Xét phương trình hóa học bên: NH3(aq) + H2O(l) ⇌ NH4+(aq) + OH–(aq). Các chất đó…
A. NH3 và NH4+.B. NH3 và OH-.
C. H2O và NH4+.D. H2O và OH-.
Chúng ta hãy cùng nhau phân tích bài tập này nhé.
Bước 1: Nhắc lại lý thuyết trọng tâm
Theo thuyết acid-base của Brønsted-Lowry mà chúng ta đã học trong Sách giáo khoa Hóa học 11:
- Acid là chất cho proton (H+).
- Base (bazơ) là chất nhận proton (H+).
Để xác định một chất là acid hay base trong một phản ứng, chúng ta cần xem xét chất đó đã cho hay nhận H+ trong quá trình phản ứng.
Bước 2: Phân tích phản ứng thuận (chiều từ trái sang phải)
Phương trình chiều thuận: NH3(aq) + H2O(l) → NH4+(aq) + OH–(aq)
- Ta thấy phân tử NH3 đã nhận 1 proton (H+) từ H2O để tạo thành ion NH4+. Vì NH3 nhận H+ nên NH3 là một base.
- Ngược lại, phân tử H2O đã nhường 1 proton (H+) cho NH3 để tạo thành ion OH–. Vì H2O nhường H+ nên trong trường hợp này, H2O đóng vai trò là một acid.
Bước 3: Phân tích phản ứng nghịch (chiều từ phải sang trái)
Phản ứng này là phản ứng thuận nghịch (biểu thị bằng dấu ⇌), vì vậy chúng ta cũng phải xét chiều ngược lại.
Phương trình chiều nghịch: NH4+(aq) + OH–(aq) → NH3(aq) + H2O(l)
- Ta thấy ion OH– đã nhận 1 proton (H+) từ NH4+ để tạo thành phân tử H2O. Vì OH– nhận H+ nên OH– là một base.
- Ngược lại, ion NH4+ đã nhường 1 proton (H+) cho OH– để tạo thành phân tử NH3. Vì NH4+ nhường H+ nên nó đóng vai trò là một acid.
Bước 4: Tổng kết và chọn đáp án
Từ phân tích ở Bước 2 và Bước 3, chúng ta xác định được các chất đóng vai trò là base trong cả hai chiều của phản ứng trên là NH3 và OH–.
Bây giờ chúng ta đối chiếu với các phương án lựa chọn:
A. NH3 và NH4+. (Sai, vì NH4+ là acid)
B. NH3 và OH-. (Đúng, vì cả hai đều là base trong phản ứng)
C. H2O và NH4+. (Sai, vì cả hai đều là acid trong phản ứng này)
D. H2O và OH-. (Sai, vì H2O là acid)
Kết luận: Các chất đóng vai trò là base trong phản ứng trên là NH3 và OH–.
Vậy, đáp án đúng là B.
Các em thấy không, chỉ cần nắm vững định nghĩa về acid và base theo thuyết Brønsted-Lowry và xét cẩn thận cả hai chiều của phản ứng là chúng ta có thể giải quyết bài tập này một cách dễ dàng. Chúc các em học tốt
Đáp án + Giải thích các bước giải:
PTHH: \(\text{NH}_3(\text{aq}) + \text{H}_2\text{O}(\text{l}) \rightleftharpoons \text{NH}_4^+(\text{aq}) + \text{OH}^-(\text{aq})\)
\(@\) Theo thuyết acid-base của Brønsted-Lowry:
\(+\) Acid là chất nhường ion \(\text{H}^+\) (proton).
\(+\) Base là chất nhận ion \(\text{H}^+\) (proton).
\(@\) Xét phản ứng thuận: \(\text{NH}_3 + \text{H}_2\text{O} \to \text{NH}_4^+ + \text{OH}^-\)
\(+\) \(\text{NH}_3\): Nhận ion \(\text{H}^+\) từ \(\text{H}_2\text{O}\) để tạo thành \(\text{NH}_4^+\).
(\(\text{NH}_3 + \text{H}^+ \to \text{NH}_4^+\))
→ Trong phản ứng thuận: \(\text{NH}_3\) là chất đóng vai trò base.
\(@\) Xét phản ứng nghịch: \(\text{NH}_4^+ + \text{OH}^- \to \text{NH}_3 + \text{H}_2\text{O}\)
\(+\) \(\text{OH}^-\): Nhận ion \(\text{H}^+\) từ \(\text{NH}_4^+\) để tạo thành \(\text{H}_2\text{O}\).
(\(\text{OH}^- + \text{H}^+ \to \text{H}_2\text{O}\))
→ Trong phản ứng nghịch: \(\text{OH}^-\) là chất đóng vai trò base.
⇒ Chọn B: \(\text{NH}_3\) và \(\text{OH}^-\)
\(@\) \(NhuQuynhQ.T\) gửi ạ
Đáp án: B
Giải thích các bước giải:
Xét phương trình hóa học: NH3(aq) + H2O(l) ⇌ NH4+(aq) + OH–(aq).
Trong phản ứng thuận (từ trái sang phải): H2O nhường H+ cho NH3 để tạo thành OH- và NH3 đã nhận H+ từ H2O để tạo thành NH4+.
Trong phản ứng nghịch (từ phải sang trái): NH4+ nhường H+ cho OH- để tạo thành NH3 và OH- đã nhận H+ từ NH4+để tạo thành H2O.
Vì base là chất nhận proton H+ nên NH3 và OH- là base vì đã nhận H+ trong các phản ứng thuận và nghịch.