hoàn cảnh sáng tác bài thơ ông đồ
Để hiểu rõ hơn về bài thơ, chúng ta cần quay ngược thời gian, trở về với bối cảnh lịch sử xã hội lúc bấy giờ. Cô sẽ trình bày từng bước một nhé.
Bước 1: Xác định tác giả và thời đại
Tác giả của bài thơ “Ông Đồ” là Vũ Đình Liên. Ông sinh năm 1913 và mất năm 1996. Điều này cho thấy bài thơ ra đời trong khoảng thời gian nào của thế kỷ 20.
Thời đại mà bài thơ ra đời là giai đoạn nước ta đang có những biến chuyển lớn lao, đặc biệt là sự du nhập và phát triển mạnh mẽ của chữ Quốc ngữ, bên cạnh sự mai một dần của chữ Hán, chữ Nôm.
Bước 2: Tìm hiểu về “Ông Đồ” trong xã hội xưa
Trước đây, vào những dịp Tết Nguyên Đán, hình ảnh ông đồ ngồi viết câu đối, tặng chữ cho mọi người là một nét đẹp văn hóa truyền thống không thể thiếu. Ông đồ không chỉ là người cho chữ mà còn là người mang theo những ước vọng, lời chúc tốt đẹp cho một năm mới an khang, thịnh vượng.
Chữ viết của ông đồ, thường là chữ Hán hoặc chữ Nôm, mang trong mình giá trị nghệ thuật và cả ý nghĩa tinh thần sâu sắc.
Bước 3: Phân tích sự thay đổi của xã hội và ảnh hưởng đến “Ông Đồ”
Tuy nhiên, như cô đã nói ở Bước 1, chữ Quốc ngữ bắt đầu chiếm ưu thế. Điều này dẫn đến hệ quả gì?
* Sự thay đổi trong cách thức học tập và giao tiếp: Người dân ngày càng quen thuộc và sử dụng chữ Quốc ngữ nhiều hơn.
* Sự mai một của chữ Hán, chữ Nôm: Do ít được sử dụng, nên việc hiểu và viết chữ Hán, chữ Nôm ngày càng trở nên khó khăn đối với đại đa số người dân.
Bước 4: Kết nối với nội dung bài thơ “Ông Đồ”
Từ những phân tích trên, chúng ta có thể suy ra hoàn cảnh ra đời của bài thơ “Ông Đồ”:
* Bài thơ được sáng tác vào thời điểm mà “ông đồ” và nghề cho chữ đang dần vắng bóng, trở thành một hình ảnh hoài niệm, một quá khứ đẹp đẽ đang dần lùi xa.
* Tác giả Vũ Đình Liên, thông qua bài thơ, muốn khắc họa lại hình ảnh người ông đồ với những phẩm chất đáng quý, đồng thời thể hiện nỗi niềm xót xa, tiếc nuối trước sự mai một của một nét đẹp văn hóa truyền thống.
* Hoàn cảnh sáng tác gắn liền với sự giao thoa giữa cũ và mới, giữa truyền thống và hiện đại, khi mà nét đẹp của chữ viết và nghề cho chữ truyền thống đang dần bị lu mờ bởi sự phát triển của ngôn ngữ và văn hóa mới.
Như vậy, hoàn cảnh sáng tác bài thơ “Ông Đồ” không chỉ đơn thuần là một mốc thời gian, mà còn là bức tranh phản ánh một giai đoạn lịch sử xã hội đầy biến động, nơi những giá trị văn hóa truyền thống đang đứng trước nguy cơ mai một.
Các em có chỗ nào chưa rõ không? Nếu có thì cứ mạnh dạn hỏi cô nhé!
Trong những năm cuối thế kỉ XIX, hình ảnh các ông đồ với mực tàu, giấy đỏ đang dậm tô những nét chữ tươi tắn bên hè phố Hà Nội tấp nập người mua chữ đã in sâu vào tâm trí nhà thơ, tuy nhiên cho đến đầu thế kỉ XX, những hình ảnh đẹp đẽ đó dần biến mất, ông đồ vẫn ở đó vào dịp Tết đến nhưng thay vào đó là sự thờ ơ, vô tâm của người đời. Năm 1936, Vũ Đình Liên sáng tác bài thơ Ông đồ, đăng lần đầu tiên trên báo Tinh Hoa.
Hoàn cảnh lịch sử: Đầu thế kỉ XX, sau khi Pháp xâm lược Việt Nam, luồng văn hóa phương Tây tràn vào Việt Nam khiến cho nền Hán học và chữ nho bị mất vị thế vốn có của nó. Chế độ thi cử phong kiến bị bãi bỏ, nền văn hóa dân tộc có nguy cơ bị sụp đổ. Điều này kéo theo vị thế của các nhà nho cũng bị sụt giảm theo, từ chỗ là “linh hồn” của nền văn hóa truyền thống dân tộc đến chỗ bị lạc lõng, bơ vơ trước thời cuộc và vắng bóng.
– Hoàn cảnh sáng tác bài Ông đồ: Trong những năm cuối thế kỉ XIX, hình ảnh các ông đồ với mực tàu, giấy đỏ đang dậm tô những nét chữ tươi tắn bên hè phố Hà Nội tấp nập người mua chữ đã in sâu vào tâm trí nhà thơ, tuy nhiên cho đến đầu thế kỉ XX, những hình ảnh đẹp đẽ đó dần biến mất, ông đồ vẫn ở đó vào dịp Tết đến nhưng thay vào đó là sự thờ ơ, vô tâm của người đời. Năm 1936, Vũ Đình Liên sáng tác bài thơ Ông đồ, đăng lần đầu tiên trên báo Tinh Hoa