Cô rất vui khi hôm nay được cùng các em giải một bài tập làm văn rất thú vị và ý nghĩa. Đề bài này không chỉ rèn luyện cho chúng ta kỹ năng viết văn tự sự kết hợp miêu tả, biểu cảm mà còn khơi gợi những tình cảm tốt đẹp, lòng nhân ái trong mỗi con người.

Bây giờ, chúng ta sẽ cùng nhau phân tích đề và xây dựng một bài văn hoàn chỉnh nhé.

PHẦN I: HƯỚNG DẪN CHI TIẾT TỪNG BƯỚC

Để có một bài văn hay và sâu sắc, các em cần đi theo các bước sau:

Bước 1: Tìm hiểu đề và xác định yêu cầu

* Thể loại: Văn tự sự (kể chuyện).
* Ngôi kể: Ngôi thứ nhất, xưng “em” hoặc “tôi”.
* Nội dung chính: Kể lại một lần em giúp bà cụ qua đường.
* Tình huống: Lúc đường phố đông người và nhiều xe cộ.
* Yêu cầu nâng cao (để bài văn hay hơn): Phải kết hợp nhuần nhuyễn giữa kể, tả và biểu cảm.
* Kể: Kể lại trình tự các sự việc (em thấy bà cụ, em đến hỏi, em dắt bà qua đường, bà cảm ơn…).
* Tả: Tả lại khung cảnh đường phố (ồn ào, tấp nập), hình ảnh bà cụ (dáng vẻ, nét mặt, trang phục), hành động của em và bà.
* Biểu cảm: Thể hiện cảm xúc của em (thấy thương, lo lắng, quyết tâm, vui sướng, tự hào) và của bà cụ (lo sợ, biết ơn).

Bước 2: Lập dàn ý chi tiết

Đây là bước vô cùng quan trọng, giống như bộ xương của bài văn. Dàn ý càng chi tiết, bài viết của các em càng mạch lạc, không bị sót ý.

A. Mở bài:
* Giới thiệu trực tiếp về kỉ niệm đáng nhớ đó.
* Đó là khi nào? (Ví dụ: một buổi chiều tan học, một ngày cuối tuần đi mua đồ giúp mẹ…).
* Em đã có một việc làm tốt đẹp, một kỉ niệm không thể quên: giúp một bà cụ qua đường.

B. Thân bài:
* Bối cảnh câu chuyện:
* Em đang ở đâu? (Trên đường đi học về, đang đứng ở bến xe buýt…).
* Khung cảnh đường phố lúc đó như thế nào? (Giờ tan tầm, xe cộ như mắc cửi, tiếng còi xe inh ỏi, dòng người đi lại vội vã, bụi và nắng…). Dùng các từ ngữ giàu hình ảnh để miêu tả sự đông đúc, nguy hiểm của đường phố.
* Sự xuất hiện của bà cụ:
* Em chợt nhìn thấy một bà cụ đang đứng bên lề đường.
* Miêu tả hình ảnh bà cụ: Dáng người nhỏ bé, lưng còng, mái tóc bạc trắng, tay chống gậy run run, gương mặt nhăn nheo hằn lên vẻ lo lắng, ánh mắt ngơ ngác nhìn dòng xe cộ. Bà cứ chần chừ, bước tới rồi lại lùi lại.
* Lúc đó, em có suy nghĩ và cảm xúc gì? (Thấy thương bà, cảm thấy lo cho sự an toàn của bà, nghĩ rằng bà đang rất cần sự giúp đỡ).
* Hành động giúp đỡ của em:
* Em không ngần ngại, tiến lại gần bà.
* Em đã nói gì với bà? (Thể hiện sự lễ phép: “Bà ơi, bà muốn qua đường ạ? Đường đông quá, để cháu dắt bà qua cho an toàn nhé!”).
* Bà cụ phản ứng ra sao? (Ngẩng lên nhìn em, ánh mắt ngạc nhiên rồi ánh lên vẻ vui mừng, gật đầu, giọng nói run run: “Cảm ơn cháu, cháu tốt quá!”).
* Kể lại quá trình dắt bà qua đường:
* Một tay em xách đồ giúp bà (nếu có), một tay nắm lấy cánh tay gầy guộc, khẳng khiu của bà. Cảm nhận bàn tay bà vừa khô, vừa ấm.
* Em đã làm gì để qua đường an toàn? (Cẩn thận nhìn trước ngó sau, giơ cao tay xin đường, vững vàng dìu bà đi từng bước một).
* Tả lại khung cảnh lúc đó: Dòng xe vẫn hối hả, có người phanh gấp lại nhường đường, có người vẫn vội vã lướt qua. Cảm giác hồi hộp, tập trung cao độ của em.
* Khi đã qua đường an toàn:
* Cảm xúc của em lúc đó: Thở phào nhẹ nhõm, vui sướng.
* Lời cảm ơn và hành động của bà cụ: Bà nắm chặt tay em, mỉm cười hiền hậu, miệng móm mém nói lời cảm ơn. Bà có thể xoa đầu em và dặn dò em đi đường cẩn thận.
* Cảm xúc của em khi nhận được lời cảm ơn: Ấm lòng, tự hào về việc làm của mình. Em cảm thấy mình vừa làm được một việc rất ý nghĩa.

C. Kết bài:
* Khẳng định lại ý nghĩa của kỉ niệm: Đó là một kỉ niệm sâu sắc, không thể nào quên.
* Nêu bài học nhận thức: Em hiểu ra rằng niềm vui đôi khi đến từ những việc làm nhỏ bé, sự quan tâm, chia sẻ với những người xung quanh.
* Lời hứa của bản thân: Sẽ luôn sẵn lòng giúp đỡ mọi người, để cuộc sống trở nên tốt đẹp hơn.

PHẦN II: BÀI VĂN THAM KHẢO

Dựa vào dàn ý trên, cô sẽ viết một bài văn hoàn chỉnh để các em tham khảo. Hãy nhớ, đây là bài văn tham khảo, các em nên dùng lời văn và cảm xúc của chính mình để bài viết được chân thật nhất nhé!

Bài làm

Trong cuộc sống hàng ngày, có những kỷ niệm thoáng qua như một cơn gió, nhưng cũng có những ký ức sâu đậm, trở thành một phần hành trang tinh thần quý giá của chúng ta. Đối với em, hình ảnh giúp một bà cụ qua con đường tấp nập vào một buổi chiều nắng gắt chính là một kỷ niệm không bao giờ phai mờ như thế.

Đó là một buổi chiều thứ sáu, sau khi tiếng trống trường vang lên kết thúc một tuần học. Em rảo bước trên con đường quen thuộc trở về nhà. Giờ tan tầm, đường phố bỗng trở nên ồn ào và náo nhiệt hơn hẳn. Dòng người và xe cộ cuồn cuộn đổ ra từ khắp các ngả, hối hả như một dòng sông chảy xiết. Tiếng còi xe inh ỏi, tiếng động cơ gầm rú hòa cùng dòng người vội vã tạo nên một bản hợp xướng hỗn loạn, đặc trưng của thành phố.

Giữa khung cảnh xô bồ ấy, em chợt chú ý đến một bóng người nhỏ bé, lẻ loi bên lề đường. Đó là một bà cụ, có lẽ đã ngoài tám mươi tuổi. Dáng người bà gầy guộc, tấm lưng còng đã trĩu nặng dấu vết của thời gian. Mái tóc bà bạc trắng như cước, được búi gọn gàng sau gáy. Bà mặc một chiếc áo cánh nâu đã sờn cũ, một tay run run chống chiếc gậy tre, tay kia ôm một túi vải nhỏ. Bà đứng tần ngần rất lâu, đôi mắt già nua, mờ đục đượm một nỗi lo âu, ngơ ngác nhìn dòng xe đang lao đi vun vút trước mặt. Dường như bà muốn qua đường nhưng lại không dám. Cứ mỗi lần bà định bước xuống lòng đường, dòng xe lại ào tới khiến bà vội vàng rụt chân lại, bất lực lắc đầu.

Nhìn dáng vẻ cô đơn và lo lắng của bà, lòng em chợt dâng lên một niềm thương cảm sâu sắc. Em nghĩ đến bà nội của mình ở quê, bà cũng có dáng người hao hao như vậy. Chắc hẳn bà cụ đang có việc gấp cần qua đường. Mọi người xung quanh ai cũng vội vã với công việc của mình, không một ai để ý đến sự hiện diện của bà. Không một giây chần chừ, em quyết định phải giúp bà.

Em bước nhanh lại gần, cúi người và lễ phép hỏi:

– Bà ơi, có phải bà muốn qua đường không ạ? Đường đông nguy hiểm lắm, để cháu dắt bà qua nhé!

Bà cụ ngẩng đầu lên, ngạc nhiên nhìn em. Khi nhận ra ý tốt của em, đôi mắt bà ánh lên một niềm vui mừng khôn xiết. Bà móm mém cười, một nụ cười hiền hậu làm xóa tan đi những nếp nhăn trên gương mặt:

– Ôi, cảm ơn cháu nhé! Bà già mắt kém, chân run, đứng từ nãy mà không sao qua được. May quá có cháu.

Em mỉm cười, một tay cầm lấy túi vải cho bà, tay còn lại nắm lấy cánh tay gầy guộc, khẳng khiu của bà. Em cảm nhận được sự run rẩy từ bàn tay bà, nhưng cũng cảm nhận được cả một hơi ấm của sự tin tưởng. Em nói to để bà yên tâm: “Bà cứ đi từ từ theo cháu ạ!”.

Rồi em hít một hơi thật sâu, dõng dạc giơ cao tay xin đường, một tay dìu bà thật chắc. Chúng em bắt đầu bước những bước chậm rãi nhưng vững vàng vào dòng xe cộ. Có những chiếc xe máy phanh gấp lại nhường đường, có những ánh mắt nhìn chúng em đầy thiện cảm. Nhưng cũng có những chiếc ô tô vội vã bấm còi inh ỏi, lướt qua sát sạt khiến em giật mình, càng siết chặt tay bà hơn. Tim em đập thình thịch vì hồi hộp, em chỉ tập trung vào việc dìu bà đi cho thật an toàn. Cuối cùng, sau vài phút căng thẳng, hai bà cháu đã sang đến bên kia đường an toàn.

Em thở phào nhẹ nhõm. Bà cụ cũng vậy. Bà dừng lại, nắm chặt cả hai tay em, giọng nói run run đầy xúc động:

– Cảm ơn cháu nhiều lắm, cháu ngoan quá. Không có cháu thì không biết đến bao giờ bà mới qua được bên này. Cháu đi học về cẩn thận nhé!

Nói rồi, bà còn xoa nhẹ lên đầu em. Lời nói ấm áp và cái xoa đầu trìu mến của bà khiến lòng em dâng lên một niềm vui sướng và tự hào khó tả. Em chào bà rồi tiếp tục bước đi trên con đường về nhà mà lòng lâng lâng một cảm xúc thật đẹp. Hành động nhỏ của mình đã mang lại sự an toàn và niềm vui cho người khác, điều đó còn quý giá hơn bất kỳ lời khen ngợi nào.

Kỷ niệm ấy đã theo em suốt những năm tháng qua. Mỗi khi nhớ lại, em lại thấy lòng mình ấm áp. Em nhận ra rằng, làm một việc tốt không phải là điều gì quá lớn lao, nó đến từ sự quan tâm chân thành và lòng nhân ái xuất phát từ trái tim. Và em tự hứa với lòng mình sẽ luôn sẵn sàng mở lòng giúp đỡ những người xung quanh, để góp phần làm cho cuộc sống này thêm ý nghĩa và tươi đẹp hơn.

***

Cô hy vọng với phần hướng dẫn và bài văn tham khảo này, các em sẽ tự tin hơn để hoàn thành bài viết của mình. Hãy nhớ rằng, sự chân thành trong cảm xúc chính là yếu tố quan trọng nhất làm nên cái hay của một bài văn.

Chúc các em làm bài thật tốt