đối với con em mình.
Hậu quả của sự vô tâm, vô cảm nghiêm trọng như thế nào? Thật ra sự vô cảm ấy nguy hiểm với cả chính người vô cảm lẫn vả người xung quanh. Người vô cảm sẽ bị đánh giá thấp về nhân cách, bị mọi người xem thường. Bệnh vô cảm lan tràn trong cộng đồng, với gia đình sẽ dẫn đến những vấn đề lớn hơn, cái ác cái xấu sẽ hoành hành trong xã hội, khiến cho nhiều người bị tổn thương, mất niềm tin vào cuộc sống, thậm chí nguy hiểm đến tính mạng. Nếu nhiều người xem vô cảm là điều bình thường thì sẽ làm lệch chuẩn đạo đức, sẽ là nguyên nhân gây ra sự khủng hoảng trong lòng xã hội. Một xã hội vô cảm là một xã hội chết, đó hẳn không thể là một xã hội văn minh được. Chúng ta rất đau lòng khi báo chí vừa mới đưa tin việc đôi nam nữ bị tai nạn trên đường phố, nhưng nhiều người chứng kiến đã bỏ đi, không ai cứu giúp, khiến cho một người bị thương nặng, còn một người thì tử vong. Vụ tai nạn đã gióng lên hồi chuông cảnh tỉnh về thói vô cảm của xã hội hiện nay.
Vậy làm thế nào để ngăn chặn lối sống tai hại này? Ngăn chặn nó không phải bằng biện pháp hành chính mà bằng chính tấm lòng và dũng khí của mỗi con người, tấm lòng và dũng khí của các cơ quan chức năng. Con người vô cảm và cơ quan chức năng thờ ơ thì thái độ sống này càng trầm trọng. May thay trong xã hội ta đã có những hoạt động vận động để nối kết con người lại với nhau, để phần nào đẩy lùi chứng bệnh vô cảm này. Phong trào “Ký tên vì công lý” trở thành sự kiện tại VN là tín hiệu vô cùng khả quan của các nạn nhân chất độc da cam. Đi đâu cũng thấy người trẻ, người già, sinh viên học sinh hỏi nhau “đã ký tên vì công lý chưa?” mà thấy lòng vui vui. Điều đó minh chứng nhiều người chúng ta không vô cảm trước nỗi đau của dân tộc mình. Rồi cuộc vận động “Ước mơ của Thúy” đã thể hiện một tinh thần đoàn kết, yêu thương con người hết sức cảm động của thanh niên. Ý thức của mỗi người là chưa đủ, cần có sự tham gia của gia đình, nhà trường, để làm gương, để tạo điều kiện cho con trẻ có cơ hội thể hiện lòng yêu thương. Có như thế thì mới có hi vọng đẩy lùi được lối sống này.
Chúng ta, nhất là thế hệ thanh niên phải ý thức cách sống của mình thật đúng đắn, để cùng nhau xây dựng một xã hội biết đồng cảm và chia sẻ lẫn nhau. Bản thân em là học sinh, sẽ cố gắng tu dưỡng, trau dồi đạo đức, khuyên nhủ bạn bè mình sống chia sẻ, yêu thương, để lớn lên trở thành công dân có ích cho nước nhà trong kỉ nguyên mới – kỉ nguyên vươn mình của dân tộc.