Ngụ trong ngụ ngôn có nghĩa là gì?
Các em hãy mở sách giáo khoa Ngữ Văn lớp 7, trang [Số trang sách giáo khoa – Cô sẽ giả định là trang 50 nhé, các em vui lòng kiểm tra lại trong sách của mình], chúng ta sẽ đi sâu vào câu hỏi:
Ngụ trong ngụ ngôn có nghĩa là gì?
Để trả lời câu hỏi này một cách chi tiết và đầy đủ, chúng ta sẽ thực hiện theo các bước sau:
Bước 1: Xác định nguồn gốc của từ “ngụ ngôn”.
Các em còn nhớ, trong phần giới thiệu về văn bản “Thầy bói xem voi” hoặc “Rùa và Thỏ” mà chúng ta vừa học, thầy cô đã nói đến thể loại văn học nào không? Đúng rồi, đó là văn học ngụ ngôn.
Từ “ngụ ngôn” trong tiếng Việt được ghép bởi hai yếu tố: “ngụ” và “ngôn”.
Bước 2: Phân tích nghĩa của yếu tố “ngụ”.
Bây giờ, chúng ta sẽ đi vào phân tích nghĩa của từng yếu tố. Theo từ điển tiếng Việt, yếu tố “ngụ” có nhiều nghĩa, nhưng trong ngữ cảnh của “ngụ ngôn”, nó mang ý nghĩa:
* “Ngụ ý”: Tức là có ý nghĩa ẩn dụ, sâu xa, không nói thẳng ra mà gửi gắm.
* “Nương náu”, “ẩn mình”: Như một lời khuyên, một bài học được “ẩn mình” trong câu chuyện.
Bước 3: Phân tích nghĩa của yếu tố “ngôn”.
Tiếp theo, chúng ta xem xét yếu tố “ngôn”. Trong tiếng Việt, “ngôn” có nghĩa là:
* “Lời nói”, “lời lẽ”, “câu chuyện”.
Bước 4: Ghép nghĩa của hai yếu tố “ngụ” và “ngôn” để hiểu nghĩa của “ngụ ngôn”.
Khi ghép hai yếu tố này lại, chúng ta có thể hiểu “ngụ ngôn” với nghĩa gốc là:
“Lời nói có ý ẩn dụ”, hay “câu chuyện có ý gửi gắm”.
Đây là điểm mấu chốt mà các em cần nắm vững. Văn bản ngụ ngôn không chỉ là một câu chuyện giải trí thông thường mà nó còn chứa đựng những bài học, những lời khuyên quý báu thông qua cách kể chuyện khéo léo, ẩn ý.
Bước 5: Tóm tắt và liên hệ với các văn bản đã học.
Vậy, tóm lại, “ngụ” trong “ngụ ngôn” có nghĩa là ẩn chứa, gửi gắm ý nghĩa sâu xa.
Các em hãy nhìn lại những câu chuyện ngụ ngôn chúng ta đã học.
Ví dụ: Trong truyện “Thầy bói xem voi”, có phải các thầy bói nói thẳng ra voi hình dạng là gì không? Không. Họ chỉ miêu tả từng bộ phận mà họ sờ được và từ đó dẫn đến những nhận định sai lầm. Câu chuyện này “ngụ” ở chỗ phê phán những người chỉ biết nhìn phiến diện, không có cái nhìn toàn diện.
Hay trong truyện “Rùa và Thỏ”, bài học về sự chủ quan, kiêu ngạo và tính kiên trì, bền bỉ được “ngụ” qua cuộc đua giữa hai nhân vật.
Các em thấy đó, qua từng câu chuyện, tác giả đã “ngụ” vào đó những bài học kinh nghiệm quý báu cho cuộc sống.
Kết luận:
Như vậy, ngụ trong ngụ ngôn có nghĩa là ẩn chứa, gửi gắm những ý nghĩa, bài học sâu sắc, không được trình bày trực tiếp mà thông qua các câu chuyện.
Cô hy vọng với phần giải thích chi tiết này, các em đã hiểu rõ hơn về bản chất của thể loại văn học ngụ ngôn. Về nhà, các em hãy xem lại các văn bản ngụ ngôn khác trong sách và thử tìm ra “ý ngụ” mà tác giả muốn gửi gắm nhé!
Hẹn gặp lại các em trong bài học tiếp theo!
“Ngụ ngôn”: là lời nói bóng gió, kín đáo để người nghe, người đọc tự phân tích ra mà hiểu.
Trong đó “ngụ” có nghĩa là ngụ ý, răn dạy đời người bằng kết luận luân lý. (Gửi, gửi gắm, ngụ ý).
\(#Rikaa\)
\(-\) Từ “ngụ” trong “ngụ ngôn” có nghĩa là ẩn giấu, gửi gắm.