Phân tích thời cơ ‘ Ngàn năm có một’’ trong cuộc Tổng khởi nghĩa cách mạng tháng…
Chúng ta sẽ đi từng bước một, bám sát theo Sách giáo khoa Lịch sử lớp 12, tập 1.
Bước 1: Hiểu rõ khái niệm “thời cơ” trong đấu tranh cách mạng.
Trong đấu tranh cách mạng, “thời cơ” không đơn thuần là sự xuất hiện của một yếu tố thuận lợi, mà là sự chín muồi của các điều kiện khách quan và chủ quan, tạo nên một tình thế vô cùng thuận lợi, cho phép lực lượng cách mạng tiến hành thắng lợi cuộc đấu tranh vũ trang giành chính quyền. Thời cơ đòi hỏi phải có sự chuẩn bị sẵn sàng của lực lượng cách mạng để chớp lấy và phát huy tối đa hiệu quả.
Bước 2: Phân tích các yếu tố tạo nên thời cơ “ngàn năm có một” trong cuộc Tổng khởi nghĩa tháng Tám năm 1945.
Thời cơ “ngàn năm có một” trong Tổng khởi nghĩa tháng Tám năm 1945 được hình thành trên cơ sở sự kết hợp và tác động lẫn nhau của các yếu tố sau:
a) Yếu tố khách quan: Sự sụp đổ của chủ nghĩa phát xít trên toàn thế giới và sự suy yếu cùng cực của phát xít Nhật Bản.
* Sự thất bại của chủ nghĩa phát xít: Đây là yếu tố quốc tế quan trọng nhất. Cuối năm 1944, đầu năm 1945, cuộc Chiến tranh thế giới thứ hai bước vào giai đoạn kết thúc. Phe Đồng Minh giành thắng lợi ngày càng rõ rệt.
* Tại châu Âu, Đức Quốc xã đã đầu hàng Đồng Minh vô điều kiện vào tháng 5 năm 1945.
* Tại châu Á – Thái Bình Dương, đế quốc Nhật Bản, kẻ chiếm đóng Đông Dương, cũng đứng trước nguy cơ bị tiêu diệt hoàn toàn.
* Sự suy yếu cùng cực của phát xít Nhật Bản:
* Từ năm 1944, Nhật Bản liên tục thất bại trên các mặt trận. Lực lượng quân sự của Nhật bị tổn thất nặng nề.
* Đầu tháng 8 năm 1945, Liên Xô tuyên chiến và tấn công Nhật Bản. Quân đội Nhật Bản tại Mãn Châu nhanh chóng tan rã.
* Cùng thời điểm này, Mỹ ném bom nguyên tử xuống hai thành phố Hiroshima (6/8/1945) và Nagasaki (9/8/1945) của Nhật Bản.
* Những sự kiện này đã giáng đòn chí mạng vào tiềm lực quân sự và tinh thần của phát xít Nhật, buộc Nhật Bản phải tuyên bố đầu hàng Đồng Minh vô điều kiện vào ngày 15 tháng 8 năm 1945.
b) Yếu tố khách quan: Mâu thuẫn gay gắt giữa nhân dân ta với phát xít Nhật và tay sai Pháp đã đến đỉnh cao.
* Trong suốt thời gian chiếm đóng, Nhật Bản và thực dân Pháp đã bóc lột nhân dân ta vô cùng tàn bạo, gây ra nạn đói khủng khiếp năm 1945, làm hơn 2 triệu người chết.
* Sự áp bức, bóc lột tàn bạo đã làm cho mâu thuẫn giữa nhân dân ta với kẻ thù ngày càng gay gắt, lòng căm thù sôi sục. Nhân dân ta sẵn sàng đứng lên đấu tranh giành độc lập.
c) Yếu tố chủ quan: Sự chuẩn bị chu đáo về mọi mặt của Đảng ta và Việt Minh.
* Về tư tưởng: Đảng ta đã kịp thời đề ra những chủ trương, đường lối đúng đắn, lãnh đạo nhân dân ta vượt qua mọi khó khăn, xây dựng lực lượng cách mạng. Tư tưởng chỉ đạo của Đảng là “nhân dân có quyền khởi nghĩa, có quyền độc lập”.
* Về lực lượng:
* Lực lượng chính trị của quần chúng đã được xây dựng và trưởng thành nhanh chóng. Phong trào cách mạng lan rộng khắp cả nước, với các hình thức tổ chức và đấu tranh ngày càng phong phú.
* Lực lượng vũ trang, bao gồm Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân (tiền thân của Quân đội nhân dân Việt Nam), đã được xây dựng, rèn luyện và trưởng thành, sẵn sàng làm nòng cốt cho cuộc khởi nghĩa.
* Các căn cứ địa cách mạng được củng cố và mở rộng, là hậu phương vững chắc cho cách mạng.
* Về tổ chức: Mặt trận Việt Minh đã tập hợp đông đảo các tầng lớp nhân dân, tạo thành khối đoàn kết dân tộc rộng rãi, sẵn sàng hưởng ứng lời kêu gọi của Đảng.
* Về quyết tâm và đường lối: Đảng ta đã nhận định và dự báo chính xác sự thay đổi của tình hình thế giới và khả năng phát xít Nhật đầu hàng. Đại hội Quốc dân Tân Trào (từ ngày 13 đến 15 tháng 8 năm 1945) đã quyết định phát động Tổng khởi nghĩa, quyết định thành lập Ủy ban Giải phóng dân tộc Việt Nam.
Bước 3: Nêu bật ý nghĩa của thời cơ “ngàn năm có một”.
Thời cơ “ngàn năm có một” là thời điểm vô cùng thuận lợi, có một không hai, cho phép lực lượng cách mạng Việt Nam tiến hành đấu tranh vũ trang giành chính quyền. Việc chớp đúng thời cơ này đã mang lại những ý nghĩa vô cùng to lớn:
* Thắng lợi nhanh chóng, ít đổ máu: Nhờ có thời cơ thuận lợi, cuộc Tổng khởi nghĩa đã diễn ra và giành thắng lợi nhanh chóng trên phạm vi cả nước chỉ trong vòng chưa đầy hai tuần lễ (từ 14/8 đến 28/8/1945). So với các cuộc cách mạng khác trên thế giới, cuộc cách mạng tháng Tám của Việt Nam đã giành thắng lợi với mức độ tổn thất về người tương đối ít, đặc biệt là trong giai đoạn khởi nghĩa giành chính quyền ở các tỉnh.
* Tạo đà cho sự ra đời của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa: Sự thành công của Tổng khởi nghĩa đã đặt nền móng vững chắc cho việc thành lập nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa vào ngày 2 tháng 9 năm 1945, mở ra một kỷ nguyên mới cho dân tộc Việt Nam.
* Khẳng định vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản Đông Dương: Việc Đảng ta đã nhìn nhận, dự báo và chớp đúng thời cơ, đồng thời lãnh đạo nhân dân ta tiến hành thành công cuộc Tổng khởi nghĩa, một lần nữa khẳng định vai trò và năng lực lãnh đạo sáng suốt của Đảng.
Kết luận:
Thời cơ “ngàn năm có một” trong cuộc Tổng khởi nghĩa tháng Tám năm 1945 là sự hội tụ hoàn hảo giữa những điều kiện khách quan thuận lợi nhất của quốc tế và tình hình trong nước, cùng với sự chuẩn bị chu đáo, sẵn sàng của lực lượng cách mạng dưới sự lãnh đạo của Đảng. Việc chớp đúng thời cơ này là yếu tố quyết định đưa cuộc Tổng khởi nghĩa đến thắng lợi trọn vẹn, mở ra một chương mới vẻ vang trong lịch sử dân tộc Việt Nam.
Các em về nhà xem lại bài học và chuẩn bị cho phần tiếp theo nhé. Có em nào có câu hỏi gì không?
Thời cơ cách mạng tháng Tám 1945
Khách quan:
+ Đầu tháng 8/1945, quân đồng minh tấn công quân Nhật ở Châu Á – Thái Bình Dương. Ngày 6 và 9/8/1945, Mỹ ném 2 quả bom nguyên tử xuống Hirosima và Nagasaki
+ Ngày 9/8/1945, Hồng quân Liên Xô tiêu diệt đội quân Quan Đông của Nhật ở Đông Bắc Trung quốc. Ngày 14/8/1945, Nhật đầu hàng quân Đồng minh vô điều kiện
Chủ quan:
+ Ngay từ ngày 13/8/1945, khi nhận được những thông tin về Nhật đầu hàng, Trung ương Đảng và Tổng bộ Việt Minh lập tức thành lập Ủy ban khởi nghĩa toàn quốc, ban bố Quân lệnh số 1 chính thức phát Lệnh Tổng khởi nghĩa cả nước.
+ Từ ngày 14 đến ngày 15/8/1945, Hội nghị toàn quốc của Đảng họp ở Tân Trào (Tuyên Quang), quyết định phát động Tổng khởi nghĩa trong cả nước, giành chính quyền trước khi quân Đồng minh vào Đông Dương; quyết định những vấn đề quan trọng về chính sách đối nội, đối ngoại sau khi giành chính quyền.
+ Từ ngày 16 đến ngày 17/8/1945, Đại hội quốc dân được triệu tập ở Tân Trào, tán thành Tổng khởi nghĩa của Đảng thông qua 10 chính sách của Việt Minh, cử ra Ủy Ban dân tộc Giải phóng Việt Nam do đồng chí Hồ Chí Minh làm chủ tịch. Đại hội quyết định lấy lá cờ đỏ sao vàng năm cánh làm quốc kì, bài hát Tiến quân ca là quốc ca.
“Thời cơ ngàn năm có một”
– Ngày 15/8/1945, Phát xít Nhật đầu hàng đồng minh vô điều kiện. Quân Nhật ở Đông Dương bị tê liệt, bọn tay sai hoang mang, dao động đến cực độ. Trong lúc đó quân Đồng Minh chưa kịp vào nước ta.
Như vậy khoảng thời gian sau khi Phát xít Nhật đầu hàng Đồng minh và trước khi quân Đồng Minh vào nước ta là thời cơ “Ngàn năm có một” ta phải đứng dậy Tổng khởi nghĩa dành chính quyền và đứng ở tư thế của nước độc lập để tiếp Đồng Minh
– Cuộc tổng khởi nghĩa tháng Tám 1945 cũng diễn ra đúng trong khoảng thời gian đó và ta dành thắng lợi nhanh chóng
Chúc a/c học tốt ak^^
#Nguyet19#
Vì:
– Giữa lúc phát xít Nhật đầu hàng,quân Nhật ở Đông Dương hoàn toàn tê liệt, bọn tay sai hoang mang, rệu rã thì cả một tập đoàn đế quốc Mĩ,Anh,Pháp, Tưởng Giới Thạch đang ráo riết tiến vào Đông Dương.Cung với bọn đế quốc đủ mọi sắc cờ,bọn phản cách mạng cũng náo nức chuẩn bị theo đuôi kéo vào nước ta nhằm cướp lấy chính quyền.(Mĩ,Anh âm mưu cướp lấy Đông Dương,Pháp trở lại địa vị thống trị)
– Cách mạng đứng trước tình thế một mình đối phó với nhiều lực lượng quân sự, được pháp lí quốc tế thừa nhận sắp sửa trang vào nước ta để cứu bọn tay sai,ngăn chặn phong trào cách mạng của nhân dân ta.Vận mệnh dân tộc đòi hỏi Đảng ta phải hành động kịp thời,khôn khéo và kiên quyết,quy động cao trí tuệ và sức mạnh của toàn dân, giành thắng lợi trong cuộc chạy đua lịch sử giữa nhân dân ta với các tập đoàn đế quốc phản động
– Trước thời cơ thuận lợi hiếm hoi và ngắn ngủi, nguy cơ không nhỏ đến gần,Đảng ta phải hoàn thành sứ mệnh cả dân tộc giao phó là tổ chức lãnh đạo toàn dân vùng dậy giành chính quyền từ tay phát xít Nhật, lật đổ bọn bù nhìn tay sai,đứng ở địa vị người chủ đất nước mà đón tiếp quân Đồng Minh vào giải giáp quân đội Nhật.Nếu hành động chận thì khi quân Đồng Minh vào, thời cơ sẽ không còn nữa
Như vậy, khoảng thời gian sau khi phát xít Nhật đầu hàng Đồng Minh và trước khi quân Đồng Minh vào nước ta là thời cơ “Ngàn năm có một”.Cuộc Tổng khởi nghĩa trong Cách mạng tháng Tám cũng diễn ra đúng trong khoảng thời gian đó và đã dành thắng lợi.
Bài này có trong đề cương của mình ạ chứ mình không copy đâu ạ.