Chào các em học sinh lớp 4 yêu quý! Hôm nay, cô trò mình sẽ cùng nhau luyện tập một dạng bài rất quan trọng trong chương trình Toán lớp 4, đó là bài toán rút gọn rồi tính. Bài toán này giúp chúng ta củng cố kiến thức về quy đồng mẫu số và cộng, trừ phân số. Chúng ta sẽ cùng nhau đi qua từng bước thật chi tiết nhé!

Phần a) 3/10 + 2/5 =

Để thực hiện phép cộng hai phân số, chúng ta cần đưa chúng về cùng một mẫu số. Mẫu số chung nhỏ nhất của 10 và 5 là 10.
Bước 1: Giữ nguyên phân số thứ nhất vì mẫu số đã là 10.
3/10
Bước 2: Quy đồng mẫu số phân số thứ hai.
Để đưa mẫu số 5 về 10, ta nhân 5 với 2. Vậy ta cũng phải nhân tử số 2 với 2.
2/5 = (2 x 2) / (5 x 2) = 4/10
Bước 3: Cộng hai phân số đã có cùng mẫu số.
Khi cộng hai phân số có cùng mẫu số, ta giữ nguyên mẫu số và cộng các tử số với nhau.
3/10 + 4/10 = (3 + 4) / 10 = 7/10
Vì phân số 7/10 không thể rút gọn thêm được nữa, nên kết quả cuối cùng là 7/10.

Phần b) 4/15 + 6/45 =

Tương tự như trên, chúng ta cần tìm mẫu số chung cho hai phân số 4/15 và 6/45. Mẫu số chung nhỏ nhất của 15 và 45 là 45.
Bước 1: Quy đồng mẫu số phân số thứ nhất.
Để đưa mẫu số 15 về 45, ta nhân 15 với 3. Vậy ta cũng phải nhân tử số 4 với 3.
4/15 = (4 x 3) / (15 x 3) = 12/45
Bước 2: Giữ nguyên phân số thứ hai vì mẫu số đã là 45.
6/45
Bước 3: Cộng hai phân số đã có cùng mẫu số.
12/45 + 6/45 = (12 + 6) / 45 = 18/45
Bây giờ, chúng ta cần rút gọn phân số 18/45. Cả tử số 18 và mẫu số 45 đều chia hết cho 9.
18 chia 9 bằng 2.
45 chia 9 bằng 5.
Vậy, 18/45 rút gọn được thành 2/5.
Kết quả cuối cùng là 2/5.

Phần c) 48/28 – 9/7 =

Với phép trừ phân số, chúng ta cũng cần đưa chúng về cùng một mẫu số. Mẫu số chung nhỏ nhất của 28 và 7 là 28.
Bước 1: Giữ nguyên phân số thứ nhất vì mẫu số đã là 28.
48/28
Bước 2: Quy đồng mẫu số phân số thứ hai.
Để đưa mẫu số 7 về 28, ta nhân 7 với 4. Vậy ta cũng phải nhân tử số 9 với 4.
9/7 = (9 x 4) / (7 x 4) = 36/28
Bước 3: Trừ hai phân số đã có cùng mẫu số.
Khi trừ hai phân số có cùng mẫu số, ta giữ nguyên mẫu số và trừ các tử số với nhau.
48/28 – 36/28 = (48 – 36) / 28 = 12/28
Bây giờ, chúng ta cần rút gọn phân số 12/28. Cả tử số 12 và mẫu số 28 đều chia hết cho 4.
12 chia 4 bằng 3.
28 chia 4 bằng 7.
Vậy, 12/28 rút gọn được thành 3/7.
Kết quả cuối cùng là 3/7.

Các em thấy đấy, việc rút gọn trước hoặc sau khi thực hiện phép tính đều cho ra kết quả đúng. Tuy nhiên, nếu có thể rút gọn một trong các phân số ban đầu thì việc tính toán sẽ dễ dàng hơn rất nhiều. Ví dụ ở bài c), nếu ta rút gọn phân số 48/28 trước (chia cả tử và mẫu cho 4, được 12/7), thì phép tính sẽ trở thành 12/7 – 9/7 = 3/7, rất nhanh chóng.

Cô hy vọng với những hướng dẫn chi tiết này, các em đã hiểu rõ hơn về cách rút gọn và tính toán với phân số. Hãy luyện tập thêm thật nhiều để thành thạo dạng bài này nhé!