Chào các em! Cô rất vui khi được cùng các em tìm hiểu một câu hỏi Lịch sử rất thú vị và quan trọng. Để hiểu được vì sao có đến 14 nước đế quốc lại liên minh tấn công nước Nga Xô viết non trẻ, chúng ta sẽ cùng nhau phân tích từng nguyên nhân một cách rõ ràng nhé.

PHƯƠNG PHÁP GIẢI QUYẾT:
Để trả lời câu hỏi này, chúng ta sẽ sử dụng phương pháp phân tích nguyên nhân lịch sử. Tức là, chúng ta sẽ không chỉ nhìn vào một lý do, mà sẽ mổ xẻ vấn đề ra thành nhiều khía cạnh khác nhau: chính trị, kinh tế và quân sự. Cách làm này giúp các em có cái nhìn toàn diện và sâu sắc, hiểu rõ bản chất của sự kiện.

LỜI GIẢI CHI TIẾT:

Ngay sau khi Cách mạng tháng Mười Nga năm 1917 thành công, nước Nga Xô viết đã phải đối mặt với một thử thách cực kỳ to lớn: cuộc tấn công của 14 nước đế quốc do phe Hiệp ước (chủ yếu là Anh, Pháp, Mỹ, Nhật) cầm đầu. Dưới đây là những nguyên nhân chính dẫn đến hành động này:

Bước 1: Phân tích nguyên nhân về Chính trị – Tư tưởng

Đây là nguyên nhân sâu xa và quan trọng nhất.

• Sợ “làn sóng” cách mạng lan rộng: Thắng lợi của Cách mạng tháng Mười Nga đã lần đầu tiên trên thế giới lập nên một nhà nước của giai cấp công nhân và nông dân (Nhà nước Xô viết). Điều này đã cổ vũ mạnh mẽ phong trào đấu tranh của công nhân và các dân tộc bị áp bức tại chính các nước đế quốc và thuộc địa của họ.
• Bảo vệ Chủ nghĩa tư bản: Các nước đế quốc lo sợ rằng tấm gương của nước Nga sẽ khiến công nhân ở nước họ “bắt chước”, nổi dậy lật đổ chính quyền tư sản. Vì vậy, họ muốn “dập tắt ngọn lửa” cách mạng ở Nga ngay từ khi nó mới bùng lên, để bảo vệ sự tồn tại của hệ thống tư bản chủ nghĩa. Họ gọi đây là hành động “bóp chết đứa trẻ Bolshevik từ trong trứng nước”.

Bước 2: Phân tích nguyên nhân về Kinh tế

Quyền lợi kinh tế bị ảnh hưởng trực tiếp là một lý do rất thực tế.

• Mất quyền lợi đầu tư: Trước cách mạng, các nước Anh, Pháp, Bỉ… đã đầu tư một khối lượng tư bản khổng lồ vào Nga (khai thác mỏ, ngân hàng, công nghiệp). Khi chính quyền Xô viết ra đời, Lênin đã thực hiện chính sách quốc hữu hóa, tức là nhà nước nắm quyền quản lý các nhà máy, hầm mỏ, ngân hàng… Điều này đồng nghĩa với việc toàn bộ tài sản và các khoản đầu tư của tư bản nước ngoài bị mất trắng.
• Xóa bỏ các khoản nợ: Chính quyền Xô viết tuyên bố không công nhận và sẽ không trả các khoản nợ mà chính quyền Nga hoàng trước đó đã vay của các nước đế quốc. Đây là một đòn giáng mạnh vào nền tài chính của các nước này.

Bước 3: Phân tích nguyên nhân về Quân sự (liên quan đến Chiến tranh thế giới thứ nhất)

Đây là nguyên nhân trực tiếp, mang tính tình thế.

• Nga rút khỏi chiến tranh: Một trong những việc làm đầu tiên của chính quyền Xô viết là ký với Đức Hòa ước Brest-Litovsk (tháng 3/1918) để rút khỏi Chiến tranh thế giới thứ nhất. Hành động này đã phá vỡ một bên của vòng vây chống Đức của phe Hiệp ước.
• Mở lại mặt trận phía Đông: Việc Nga rút lui khiến Đức có thể dồn toàn bộ quân từ mặt trận phía Đông sang mặt trận phía Tây để đánh Anh-Pháp. Để ngăn chặn điều này và làm suy yếu quân Đức, các nước Hiệp ước quyết định can thiệp vào Nga, với hy vọng lật đổ chính quyền Xô viết, dựng lên một chính phủ mới thân thiện với họ và quan trọng nhất là kéo Nga trở lại cuộc chiến tranh.

TÓM LẠI:

Cuộc tấn công của 14 nước đế quốc vào Nga không phải là một hành động đơn lẻ mà là sự kết hợp của nhiều nguyên nhân. Họ vừa muốn dập tắt một cuộc cách mạng vô sản để cứu lấy chủ nghĩa tư bản (chính trị), vừa muốn đòi lại các quyền lợi kinh tế đã mất (kinh tế), và vừa có mục tiêu lôi kéo Nga trở lại chiến trường để phục vụ cho lợi ích của họ trong Chiến tranh thế giới thứ nhất (quân sự).

Hy vọng qua phần giải thích chi tiết này, các em đã hiểu rõ hơn về một giai đoạn lịch sử đầy biến động của nước Nga. Chúc các em học tốt