Kể tên các truyện dân gian, nêu khái niệm các truyện
Chúng ta sẽ cùng nhau khám phá thế giới truyện dân gian đầy màu sắc và ý nghĩa.
Bài tập của chúng ta là: “Kể tên các truyện dân gian, nêu khái niệm các truyện”.
Để hoàn thành tốt bài tập này, cô trò mình sẽ đi từng bước một nhé!
Bước 1: Nhớ lại các truyện dân gian đã học
Trong chương trình Ngữ Văn lớp 6, các em đã được tiếp xúc với rất nhiều truyện dân gian hay và ý nghĩa. Các em hãy thử nhớ lại xem mình đã được học những truyện nào?
Cô tin là các em đều nhớ được. Dưới đây là một số truyện tiêu biểu mà chúng ta đã cùng nhau khám phá:
- Sự tích cây Khế
- Tích Chu
- Thánh Gióng
- Sơn Tinh, Thủy Tinh
- Sự tích Hồ Gươm
- Cây tre trăm đốt
- …
Và còn rất nhiều truyện khác nữa!
Bước 2: Tìm hiểu khái niệm truyện dân gian
Bây giờ, chúng ta sẽ cùng nhau định nghĩa thế nào là “truyện dân gian”.
Truyện dân gian là những câu chuyện được lưu truyền trong dân gian, từ đời này sang đời khác, bằng phương thức truyền miệng. Nội dung của truyện dân gian phản ánh cuộc sống, ước mơ, khát vọng, niềm tin, lịch sử, phong tục tập quán của nhân dân lao động.
Điểm đặc biệt của truyện dân gian là:
- Không có tác giả cụ thể.
- Ngôn ngữ giản dị, gần gũi.
- Nội dung mang tính giáo dục, nhân văn sâu sắc.
- Thường gắn liền với yếu tố tưởng tượng, kỳ ảo.
Bước 3: Phân loại và khái niệm cụ thể các loại truyện dân gian (trong chương trình lớp 6)
Trong chương trình lớp 6, chúng ta thường gặp các loại truyện dân gian sau:
1. Truyện cổ tích
* Khái niệm: Truyện cổ tích là một thể loại truyện dân gian kể về cuộc đời của những nhân vật mưu trí, dũng cảm, tốt bụng hoặc những nhân vật bất hạnh, yếu thế nhưng bằng sự nỗ lực, tài năng và sự giúp đỡ của thần tiên, họ đã vượt qua khó khăn, bất công để đạt được hạnh phúc, chiến thắng cái ác. Truyện cổ tích thường có yếu tố hoang đường, kỳ ảo.
* Ví dụ trong chương trình: Sự tích cây Khế, Tích Chu, Cây tre trăm đốt.
2. Truyện truyền thuyết
* Khái niệm: Truyện truyền thuyết là truyện dân gian kể về các nhân vật, sự kiện lịch sử hoặc có liên quan đến lịch sử, thường mang tính chất huyền thoại hóa. Truyện truyền thuyết giúp người đọc hiểu thêm về nguồn gốc của các phong tục, tập quán, tên địa danh hoặc các sự kiện lịch sử quan trọng.
* Ví dụ trong chương trình: Thánh Gióng, Sơn Tinh, Thủy Tinh, Sự tích Hồ Gươm.
Như vậy, chúng ta đã cùng nhau điểm qua các truyện dân gian tiêu biểu đã học và hiểu rõ khái niệm chung cũng như khái niệm cụ thể của từng thể loại truyện dân gian phổ biến trong chương trình.
Các em về nhà ôn tập lại bài học và ghi nhớ những kiến thức này nhé!
Chúc các em học tốt!
Tên các truyện dân gian: – Truyện cười
– Truyện ngụ ngôn
– Truyện cổ tích
– Truyền thuyết.
Khái niệm các truyện:
– Truyện cười: là thể loại văn học dân gian, lấy hiện tượng đáng cười trong cuộc sống, lấy tiếng cười để giải trí
– Truyện ngụ ngôn: là thể loại văn học giáo huấn, mang nội dung đạo đức, nhằm phê phán đời sống xã hội
– Truyện cổ tích: là truyện truyền miệng dân gian truyền tụng lại, gồm nhân vật hư cấu
– Truyền thuyết: cx là truyện kể truyền miệng, kể lại các nhân vật lịch sử hoặc giải thích về các hiện tượng xung quanh phóng đại, khoa trương đồng thời sử dụng yếu tố hư ảo thần kỳ
Truyền Thuyết:
Văn bản:
Bánh Chưng, Bánh Giầy; Con Rồng, Cháu Tiên; Thánh Gióng; Sơn Tinh, Thủy Tinh; Sự tich Hồ Gươm
Khái niệm:
Là loại truyện dân gian kể về các nhân vật và sự kiện có liên quan tới lịch sử thời quá khứ, có yếu tố hoang đường, kì ao. Truyền thuyết thể hiện thái độ và cách đánh giá của nhân dân đối với các sự kiện và nhân vật lịch sử được kể.