Viết bài văn nghị luận về ý chí và nghị lực qua câu chuyện trạng nguyên Nguyễn H…
Bước 1: Tìm hiểu đề và xác định yêu cầu
Trước hết, chúng ta cần hiểu rõ đề bài yêu cầu gì. Đề bài yêu cầu viết một bài văn nghị luận về “ý chí và nghị lực” thông qua câu chuyện về Trạng nguyên Nguyễn Hiền. Điều này có nghĩa là chúng ta không chỉ kể lại câu chuyện mà còn phải phân tích, làm sáng tỏ những phẩm chất “ý chí” và “nghị lực” được thể hiện trong cuộc đời và sự nghiệp của ông.
Bước 2: Tìm ý và lập dàn ý
Đây là bước quan trọng nhất để bài văn của chúng ta có bố cục rõ ràng, mạch lạc và đầy đủ ý.
Mở bài:
* Giới thiệu chung về “ý chí” và “nghị lực” là những phẩm chất quan trọng của con người.
* Nêu dẫn chứng tiêu biểu: Trạng nguyên Nguyễn Hiền – một tấm gương sáng về ý chí và nghị lực trong lịch sử nước ta.
Thân bài:
* Phần 1: Giới thiệu khái quát về Trạng nguyên Nguyễn Hiền và hoàn cảnh của ông.
* Nguyễn Hiền là ai? (Là một nhân vật lịch sử, trạng nguyên trẻ tuổi nhất…)
* Hoàn cảnh xuất thân của ông? (Gia đình nghèo khó, tuổi còn nhỏ…)
* Những khó khăn, thử thách mà ông đã phải đối mặt? (Thiếu thốn vật chất, có thể có sự nghi kỵ, dè bỉu từ người đời…)
* Phần 2: Phân tích những biểu hiện cụ thể của ý chí và nghị lực qua câu chuyện về Nguyễn Hiền.
* Biểu hiện của ý chí:
* Ước mơ, hoài bão lớn lao: Dù còn nhỏ tuổi và xuất thân nghèo khó, Nguyễn Hiền đã có khát vọng mãnh liệt được học hành, trau dồi kiến thức. (Có thể liên hệ với câu nói: “Trẻ mà chí lớn”).
* Quyết tâm theo đuổi mục tiêu: Ông đã vượt qua bao khó khăn để đến trường, không ngừng học tập.
* Sự kiên định, không bỏ cuộc trước khó khăn: Khi gặp thử thách, ông không nản lòng mà càng quyết tâm hơn.
* Biểu hiện của nghị lực:
* Vượt lên hoàn cảnh: Dù nghèo khó, ông vẫn có cách tự học, tự rèn luyện. (Ví dụ có thể tìm hiểu thêm về việc ông tự làm ván cho mình để học trên sông, hay hình ảnh “trâu đi học” của Ngô Tuấn – đây là một ví dụ khác về nghị lực, các em có thể tham khảo để làm phong phú thêm bài viết, nhưng trọng tâm vẫn là Nguyễn Hiền).
* Sự bền bỉ, chuyên cần trong học tập: “Lửa thử vàng, gian nan thử sức”. Nguyễn Hiền đã không ngừng học hỏi, tích lũy kiến thức.
* Tâm thế đối mặt với thử thách: Ông không e sợ mà đối diện với những khó khăn, coi đó là cơ hội để rèn luyện.
* Kết quả đạt được: Đỗ Trạng nguyên ở tuổi rất trẻ, trở thành niềm tự hào của quê hương, đất nước. Đây là minh chứng rõ ràng nhất cho ý chí và nghị lực phi thường.
* Phần 3: Bài học rút ra từ câu chuyện Nguyễn Hiền.
* Khẳng định tầm quan trọng của ý chí và nghị lực đối với mỗi con người, đặc biệt là đối với lứa tuổi học sinh.
* Liên hệ với bản thân: Chúng ta cần phải làm gì để rèn luyện ý chí và nghị lực? (Đặt mục tiêu học tập, dám ước mơ, không ngại khó khăn, kiên trì, nỗ lực…)
* Mở rộng ý: Ý chí và nghị lực giúp chúng ta vượt qua mọi khó khăn, đạt được thành công trong cuộc sống và cống hiến cho xã hội.
Kết bài:
* Tóm lại ý nghĩa của câu chuyện và phẩm chất của Nguyễn Hiền.
* Khẳng định lại vai trò của ý chí và nghị lực trong cuộc sống.
* Lời kêu gọi, nhắn nhủ đối với các bạn học sinh về việc rèn luyện phẩm chất này.
Bước 3: Viết bài văn
Dựa vào dàn ý đã lập, chúng ta sẽ viết thành một bài văn hoàn chỉnh. Khi viết, các em chú ý:
* Sử dụng ngôn ngữ giàu hình ảnh, cảm xúc, có sức thuyết phục.
* Luân phiên giữa các phương pháp thuyết minh, biểu cảm, bình luận.
* Trích dẫn, dẫn chứng hợp lý để làm rõ ý.
* Sử dụng các biện pháp tu từ (so sánh, ẩn dụ, điệp ngữ…) để bài văn thêm sinh động.
* Đảm bảo cấu trúc 3 phần rõ ràng: Mở – Thân – Kết.
Bước 4: Chỉnh sửa và hoàn thiện
Sau khi viết xong, chúng ta cần đọc lại bài viết của mình.
* Kiểm tra lỗi chính tả, ngữ pháp.
* Xem xét lại tính logic, mạch lạc của các ý.
* Bổ sung, sửa chữa những chỗ còn thiếu sót hoặc chưa rõ ràng.
* Đảm bảo bài viết đáp ứng đầy đủ các yêu cầu của đề bài.
Bây giờ, chúng ta hãy cùng nhau thử sức với bài tập này nhé! Cô tin rằng với sự chuẩn bị kỹ lưỡng và sự nỗ lực của bản thân, các em sẽ hoàn thành thật tốt bài văn của mình. Chúc các em học tốt!
A. Mở bài: Giới thiệu vấn đề nghị luận
B. Thân bài:
– Tóm tắt câu chuyện về trạng nguyên Nguyễn Hiền
– Giải thích+ nêu biểu hiện
– Ý nghĩa
– Phản đề
C. Kết bài: Suy nghĩ của bản thân.
Bài làm
Có lẽ ai trong chúng ta cũng biết về vị trạng nguyên trẻ tuổi nhất nước ta- Nguyễn Hiền. Biết đến ông, bạn đọc không chỉ biết đến một vị anh tài kiệt suất mà hơn cả là câu chuyện về ý chí và nghị lực. Ý chí, nghị lực có vai trò vô cùng quan trọng trong đời sống con người.
Trạng nguyên Nguyễn Hiền sinh ra trong một gia đình vô cùng nghèo khó. Cậu bé Hiền nhà nghèo đến mức không được đi học, không có giấy, không có bút. Cậu chỉ có thể học thông qua việc đứng ngoài cửa sổ nghe thầy đồ giảng bài. Cậu bé ấy phải viết chữ trên cát mỗi khi đi chăn trâu và bài thi thì phải viết vào lá chuối nhờ bạn đem thầy chấm giúp. Hoàn cảnh nghèo khó không ngăn trở ước mơ, ý chí của chú bé. Và Nguyễn HIền đã đi dự thi khi cậu bé mười ba tuổi, đỗ trạng nguyên và trở thành trạng nguyên trẻ nhất trong lịch sử nước ta.
Ý chí, nghị lực được hiểu là sự vượt lên mọi khó khăn, khắc khổ trong đời để đạt được thành công. Vậy nhưng trong thời đại hôm nay, ý chí, nghi lực không chỉ còn là vượt lên khó khăn mà còn là sự vượt sướng trong thời đại đủ đầy như ngày hôm nay. Biểu hiện của ý chí, nghị lực là biết vươn mình. Những tấm gương Hồ Chí Minh, những tên tuổi như Bill Gates, Jack Ma … đều là tấm gương của ý chí, nghi lực. Cũng chính ý chí, nghị lực đã đem lại hòa bình, độc lập cho biết bao dân tộc trên thế giới.
Ý chí, nghị lực có ý nghĩa vô cùng lớn lao. Nhờ có ý chí, nghị lực mà con người vươn lên trong cuộc sống và đạt được thành công của mình. Nó chính là ánh sáng soi đường giúp họ mạnh mẽ, giúp họ khẳng định giá trị của bản thân mình. Từ một cá nhân có ý chí, nghị lực, khi nó lan tỏa sẽ tạo ra được xã hội tốt đẹp, tiến bộ để con người vươn lên gặt hái thành công. Không có ý chí, ta mãi mãi chỉ là con người thụ động, con người chỉ biết chấp nhận số phận và sống một đời sống tầm thường, tẻ nhạt.
Bên cạnh những con người giàu ý chí, nghị lực, ta thấy những con người không có ý chí, nghị lực. Họ thấy mình đã đủ hạnh phúc, đã đủ sung sướng và ý chí, nghị lực không cần với họ. Nhưng liệu đời sống có mãi nhàm nhàm, có mãi an toàn, bình lặng như thế? Chúng ta phải luôn giữ cho mình ý chí, nghị lực vì cuộc đời này chỉ có một. Và chúng ta hãy sống cuộc đời với ý chí, nghị lực để tìm ra một cái tôi bản lĩnh giữa dòng đời tối tăm này!
Ý chí, nghị lực chính là một trong những nhân tố quan trọng để vươn đến thành công. Mỗi người đều cần rèn luyện cho mình ý chí, nghị lực để thay đổi số phận của bản thân và tô điểm cuộc đời tươi đẹp của mình.
Bạn tham khảo nhé