Cô là giáo viên Lịch sử của các em đây. Hôm nay, chúng ta sẽ cùng nhau “du hành thời gian” trở về năm 938 để tìm hiểu về một trong những trận chiến hào hùng và thông minh nhất trong lịch sử chống giặc ngoại xâm của dân tộc ta. Đó chính là chiến thắng Bạch Đằng lừng lẫy do người anh hùng Ngô Quyền lãnh đạo.

Để trả lời câu hỏi này một cách đầy đủ và dễ hiểu nhất, cô sẽ chia bài giải của chúng ta thành hai phần rõ ràng theo yêu cầu của đề bài nhé.

Phần 1: Tóm tắt diễn biến trận chiến thắng Bạch Đằng năm 938

Diễn biến trận Bạch Đằng là một minh chứng tuyệt vời cho trí tuệ và tài thao lược của Ngô Quyền. Chúng ta có thể chia trận đánh làm 3 bước chính: Chủ động chuẩn bị – Khéo léo dụ địch – Quyết liệt phản công.

• Bước 1: Kế hoạch chuẩn bị của Ngô Quyền (Mưu kế)
  Sau khi hạ thành Đại La và tiêu diệt tên phản bội Kiều Công Tiễn, Ngô Quyền không hề chủ quan. Ông dự đoán quân Nam Hán sẽ sang xâm lược nước ta theo đường biển.
  – Lựa chọn địa điểm: Ông quyết định chọn cửa sông Bạch Đằng (thuộc tỉnh Quảng Ninh ngày nay) làm nơi quyết chiến. Đây là một con sông có chế độ thủy triều lên xuống rất đặc biệt, là yếu tố then chốt cho kế hoạch của ông.
  – Xây dựng trận địa cọc: Ngô Quyền cho quân lính đẽo hàng ngàn cây gỗ lớn, đầu vót nhọn và bịt sắt, sau đó đóng xuống lòng sông ở những nơi hiểm yếu. Các cọc này được đóng theo một thế trận cài răng lược, và phải được tính toán sao cho khi thủy triều lên thì cọc bị che khuất, nhưng khi thủy triều xuống thì cọc sẽ nhô lên thành một bãi chông khổng lồ.
  – Bố trí lực lượng: Lực lượng của ta được mai phục sẵn ở hai bên bờ sông, chờ hiệu lệnh.
• Bước 2: Dụ địch vào bẫy (Hành động)
  Vào cuối năm 938, đoàn thuyền chiến của quân Nam Hán do Hoằng Tháo (con trai vua Nam Hán) chỉ huy, hùng hổ tiến vào cửa sông Bạch Đằng.
  – Khiêu chiến và giả thua: Ngô Quyền cho một toán thuyền nhẹ ra khiêu chiến. Sau một vài lượt giao tranh, quân ta giả vờ thua và bỏ chạy, nhử cho toàn bộ thuyền địch đuổi theo.
  – Địch trúng kế: Hoằng Tháo vốn tính kiêu căng, thấy quân ta rút lui liền thúc quân đuổi theo một cách hung hãn. Hắn đã cho đoàn thuyền của mình đi sâu vào bên trong bãi cọc ngầm mà không hề hay biết, đúng lúc nước triều đang lên cao che lấp hết cọc.
• Bước 3: Tổng phản công và giành thắng lợi (Kết quả)
  Đây là giai đoạn quyết định của trận chiến!
  – Thời cơ đến: Khi đoàn thuyền của giặc đã hoàn toàn nằm trong trận địa mai phục, nước triều bắt đầu rút mạnh. Bãi cọc nhọn bắt đầu nhô lên.
  – Phá vỡ đội hình địch: Các thuyền chiến của giặc Nam Hán to lớn, nặng nề, khi nước rút đã bị va vào cọc, nhiều chiếc bị cọc đâm thủng, vỡ nát. Đội hình của chúng trở nên hỗn loạn, không thể tiến cũng chẳng thể lùi.
  – Tổng tấn công: Chỉ chờ có vậy, Ngô Quyền lập tức phát lệnh tổng tấn công. Từ hai bên bờ, quân ta mai phục từ trước đổ ra, dùng thuyền nhỏ linh hoạt luồn lách, tấn công quyết liệt vào đội hình đang rối loạn của địch.
  – Kết quả: Quân Nam Hán thua to. Hoằng Tháo bị tiêu diệt tại trận. Hơn một nửa quân địch bị giết, số còn lại hoảng sợ đầu hàng. Toàn bộ đoàn thuyền chiến bị ta phá hủy. Vua Nam Hán đang đóng quân ở biên giới nghe tin con trai tử trận, quân lính tan rã đã phải kinh hoàng thu tàn quân về nước.

Phần 2: Vì sao nói trận chiến trên sông Bạch Đằng năm 938 là một chiến thắng vĩ đại của dân tộc ta?

Các em ạ, chúng ta không gọi chiến thắng này là “vĩ đại” một cách ngẫu nhiên đâu. Ý nghĩa của nó vô cùng to lớn và sâu sắc, ảnh hưởng đến toàn bộ vận mệnh của dân tộc ta sau này.

• Thứ nhất, chiến thắng này đã chấm dứt hoàn toàn hơn 1000 năm Bắc thuộc. Đây là ý nghĩa quan trọng nhất! Hơn mười thế kỷ bị các triều đại phong kiến phương Bắc đô hộ, dân tộc ta đã phải chịu biết bao đau thương. Chiến thắng Bạch Đằng năm 938 đã đập tan hoàn toàn ý chí xâm lược của nhà Nam Hán, buộc chúng phải từ bỏ mộng đô hộ nước ta.
• Thứ hai, chiến thắng này đã mở ra một thời kỳ độc lập, tự chủ lâu dài cho dân tộc Việt Nam. Sau chiến thắng, Ngô Quyền đã xưng vương, lập ra nhà Ngô, xây dựng một chính quyền tự chủ. Đây chính là viên gạch đầu tiên, đặt nền móng vững chắc cho nền độc lập của quốc gia Đại Việt sau này.
• Thứ ba, nó khẳng định sức mạnh, trí tuệ và ý chí không chịu khuất phục của dân tộc ta. Chúng ta đã thắng không chỉ bằng sự dũng cảm, mà còn bằng trí thông minh, bằng nghệ thuật quân sự độc đáo “lấy yếu thắng mạnh, lấy ít địch nhiều”, biết tận dụng yếu tố “thiên thời, địa lợi, nhân hòa”.
• Thứ tư, nó để lại một bài học quý báu về nghệ thuật quân sự cho các thế hệ sau. Kế sách dùng cọc gỗ trên sông Bạch Đằng sau này đã được các thế hệ con cháu, tiêu biểu là Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn, kế thừa và phát huy sáng tạo trong cuộc kháng chiến chống quân Mông – Nguyên cũng trên chính dòng sông này.

Chính vì những lý do trên, trận chiến trên sông Bạch Đằng năm 938 mãi mãi được ghi vào sử sách như một chiến công chói lọi, một mốc son vĩ đại, khép lại thời kỳ Bắc thuộc tăm tối và mở ra một kỷ nguyên mới rực rỡ cho dân tộc Việt Nam.

Hy vọng bài giải chi tiết này sẽ giúp các em hiểu sâu hơn về trận đánh lịch sử này và thêm yêu, thêm tự hào về lịch sử dân tộc mình. Chúc các em học tốt