tính diện tích đường tròn ngoại tiếp tam giác abc cân biết a =120 độ ab = ac = 4…
Đề bài: Cho tam giác ABC cân tại A, biết góc A = 120 độ, AB = AC = 4cm. Tính diện tích đường tròn ngoại tiếp tam giác ABC.
Phân tích bài toán:
Để tính diện tích đường tròn ngoại tiếp, chúng ta cần biết bán kính của đường tròn đó. Đường tròn ngoại tiếp tam giác chính là đường tròn đi qua ba đỉnh của tam giác. Tâm của đường tròn ngoại tiếp là giao điểm ba đường trung trực của tam giác.
Trong tam giác ABC, vì tam giác cân tại A, nên đường cao xuất phát từ A đồng thời là đường trung tuyến và đường phân giác.
Các bước giải:
Bước 1: Vẽ hình và xác định các yếu tố cần thiết.
* Vẽ tam giác ABC cân tại A. Vì góc A = 120 độ, đây là một góc tù, nên tam giác này sẽ có dạng hơi “bè” ra.
* Đánh dấu các cạnh AB = AC = 4cm.
* Xác định đường tròn ngoại tiếp tam giác ABC.
Bước 2: Tính độ dài cạnh BC.
Để tính bán kính đường tròn ngoại tiếp, chúng ta thường cần biết độ dài ba cạnh của tam giác hoặc các góc và một cạnh. Ở đây, chúng ta đã có AB, AC và góc A. Chúng ta sẽ sử dụng định lý cos trong tam giác ABC để tính BC.
Trong tam giác ABC, theo định lý cos, ta có:
\[
BC^2 = AB^2 + AC^2 – 2 \cdot AB \cdot AC \cdot \cos(A)
\]
Thay số vào, ta được:
\[
BC^2 = 4^2 + 4^2 – 2 \cdot 4 \cdot 4 \cdot \cos(120^\circ)
\]
Ta biết \(\cos(120^\circ) = -\frac{1}{2}\).
\[
BC^2 = 16 + 16 – 2 \cdot 16 \cdot \left(-\frac{1}{2}\right)
\]
\[
BC^2 = 32 – 32 \cdot \left(-\frac{1}{2}\right)
\]
\[
BC^2 = 32 + 16
\]
\[
BC^2 = 48
\]
\[
BC = \sqrt{48} = \sqrt{16 \cdot 3} = 4\sqrt{3} \text{ cm}
\]
Bước 3: Tính bán kính đường tròn ngoại tiếp (R).
Có nhiều công thức để tính bán kính đường tròn ngoại tiếp. Một trong những công thức phổ biến nhất là:
\[
R = \frac{a \cdot b \cdot c}{4 \cdot S_{ABC}}
\]
trong đó a, b, c là độ dài ba cạnh của tam giác, và \(S_{ABC}\) là diện tích tam giác ABC.
Tuy nhiên, để tính diện tích tam giác, chúng ta cần chiều cao. Cách khác đơn giản hơn trong trường hợp này là sử dụng công thức liên hệ giữa cạnh, sin góc đối và bán kính đường tròn ngoại tiếp (hệ quả của định lý sin).
Theo định lý sin, ta có:
\[
\frac{a}{\sin A} = \frac{b}{\sin B} = \frac{c}{\sin C} = 2R
\]
Ở đây, ta có thể sử dụng cạnh BC và góc A.
\[
\frac{BC}{\sin A} = 2R
\]
Chúng ta đã có \(BC = 4\sqrt{3}\) cm và \(A = 120^\circ\).
Ta cần tính \(\sin(120^\circ)\). Ta biết \(\sin(120^\circ) = \sin(180^\circ – 60^\circ) = \sin(60^\circ) = \frac{\sqrt{3}}{2}\).
Thay số vào công thức:
\[
\frac{4\sqrt{3}}{\frac{\sqrt{3}}{2}} = 2R
\]
\[
4\sqrt{3} \cdot \frac{2}{\sqrt{3}} = 2R
\]
\[
8 = 2R
\]
\[
R = \frac{8}{2} = 4 \text{ cm}
\]
Cách khác để tính bán kính (nếu không dùng định lý sin):
Chúng ta có thể tìm tâm đường tròn ngoại tiếp. Do tam giác cân tại A, nên tâm O sẽ nằm trên đường cao AH (với H là trung điểm BC).
Trong tam giác vuông ABH, ta có:
AB = 4cm, BH = \(\frac{BC}{2} = \frac{4\sqrt{3}}{2} = 2\sqrt{3}\) cm.
Góc BAH = \(\frac{1}{2} \cdot \text{góc BAC} = \frac{1}{2} \cdot 120^\circ = 60^\circ\).
Góc ABH = \(180^\circ – 90^\circ – 60^\circ = 30^\circ\).
Xét tam giác OBH, OB là bán kính R.
Góc OBH = góc ABC. Ta tính góc ABC.
Trong tam giác ABC, góc B = góc C = \(\frac{180^\circ – 120^\circ}{2} = \frac{60^\circ}{2} = 30^\circ\).
Vậy góc OBH = 30 độ.
OH là đường cao của tam giác cân AOB.
Xét tam giác vuông OBH, ta có:
\(\sin(\angle OBH) = \frac{OH}{OB}\)
\(\cos(\angle OBH) = \frac{BH}{OB}\)
Từ \(\cos(30^\circ) = \frac{BH}{OB}\), ta có:
\[
\frac{\sqrt{3}}{2} = \frac{2\sqrt{3}}{R}
\]
\[
R \cdot \sqrt{3} = 2 \cdot 2\sqrt{3}
\]
\[
R \cdot \sqrt{3} = 4\sqrt{3}
\]
\[
R = 4 \text{ cm}
\]
Kết quả này hoàn toàn khớp với cách dùng định lý sin.
Bước 4: Tính diện tích đường tròn ngoại tiếp.
Công thức tính diện tích đường tròn là:
\[
S = \pi R^2
\]
với R là bán kính đường tròn.
Ta đã tính được \(R = 4\) cm.
\[
S = \pi \cdot 4^2
\]
\[
S = 16\pi \text{ cm}^2
\]
Kết luận:
Vậy, diện tích đường tròn ngoại tiếp tam giác ABC đã cho là \(16\pi\) cm2.
Các em thấy đấy, khi chúng ta nắm vững các định lý và công thức, việc giải bài toán sẽ trở nên nhẹ nhàng hơn rất nhiều. Hãy ôn tập kỹ các kiến thức về tam giác, đường tròn và các định lý liên quan nhé!
Đáp án:
Giải thích các bước giải:
Tam giác \(ABC\) cân ở \(A,\) có góc \(A = 120^o\) nên góc \(ACB = 30^o\)
\(\widehat{AoB}\) = \(2\widehat{ACB}=2.30^o=60^o\)
Tam giác \(AOB\) đều nên \(OA = AB = 4 (cm)\)
\(S_o=π.OA^2=π.4^2=16π≈3,14.16≈50,24(cm)\)